Przełęcze w Tatry Wysokie
Siodła między szczytami: gdzie szlaki się krzyżują i gdzie zaczyna się najkrótsza droga na górę.
92 miejsc w Tatry Wysokie
przełęcz
Przełęcz pod Rysami
2365 m, Tatry Wysokie
Przełęcz pod Rysami (niem. Meeraugscharte, słow. Sedielko pod Rysmi, węg. Tengerszem-csorba, 2365 m) – przełęcz w północnej grani Rysów oddzielająca zwornikowy, północno-zachodni wierzchołek Rysów od południowego wierzchołka Niżnich Rysów. Grań ta odchodzi od grani głównej Tatr w kierunku północnym i oddziela Dolinę Rybiego Potoku od leżącej po stronie Słowacji Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina). Biegnie nią granica polsko-słowacka. Przełęcz składa się z kilku minimalnie różniących się wysokością siodełek, pooddzielanych od siebie zębami skalnymi. Łącząca je grań jest łatwa do przejścia. Najniższe jest siodełko najbardziej północne, znajdujące się tuż pod stromym uskokiem Rysów. Z siodełek na zachód opadają płytko wcięte żlebki, które kilkadziesiąt metrów niżej łączą się w jedno koryto żlebu opadającego do Kotła pod Rysami.
przełęcz
Mała Rogata Szczerbina
2355 m, Tatry Wysokie
Mała Rogata Szczerbina (słow. Malá Rohatá štrbina) – przełączka w Wołowym Grzbiecie w Tatrach Wysokich pomiędzy Małym Wołowym Rogiem (ok. 2360 m) na zachodzie a Rogatą Granią na wschodzie. Znajduje się w grani głównej Tatr na granicy polsko-słowackiej. Jest jedną z dwóch ważnych przełączek między Wschodnim Wołowym Rogiem a Rogatą Granią. Druga z przełączek to Wołowy Przechód. Nazwę tej przełączce nadał Władysław Cywiński w 10 tomie przewodnika Tatry. Mała Rogata Szczerbina znajduje się mniej więcej w połowie grani pomiędzy Hińczową Turnią a Wołową Turnią. Nie jest rozpoznawalna od strony Doliny Mięguszowieckiej – natomiast od strony Doliny Rybiego Potoku cechuje ją charakterystyczny kształt – jest widoczna jako głębokie wcięcie z sąsiadującą po jego prawej stronie ostrą turniczką.
przełęcz
Wielka Wołowa Szczerbina
2355 m, Tatry Wysokie
Wielka Wołowa Szczerbina (słow. Veľká volia štrbina, 2340 m) – przełączka w Wołowym Grzbiecie w Tatrach Wysokich na granicy polsko-słowackiej. Znajduje się w głównej grani Tatr pomiędzy Rogatą Turniczką (Rohatá vežička, 2364 m) na północnym zachodzie a Wołową Turnią (Volia veža, 2374 m) na południowym wschodzie. Przełączka ma dwa wyraźne siodełka, między którymi tkwi kilkunastometrowy ząb skalny. Niższe jest siodełko południowo-wschodnie. Na południową, słowacką stronę do Wołowej Kotlinki opada z przełączki szeroki górą, dołem zwężający się, kruchy i głęboko wcięty żleb. Górna część żlebu dzieli się na dwie odnogi, dolna składa się z dwóch gładkich rynien. Jego orograficznie lewe ograniczenie tworzą ściany południowo-zachodniego filara Wołowej Turni, z prawej trony jest to żebro Rogatej Turniczki. Na północną, polską stronę z przełączki opada potężny Komin Stanisławskiego.
przełęcz
Czarnostawiańska Przełęcz
2340 m, Tatry Wysokie
Czarnostawiańska Przełęcz (niem. Megsdorfer Scharte, słow. Východné Mengusovské sedlo, węg. Menguszfalvi-csorba, 2340 m) – stosunkowo szeroka przełęcz w grani głównej Tatr, oddzielająca od siebie Mięguszowieckie Szczyty i Wołowy Grzbiet, a dokładniej ich skrajne punkty, Mięguszowiecki Szczyt Czarny (Východný Mengusovský štít, 2410 m) i Hińczową Turnię (Hincova veža, 2372 m).
przełęcz
Wyżnia Żabia Przełęcz
2315 m, Tatry Wysokie
Żabia Przełęcz Wyżnia (niem. Froschseescharte, słow. Vyšné Žabie sedlo, Východné Volovecké sedlo, węg. Felső-Békástavi-csorba) – przełęcz w głównej grani Tatr usytuowana pomiędzy Żabim Koniem (Žabí Kôň, 2291 m) a Żabią Turnią Mięguszowiecką (Žabia veža, 2335 m), najbardziej na południowy wschód wysuniętą kulminacją Wołowego Grzbietu (Volí chrbát). Granie z obu sąsiednich turni nie spotykają się bezpośrednio, lecz są przesunięte i zachodzą na siebie nieco – grań Żabiej Turni Mięguszowieckiej jest odchylona na północ, a grań Żabiego Konia na południe. Różne źródła podają różne wysokości: Witold Henryk Paryski w 1965 i 1995 r. 2235 m, słowacki tatrolog Arno Puškáš w 1981 r. 2272 m, Geoportal w 2020 r. 2249 m. Na północną stronę z Żabiej Przełęczy Wyżniej opada do piargów w górnej części Kotła pod Rysami bardzo stromy, wąski, bardzo kruchy i głęboko wcięty komin.
przełęcz
Żabia Przełęcz Mięguszowiecka
2315 m, Tatry Wysokie
Żabia Przełęcz Mięguszowiecka (niem. Östliche Ochsenrückenscharte, słow. Východná volia štrbina, węg. Keleti-Ōkörhát-csorba, 2315 m) – przełęcz w głównej grani Tatr usytuowana pomiędzy Żabią Turnią Mięguszowiecką (Žabia veža, 2236 m) a Wołową Turnią (Volia veža, 2360 m). Przełęcz ta, podobnie jak sąsiadujące z nią szczyty, należy do znajdującego się na granicy polsko-słowackiej Wołowego Grzbietu (Volí chrbát), który oddziela od siebie doliny: Rybiego Potoku i Żabią Mięguszowiecką (Žabia dolina mengusovská). Południowe, słowackie stoki przełęczy są łatwo dostępne. Na północną, polską stronę natomiast opada z przełęczy wielka depresja, będąca częściowo stromym i szerokim żlebem, a częściowo kominem. W dolnej części podcięta jest szerokim, pionowym progiem o brązowej barwie skał. Depresja ma wylot na wielkim tarasie u podstawy Żabiej Turni Mięguszowieckiej.
przełęcz
Świnicka Szczerbina Wyżnia
2295 m, Tatry Wysokie
Świnicka Szczerbina Wyżnia (niem. Obere Seealmkerbe, słow. Vyšná svinicová štrbina, węg. Felső-Svinica-oromrés) – przełączka na wysokości 2295 m n.p.m. we wschodniej grani Świnicy między głównym, zwornikowym, tzw. „turystycznym” wierzchołkiem Świnicy a Świnicką Kopą w Tatrach Wysokich. Przebiega przez nią szlak turystyczny. Spod sąsiedniej Świnickiej Szczerbiny Niżniej, spomiędzy obydwu wierzchołków Świnicy opada do Doliny Walentkowej żleb zwany Żlebem Blatona, przejście przez niego ubezpieczone jest łańcuchem, potem ścieżka prowadzi przez wcięcie skalne zwane Wrótkami.
przełęcz
Świnicka Szczerbina Niżnia
2278 m, Tatry Wysokie
Świnicka Szczerbina Niżnia (niem. Untere Seealmkerbe, słow. Nižná svinicová štrbina, węg. Alsó-Svinicai-oromrés) – przełęcz na wysokości 2278 m n.p.m. pomiędzy dwoma wierzchołkami Świnicy w grani głównej Tatr Wysokich. Przebiega przez nie granica polsko-słowacka. Wierzchołki te znajdują się w odległości 85 m od siebie (w prostej linii). Jeden z nich, niższy, znajdujący się na północny zachód od przełęczy to tzw. „wierzchołek taternicki”. Ma wysokość 2291 m i nie prowadzi na niego szlak turystyczny. W kierunku południowo-wschodnim od przełęczy znajduje się drugi, wyższy wierzchołek (2301 m), zwany „turystycznym”, gdyż prowadzi na niego szlak turystyczny. Szlak ten (czerwony z Kasprowego Wierchu do przełęczy Zawrat i dalej Orlą Percią) nie prowadzi jednak przez Świnicką Szczerbinę Niżnią, lecz przez inną przełęcz Świnicką Szczerbinę Wyżnią.
przełęcz
Gąsienicowa Przełączka
2265 m, Tatry Wysokie
Gąsienicowa Przełączka (słow. Gąsienicova štrbina, niem. Gąsienicascharte, węg. Gąsienica-csorba) – znajdująca się na wysokości 2265 m n.p.m. niewielka przełączka we wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Świnicką Kopą (2298 m) a Gąsienicową Turnią (2279 m). Zwiedzana bywa z reguły przez taterników przy sposobności wejścia na Świnicę lub Gąsienicową Turnię. Północne stoki spod przełęczy opadają do Mylnej Kotlinki w najwyższym piętrze Doliny Zielonej Gąsienicowej, zaś południowe do polodowcowego kotła Dolinki pod Kołem (górne piętro Doliny Pięciu Stawów Polskich), przebiega nimi nieco poniżej Gąsienicowej Przełączki czerwony szlak turystyczny z Kasprowego Wierchu na Zawrat. Pierwszego wejścia dokonał Tadeusz Ostrowski 17 sierpnia 1905 r.
przełęcz
Mięguszowiecki Przechód
2260 m, Tatry Wysokie
Mięguszowiecki Przechód – wąska szczerbinka między Mięguszowieckiem Szczytem (2438 m) a znajdującą się w jego zachodniej grani Mięguszowiecką Turniczką (ok. 2360 m) w Tatrach Wysokich. Znajduje się w grani głównej Tatr na granicy polsko-słowackiej. Z Mięguszowieckiego Przechodu w północno-zachodniej ścianie Mięguszowieckiego Szczytu do Wielkiej Galerii Cubryńskiej opada Rynna Szulakiewicza. Około 30 m poniżej tego przechodu widoczny jest Zachód Janczewskiego. Na południową stronę (do Doliny Hińczowej) z Mięguszowieckiego Przechodu opada wąski żlebek. Autorem nazwy Mięguszowieckiego Przechodu jest Władysław Cywiński. Przez przełączkę tę prowadzi łatwa droga wspinaczkowa z Hińczowej Przełęczy na Mięguszowiecki Szczyt, oraz kilka trudniejszych dróg ścianowych.
przełęcz
Wyżnia Spadowa Przełączka
2256 m, Tatry Wysokie
Wyżnia Spadowa Przełączka (niem. Obere Böhmischseescharte, słow. Vyšná Kamzíčia štrbina, węg. Felső-Csehtavi-csorba, ok. 2235 m) – niewielka przełączka w Żabiej Grani w Tatrach Wysokich. Znajduje się tuż na południowy zachód pod wierzchołkiem Żabiego Szczytu Wyżniego. Jest jedyną w Tatrach przełęczą zwornikową – łączą się w niej trzy granie: na południe ku Rysom, na północny wschód ku Młynarzowi, na północny zachód ku Żabiemu Mnichowi (Żabia Grań). Niekiedy błędnie jako przełęcze zwornikowe bywają podawane inne tatrzańskie siodła: Krzyżne i Gaborowa Przełęcz (dawniej Raczkowa Przełęcz). W obu przypadkach rzeczywistymi zwornikami są punkty położone nieco powyżej przełęczy. Wyżnia Spadowa Przełączka góruje nad trzema dolinami. Od zachodniej strony jest to Dolina Rybiego Potoku, a dokładniej Czarnostawiański Kocioł.
przełęcz
Niebieska Przełączka Wyżnia
2247 m, Tatry Wysokie
Niebieska Przełączka Wyżnia (niem. Mittlere Seealmscharte, słow. Vyšná Nebeská štrbina, węg. Felső-Niebieska-csorba) – położona na wysokości 2247 m mała przełączka we wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, między Gąsienicową Turnią (2279 m) a Niebieską Turnią (2258 m) – tuż na zachód od tej ostatniej. Północne stoki spod przełączki opadają do Mylnej Kotlinki w najwyższym piętrze Doliny Zielonej Gąsienicowej, zaś południowe do polodowcowego kotła Dolinki pod Kołem (górne piętro Doliny Pięciu Stawów Polskich). Górna część tych stoków, zarówno z południowej, jak i północnej strony, to strome ściany. Stokami południowymi, sporo poniżej przełęczy, prowadzi czerwony szlak turystyczny z Kasprowego Wierchu na Zawrat. Przełączka ta stanowi najłatwiejszy dostęp do Niebieskiej Turni, jest jednak dostępna tylko dla taterników.
przełęcz
Mięguszowiecka Szczerbinka
2242 m, Tatry Wysokie
Mięguszowiecka Szczerbinka – przełączka w masywie Mięguszowieckiego Szczytu w Tatrach Wysokich, pomiędzy jego wschodnim, niższym wierzchołkiem (2427 m) a Mięguszowiecką Basztą (2410 m). Znajduje się w grani głównej Tatr na granicy polsko-słowackiej. Z Mięguszowieckiej Szczerbinki wschodnią ścianą Mięguszowieckiego Szczytu do Załupy Świerza spada depresja składająca się z bardzo stromych rynien, zacięć i prożków. Autorem nazwy przełączki jest Władysław Cywiński.
przełęcz
Kozia Przełęcz Wyżnia
2235 m, Tatry Wysokie
Kozia Przełęcz Wyżnia (niem. Obere Gemsenscharte, słow. Vyšné Kozie sedlo, węg. Felső-Zerge-csorba) – położona na wysokości ok. 2240 m n.p.m. wąska tatrzańska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w masywie Koziego Wierchu. Oddziela od siebie wierzchołek Koziego Wierchu (2291 m) od Kozich Czub (2266 m). Jej północno-wschodnie zbocza opadają do Dolinki Koziej, południowo-zachodnie do Pustej Dolinki. Pierwszy odnotowany pobyt na przełęczy: latem: podczas przejścia granią – ks.
przełęcz
Niebieska Przełęcz
2230 m, Tatry Wysokie
Niebieska Przełęcz (niem. Mittlere Seealmscharte, słow. Niebieska štrbina, węg. Niebieska-csorba) – położona na wysokości 2230 m (lub według innych źródeł 2225 m) wąska przełączka we wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, znajdująca się pomiędzy Niebieską Turnią (2258 m) na zachodzie a Zawratową Turnią (2247 m) na wschodzie. Stoki południowe spod przełęczy opadają do Dolinki pod Kołem w Dolinie Pięciu Stawów Polskich, sporo poniżej przełęczy prowadzi nimi czerwony szlak turystyczny z Kasprowego Wierchu na Zawrat. Stoki północne spod przełęczy opadają urwiskami do Mylnej Kotlinki w Dolinie Zielonej Gąsienicowej. Najłatwiej jest osiągalna z Zawratu przez Zawratową Turnię – droga zajmuje 30 min.
przełęcz
Przełączka nad Dolinką Buczynową
2225 m, Tatry Wysokie
Przełączka nad Dolinką Buczynową (niem. Schwarzwandscharte, słow. Štrbina nad Bučinovou dolinkou, węg. Fekete-fali-csorba) – wąska przełęcz położona na wysokości ok. 2225 m n.p.m. w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, na szlaku Orlej Perci. Przełączka nad Dolinką Buczynową oddziela od siebie Czarne Ściany i Buczynową Strażnicę. W pobliżu przełęczy grań załamuje się. W stronę Koziego Wierchu biegnie w kierunku południowo-zachodnim, a w stronę Granatów w kierunku północnym. Na stronę Dolinki Buczynowej grań opada tu stromymi urwiskami. Z przełęczy w kierunku Dolinki Koziej schodzi Żleb Kulczyńskiego, którym poprowadzony jest oznaczony kolorem czarnym szlak z Dolinki Koziej na Kozi Wierch.
przełęcz
Pośrednia Sieczkowa Przełączka
2218 m, Tatry Wysokie
Pośrednia Sieczkowa Przełączka (2218 m, słow. Prostredné Sieczkovo sedlo, niem. Mittlerer Sieczka-Sattel, węg. Középső-Sieczka-nyereg) – szeroka przełęcz między Pośrednim Granatem (2234 m) a Zadnim Granatem (2240 m) w polskich Tatrach Wysokich. Jest jedną z trzech Sieczkowych Przełączek w długiej wschodniej grani Świnicy na trasie Orlej Perci. Z zachodnich zboczy przełęczy (po stronie Dolinie Czarnej Gąsienicowej) opada Żleb Staniszewskiego, ze wschodnich, do górnej części Dolinki Buczynowej średnio stromy, trawiasty żleb z kilkoma płytowymi odcinkami. Przez Pośrednią Sieczkową Przełączkę i sąsiednie szczyty prowadzi trasa Orlej Perci, pokonywana najczęściej w kierunku od Zawratu na Krzyżne (odcinek Zawrat – Kozi Wierch jest jednokierunkowy). Od czasów wytyczenia szlaku masyw Granatów zyskał na popularności wśród turystów.
przełęcz
Ciężka Przełączka
2205 m, Tatry Wysokie
Ciężka Przełączka (niem. Verborgene Scharte, słow. Česká štrbina, České sedlo, węg. Cseh-tavi-csorba, ok. 2205 m) – przełęcz w północnej grani Rysów w Tatrach Wysokich. Grań ta oddziela Dolinę Rybiego Potoku od Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina) i biegnie nią granica polsko-słowacka. Wąska szczerbina Ciężkiej Przełączki znajduje się na północ od Spadowej Kopy i oddziela ją od Żabiego Szczytu Wyżniego, dokładniej zaś od Spadowej Turniczki i zwornikowej Wyżniej Spadowej Przełączki. Dawniej przełęcz była zwana Czeską Przełączką. Jest trudno osiągalna od strony zachodniej, dlatego nie jest używana jako połączenie sąsiednich dolin. Taternicy bywają na niej tylko podczas przejścia granią, najczęściej zaś przy schodzeniu ze wspinaczki zachodnim filarem Spadowej Kopy. Na wschodnią stronę, do Dolinki Spadowej opada z przełęczy częściowo skalista, częściowo trawiasta depresja.
przełęcz
Skrajna Sieczkowa Przełączka
2205 m, Tatry Wysokie
Skrajna Sieczkowa Przełączka (ok. 2200 m, słow. Predné Sieczkovo sedlo, niem. Vorderer Sieczka-Sattel, węg. Elülső-Sieczka-nyereg) – przełęcz między Pośrednim Granatem (2233 m) a Skrajnym Granatem (2228 m) w polskich Tatrach Wysokich. Jest jedną z trzech Sieczkowych Przełączek w długiej wschodniej grani Świnicy na trasie Orlej Perci. Z zachodnich zboczy przełęczy (po stronie Dolinie Czarnej Gąsienicowej) opada Żleb Drège’a, ze wschodnich, do górnej części Dolinki Buczynowej szeroka płytowo-trawiasta depresja.
przełęcz
Wyżni Czarnostawiański Przechód
2181 m, Tatry Wysokie
Wyżni Czarnostawiański Przechód (2181 m) – siodełko na północno-wschodniej grzędzie Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się w środkowej jej części w lewej (patrząc od dołu) gałęzi tej grzędy, powyżej Czarnostawiańskiej Strażnicy. Na południowy wschód opada z grzędy płytowe zacięcie do Wyżniego Czarnostawiańskiego Kotła. Wyżni Czarnostawiański Przechód znajduje się na ostrzu grzędy kilkadziesiąt metrów wyżej, pod uskokiem. Z przechodu można zejść do Kotła Kazalnicy stromym trawersem, lub kruchym, skalisto-trawiastym terenem do żlebka. Niżni i Wyżni Czarnostawiański Przechód są jedynymi miejscami na grzędzie, przez które można bezproblemowo przetrawersować z Wyżniego Czarnostawiańskiego Kotła do Kotła Kazalnicy, wszędzie poza tymi dwoma miejscami grzęda ta do Kotła Kazalnicy opada pionową i kruchą ścianą.
przełęcz
Niżnie Sieczkowe Siodełko
2180 m, Tatry Wysokie
Niżnie Sieczkowe Siodełko (niem. Unteres Sieczka-Sättelche, słow. Nižné Sieczkove sedielko, węg. Alsó-Sieczka-nyergecske) – jedna z kilku Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Wznosi się na wysokość ok. 2195 m, ale nie w samej grani Sieczkowych Turni, lecz poniżej, na wschodnich stokach tej grani, nad Dolinką Buczynową, między Skrajną Sieczkową Turnią (ok. 2220 m) a Pośrednią Sieczkową Turnią (ok. 2220 m). Znajduje się wąskim żlebku opadającym z Wyżniego Sieczkowego Siodełka. Dawniej przełączka nie miała nazwy. Nadał ją dopiero w 2013 r. Władysław Cywiński. Upamiętnił w ten sposób dawnego przewodnika tatrzańskiego – górala Macieja Gąsienicę Sieczkę, pierwszego zdobywcę wielu szczytów tatrzańskich. Niżnie Sieczkowe Siodełko znajduje się poza szlakami turystycznymi.
przełęcz
Sieczkowa Szczerba
2180 m, Tatry Wysokie
Sieczkowa Szczerba (niem. Sieczka-Scharte, słow. Sieczkova štrba, węg. Sieczka-csorba) – jedna z kilku Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości około 2210 m pomiędzy Zadnim Granatem (2240 m) a Skrajną Sieczkową Turnią (ok. 2220 m). Nazwę przełęczy wprowadził w 2013 r. Władysław Cywiński. Upamiętnił w ten sposób dawnego przewodnika tatrzańskiego – górala Macieja Gąsienicę Sieczkę. Sieczkowa Szczerba to szerokie trawiasto-piarżyste siodło oddzielające Granaty od Sieczkowych Turni. Piarżysto-skaliste stoki południowo-zachodnie o umiarkowanej stromości opadają do Dolinki Koziej i z taternickiego punktu widzenia są nieciekawe. Urwiste stoki wschodnie o skomplikowanej rzeźbie opadają do Dolinki Buczynowej i dla taterników są obiektem wspinaczkowym.
przełęcz
Wyżnie Sieczkowe Siodełko
2180 m, Tatry Wysokie
Wyżnie Sieczkowe Siodełko (niem. Oberes Sieczka-Sättelchen, słow. Vyšné Sieczkove sedielko, węg. Felső-Sieczka-nyergecske) – jedna z kilku Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości około 2215 m pomiędzy Zadnią Sieczkową Turnią (ok. 2220 m) a Skrajną Sieczkową Turnią (ok. 2220 m). Jest to płytka przełączka, wcięta w grań tylko na ok. 5 m. Na jej wschodnich, opadających do Dolinki Buczynowej stokach w górnej części jest płytka depresja, niżej przekształcająca się w żleb o kilku progach, który łączy się z depresją Zadniej Sieczkowej Przełączki. Zachodnie stoki przełączki opadają do Dolinki Koziej. Kilka metrów poniżej przełączki prowadzi nimi szlak Orlej Perci. Dawniej przełączka nie miała nazwy. Do nazewnictwa tatrzańskiego wprowadził ją dopiero w 2013 r. Władysław Cywiński.
przełęcz
Zadnia Sieczkowa Przełączka
2177 m, Tatry Wysokie
Zadnia Sieczkowa Przełączka (niem. Hintere Sieczka-Scharte, słow. Zadná Sieczkova štrbina, węg. Hátsó-Sieczka-csorba) – jedna z trzech Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w pobliżu Orlej Perci. Niektóre źródła podają nazwę Czarnościenna Przełęcz. Siodło znajduje się na wysokości 2194 lub ok. 2185 m.
przełęcz
Zmarzła Przełączka Wyżnia
2160 m, Tatry Wysokie
Zmarzła Przełączka Wyżnia (niem. Obere Ödkarscharte, słow. Vyšné zmrzlé sedlo, węg. Felső-Fagyottavi-csorba) – głęboko wcięta, wąska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, oddzielająca główny wierzchołek Małego Koziego Wierchu od znajdujących się w jego wschodniej grani Zmarzłych Czub. Granią przez przełęcz poprowadzony jest szlak Orlej Perci. Z przełęczy do Kotła Zmarzłego Stawu Gąsienicowego schodzi głęboki żleb Honoratka, dawniej zwany Żydowskim Żlebem i jeszcze dziś tak oznaczany na niektórych mapach. Obie nazwy mają niejasną genezę, starsza może pochodzić od żydowskiego turysty, Kurta Langfeldesa, który zginął w tym miejscu w 1925 r. Pierwsze odnotowane wejścia: granią – ks. Walenty Gadowski z osobami towarzyszącymi – ok.
przełęcz
Zawrat
2159 m, Tatry Wysokie
Zawrat (niem. Riegelscharte, słow. Závrat, węg. Zavrat) – położona na wysokości 2159 m wąska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w Tatrach Wysokich, oddzielająca Zawratową Turnię (2247 m) od Małego Koziego Wierchu (2226 m). Jest jednym z dwóch skrajnych punktów szlaku Orlej Perci (zachodnim). Jest to roztwór wązki pomiędzy dwoma wyniosłemi turniami zawratowemi, dokąd wiedzie droga spadzista po olbrzymiém osypisku – notował Walery Eljasz po wycieczce, odbytej przez Zawrat do Morskiego Oka w sierpniu 1869 r. Od zachodu zamykają kotlinę turnie Zmarzłe, łączące Kościelec ze Świnicą, od wschodu po za turnią zawratową wznoszą się Czarne Ściany, daléj Granaty (...). Poniżej czerni się wśród zwalisk granitu Staw Zmarzły (5,670'), do którego spływa potoczek z dolinki pod Granatem.
przełęcz
Siodło za Kazalnicą
2157 m, Tatry Wysokie
Siodło za Kazalnicą – płytkie siodło na północno-wschodniej grzędzie Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego, znajdujące się tuż po południowo-zachodniej stronie wierzchołka Kazalnicy Mięguszowieckiej w polskich Tatrach Wysokich. Na zachód opada z niego ściana do Wyżniego Bańdziocha, na wschód do Kotła Kazalnicy. Przez Siodło za Kazalnicą prowadzi znakowany szlak turystyczny znad Czarnego Stawu pod Rysami na Mięguszowiecką Przełęcz pod Chłopkiem. Podejście na Siodło od Bańdziocha prowadzi bardzo stromą rynną, potem jest trawers eksponowaną półeczką i płytowym zacięciem ubezpieczonym 7 klamrami. Siodło za Kazalnicą to poziomy odcinek grzędy. Dalsza trasa na przełęcz prowadzi Galeryjką przecinającą północną ścianę Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego. Józef Nyka o widoku z Siodła za Kazalnicą pisał: Roztacza się stąd niezapomniany widok na zapadłe w głąb Morskie Oko, wsch.
przełęcz
Granacka Przełęcz
2145 m, Tatry Wysokie
Granacka Przełęcz (słow. Granátové sedlo, Granátová štrbina, niem. Granatenscharte, węg. Gránát-csorba, 2145 m) – wąska i głęboka przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Skrajnym Granatem (2225 m) a Wielką Orlą Turniczką (2162 m) – wyższą z Orlich Turniczek. Przełęcz leży na szlaku Orlej Perci. Zejście ze Skrajnego Granatu na Granacką Przełęcz jest bardzo strome i ubezpieczone łańcuchem i długimi kotwami. Do 2012 roku zdarzyły się tutaj 4 wypadki śmiertelne. W drugą stronę szlak prowadzi północno-wschodnimi stokami Wielkiej Orlej Turniczki, odcinek ten jest eksponowany, dość trudny do przejścia i również ubezpieczony łańcuchami. Do 2012 roku na tym odcinku Orlej Perci 1 wypadek śmiertelny. Od południowej strony jej stoki opadają do Dolinki Buczynowej, od północnej do Zadnich Usypów w dolinie Pańszczycy.
przełęcz
Pańszczycka Przełączka Wyżnia
2143 m, Tatry Wysokie
Pańszczycka Przełączka Wyżnia (słow. Vyšná Panščická štrbina, niem. Obere Pańszczyca-Scharte, węg. Felső-Pańszczyca-csorba) – położona na wysokości ok. 2145 m niewielka przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu, pomiędzy Skrajnym Granatem (2225 m) a Pańszczyckimi Czubami (dokładniej Zadnią Pańszczycką Czubą (ok. 2150 m)). Z przełęczy na północny zachód w kierunku Czarnego Stawu Gąsienicowego spada żleb ograniczający od strony północnej zachodnią ścianę Skrajnego Granatu (ok. 360 m wysokości). Do Pańszczycy opada żleb, dołem przechodzący w piarżysko. Przez przełęcz nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny, ale znajduje się w rejonie dopuszczonym do uprawiania wspinaczki skalnej (ale tylko od strony Doliny Gąsienicowej).
przełęcz
Przełączka pod Zadnim Mnichem
2135 m, Tatry Wysokie
Przełączka pod Zadnim Mnichem (słow. Štrbina za Druhým Mníchom, Štrbina pod Druhým Mníchom, niem. Hintere Mönchsscharte, węg. Hátsó-Barát-csorba, ok. 2135 m) – wąska i głęboka przełęcz w grani głównej Tatr, oddzielająca od siebie Zadniego Mnicha (2172 m) i Cubrynę (2376 m). Dawniej wykorzystywana jako połączenie do przejścia z Doliny za Mnichem do Doliny Ciemnosmreczyńskiej (Temnosmrečinská dolina). Z obydwu tych dolin jest bowiem łatwo dostępna. Południowe stoki opadają do słowackiej Doliny Piarżystej, w północne, opadające na najwyższą część Zadniego Mnichowego Piargu wcina się żlebek. Zarówno Cubryna, jak i Zadni Mnich opadają na przełączkę pionowymi uskokami. 50–metrowy uskok w grani Zadniego Mnicha, opadający na przełęcz, jest jednym z najtrudniejszych punktów całej grani głównej (VI stopień trudności UIAA), przy schodzeniu niezbędny jest zjazd na linie.
przełęcz
Pańszczycka Przełączka Pośrednia
2129 m, Tatry Wysokie
Pańszczycka Przełączka Pośrednia (niem. Mittlere Sieczka-Scharte, słow. Prostredná Sieczkova štrbina, węg. Középső-Sieczka-csorba) – położona na wysokości około 2130 m płytko wcięta przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu w polskich Tatrach Wysokich. Grań ta oddziela dolinę Pańszczycę (po wschodniej stronie) od Doliny Czarnej Gąsienicowej (po zachodniej stronie). Przełęcz jest skalista, szeroka i znajduje się na wysokości około 2130 m między Skrajną Pańszczycką Czubą (ok. 2140 m) a Zadnią Pańszczycką Czubą (ok. 2150 m). Z zachodnich stoków przełączki opada wielka depresja, niżej rozgałęziająca się na dwa żlebki uchodzące do wielkiego żlebu kończącego się w piarżysku Kotła Czarnego Stawu Gąsienicowego. W kierunku północno-wschodnim do Pańszczycy opada szeroka depresja, w dole podcięta 40-metrowym progiem.
przełęcz
Wołoszyńska Szczerbina
2129 m, Tatry Wysokie
Wołoszyńska Szczerbina (niem. Walachensattel, słow. Vološínska štrbina, węg. Woľoszyn-csorba) – położona na wysokości ok. 2135 m przełęcz we wschodniej grani Świnicy w masywie Wołoszyna w polskich Tatrach Wysokich pomiędzy Małym Wołoszynem (2144 m) i Wielkim Wołoszynem (2155 m). Przełęcz jest pierwszą od zachodu w masywie Wołoszyna i oddziela od siebie najwyższe dwa wierzchołki grzbietu. W kierunku południowym (a dokładniej z odchyleniem na zachód) opada z przełęczy orograficznie lewe ramię Żlebu pod Krzyżnem uchodzącego do Doliny Roztoki, na północny wschód do Doliny Waksmundzkiej również żleb mający swój wylot w piarżysku powyżej Zadniej Równicy. W jego dolnej części wypływa Waksmundzki Potok. Pierwsze odnotowane wejście: Eugeniusz Janota, Maksymilian Nowicki i przewodnik Maciej Sieczka, 16 sierpnia 1867 r.
przełęcz
Buczynowa Przełęcz
2127 m, Tatry Wysokie
Buczynowa Przełęcz (słow. Bučinové sedlo, niem. Buczynowascharte, węg. Buczynowa-csorba) – wąska, głęboka przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w grupie Buczynowych Turni, położona na wysokości 2127 m n.p.m., pomiędzy Wielką Buczynową Turnią a Małą Buczynową Turnią. Przełęcz oddziela od siebie dolin Pańszczycę i Dolinkę Buczynową. Zarówno na północ, do Zadnich Usypów w Pańszczycy, jak i na południe, do Dolinki Buczynowej opadają z niej piarżyste i łatwe do przejścia żleby. Pierwotnie przez tę przełęcz był poprowadzony szlak Orlej Perci. Obecnie przechodzi on łatwiejszym wariantem przez żleb poniżej przełęczy (od strony Buczynowej Dolinki). Zimą przełęcz stanowi najbezpieczniejsze połączenie Dolinki Buczynowej i doliny Pańszczycy.
przełęcz
Kozia Przełęcz
2126 m, Tatry Wysokie
Kozia Przełęcz, Niżnia Kozia Przełęcz (słow. Kozíe sedlo, niem. Gemsenscharte, węg. Zerge-csorba) – położona na wysokości 2126 m (według wcześniejszych pomiarów 2137 m) wąska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy, w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Zamarłą Turnią a Kozimi Czubami leżącymi w masywie Koziego Wierchu. Przełęcz jest dwumetrowej szerokości wrębem między skałami i leży w strefie mylonitów. Przejście przez przełęcz ułatwione jest przez klamry, drabinkę i łańcuchy. Szczególnie znana jest 8-metrowa, stalowa Drabina na Orlej Perci, którą szlak Orlej Perci schodzi na przełęcz ze stoków Zamarłej Turni. Przełęcz położona na trasie Orlej Perci, dostępna jest także z Doliny Gąsienicowej (z Dolinki Koziej) i Doliny Pięciu Stawów Polskich (Dolinki Pustej).
model terenuprzełęczWyżnia Walentkowa Szczerbina
2124 m, Tatry Wysokie
Wyżnia Walentkowa Szczerbina (słow. Vyšná Valentkova štrbina, niem. Obere Valentinskerbe, węg. Felső-Bálint-rés) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w słowackich Tatrach Wysokich. Granią tą biegnie granica polsko-słowacka. Wcięcie znajduje się na wysokości 2124 m pomiędzy Walentkowym Wierchem (Valentkova, 2156 m) a Niżnią Walentkową Basztą (Nižná Valentkova bašta, 2129 m). Stoki wschodnie opadają do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Bezpośrednio pod przełączką jest w nich niewielki żleb, niżej przechodzący w trawiasto-skalistą ściankę dołem podsypaną piargami. Stoki wschodnie również skaliste. Spod Wyżniej Walentkowej Szczerbiny opada płytko wcięty, skalisty żleb do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina).
przełęcz
Zmarzła Przełęcz
2123 m, Tatry Wysokie
Zmarzła Przełęcz (niem. Zmarzla Scharte, słow. Zmrzlé sedlo, węg. Fagyott-tavi-csorba) – położona na wysokości 2123 m (według wcześniejszych pomiarów 2126 m) przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy, w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Zmarzłe Czuby w masywie Małego Koziego Wierchu od Zamarłej Turni (2179 m). Jest to szeroka przełęcz o dwóch siodłach. We wschodnim znajduje się charakterystyczna skała w kształcie maczugi o wysokości 3 m, nazywana popularnie przez turystów i taterników „chłopkiem” i systematycznie podpierana przez nich zapałkami i patykami. Chłopkami w gwarze podhalańskiej nazywa się turniczki z oddali przypominające postać ludzką. Południowe stoki spod przełęczy opadają do Dolinki Pustej, północne do Dolinki Koziej.
przełęcz
Wyżnia Przełączka pod Ptakiem
2117 m, Tatry Wysokie
Wyżnia Przełączka pod Ptakiem (niem. Kleine Buchentalscharte, Westliche Vogelscharte, słow. Malá bučinová štrbina, węg. Nyugati-Madár-csorba) – położona na wysokości ok. 2125 m przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w grupie Buczynowych Turni, pomiędzy Małą Buczynową Turnią a Ptakiem. Przełączka przez długi czas nie miała nazwy ani wśród miejscowych pasterzy, ani pierwszych turystów. W przewodniku W.H. Paryskiego pojawiła się pod nazwą Mała Buczynowa Przełączka i od tej polskiej nazwy pochodzą nazwy przełączki w języku słowackim, węgierskim i niemieckim. Władysław Cywiński w 18. tomie swojego szczegółowego przewodnika Tatry zwrócił uwagę na jej błędność. Nieprawidłowe jest zarówno podwójne zdrobnienie, jak i wiązanie tego obiektu z Dolinką Buczynową – przełączka nie znajduje się nad nią, lecz bezpośrednio nad Doliną Roztoki.
przełęcz
Ciemnosmreczyńska Przełączka
2115 m, Tatry Wysokie
Ciemnosmreczyńska Przełączka (słow. Piargová štrbina, niem. Hintere Smrečiner Scharte, węg. Hátsó-Szmrecsini-csorba) – przełęcz w grani głównej na wysokości ok. 2115 m. Oddziela od siebie Ciemnosmreczyńską Turnię (2142 m) i Zadniego Mnicha (2172 m). Znajduje się tuż na zachód od Zadniego Mnicha i jest wąska i płytka. Stoki południowe opadają do słowackiej Doliny Piarżystej. Po północnej, polskiej stronie przełęcz opada stromą i kruchą ścianką, pod nią do Zadniego Mnichowego Piargu szeroką i piarżystą depresją. Przełęcz jest łatwo dostępna z obydwu stron. Do przejścia z położonych poniżej grani dolin: Doliny Ciemnosmreczyńskiej (Temnosmrečinská dolina) i Doliny za Mnichem wykorzystywano jednak zazwyczaj pobliską Przełączkę pod Zadnim Mnichem. Wejścia na przełęcz są praktykowane przez taterników podczas wspinaczek na pobliskie szczyty z tej przełęczy.
przełęcz
Pańszczycka Przełęcz
2115 m, Tatry Wysokie
Pańszczycka Przełęcz (słow. Panščické sedlo, niem. 'Pańszczyca-Scharte, węg. Pańszczyca-csorba, 2115 m n.p.m.) – przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu, pomiędzy Skrajną Pańszczycką Czubą (2157 m) a Wierchem pod Fajki (2138 m). W kierunku Czarnego Stawu Gąsienicowego schodzi z niej kruchy i piarżysty żleb, do Pańszczycy opada wielką depresją z kilkudziesięciometrowej wysokości urwistym progiem. Pańszczycka Przełęcz oddziela Pańszczyckie Czuby od Wierchu pod Fajki. Pańszczyckie Czuby przez W.H. Paryskiego były traktowane jako część Skrajnego Granatu, z dalsza bowiem zlewają się z jego masywem. W ujęciu Władysława Cywińskiego Granaty kończą się na Wyżniej Pańszczyckiej Przełączce, Pańszczyckie Czuby zatem nie należą już do Granatów. Pierwsze wejścia turystyczne: Janusz Chmielowski i Józef Gąsienica Tomków, 2 sierpnia 1908 r.
przełęcz
Wyżnia Tomkowa Przełączka
2115 m, Tatry Wysokie
Wyżnia Tomkowa Przełączka (niem. Obere Tomkow-Scharte, słow. Vyšná Tomkova štrbina, węg. Vyšná Tomkova štrbina, 2115 m) – przełączka w zachodniej grzędzie trzeciego w kolejności od południa na północ wierzchołka Niżnich Rysów (Zadnia Turnia w Niżnich Rysach, 2402 m). Znajduje się w grani Tomkowych Igieł pomiędzy Zadnią Tomkową Igłą i wyżej położoną bezimienną Tomkową Igłą. Na południe jej zbocze opada do Żlebu Orłowskiego, na północ do depresji opadającej z przełączki między trzecim i czwartym (najbardziej północnym) wierzchołkiem Niżnich Rysów. Tomkowym Igłom i przełączkom między nimi nadano nazwę dla uczczenia wybitnego przewodnika tatrzańskiego Józefa Gąsienicę Tomkowego (1887 – ok. 1942). Przez przełączkę prowadzi droga wspinaczkowa zachodnią grzędą przez Tomkowe Igły; IV, miejsce V w skali tatrzańskiej, czas przejścia 5 godz. Z przełączki można wyjść na Zadnią Tomkową Igłę.
przełęcz
Krzyżne
2112 m, Tatry Wysokie
Krzyżne (niem. Kreuzsattel, słow. Krížne poľské, węg. Kereszt-nyereg) – położona na wysokości 2112 m przełęcz w Tatrach Wysokich, pomiędzy Pańszczycą a Doliną Roztoki, jeden ze skrajnych punktów szlaku Orlej Perci.
przełęcz
Buczynowe Siodło
2111 m, Tatry Wysokie
Buczynowe Siodło – niewielka, dość szeroka przełączka w południowej grzędzie Wielkiej Buczynowej Turni w polskich Tatrach Wysokich. Przekracza ją szlak Orlej Perci, który na tym odcinku trawersuje południowe zbocza Wielkiej Buczynowej Turni ponad lodowcowym kotłem Dolinki Buczynowej. Po przekroczeniu Buczynowego Siodła szlak turystyczny schodzi w dół do żlebu spadającego z Buczynowej Przełęczy. Jego dno osiąga po około 100 m. Zejście to częściowo ubezpieczone jest łańcuchem. Nazwę przełęczy podał Władysław Cywiński w 18 tomie szczegółowego przewodnika „Tatry”. Przełęcz jest niewielka, ma jednak znaczenie orientacyjne, zarówno dla turystów, jak i taterników. Po południowej stronie przełęczy, tuż nad szlakiem Orlej Perci w grzędzie przełęczy wznosi się na wysokość kilku metrów skalista kopka, a poniżej niej grzędę przecina Buczynowa Szczerbinka.
przełęcz
Kościelcowa Przełęcz
2110 m, Tatry Wysokie
Kościelcowa Przełęcz (niem. Kapellenscharte, słow. Koščielcová štrbina, węg. Koscielec-csorba, 2110 m), dawniej nazywana Przełęczą w Kościelcu – przełęcz pomiędzy Kościelcem (2155 m) a Zadnim Kościelcem (2162 m) w masywie Kościelców wznoszącym się w Dolinie Gąsienicowej w Tatrach Wysokich. Jest skalista. Zachodnie stoki stromo opadają do Zielonej Doliny Gąsienicowej. Wcina się w nie skośny i stromy żleb. Na wschodnią stronę opada ścianą do Kościelcowego Kotła w Czarnej Dolinie Gąsienicowej. Poniżej przełęczy, od strony zachodniej, znajduje się mała jaskinia Schron w Zadnim Kościelcu. Dawniej przez Kościelcową Przełęcz prowadził szlak turystyczny, obecnie jest niedostępna dla turystów. Pierwsze znane wejścia (prawdopodobnie już wcześniej byli tu juhasi i koziarze): latem: Szymon Tatar (młodszy) ok. 1891 r. zimą: Zofia Roszkówna i Stanisław Krystyn Zaremba 29 grudnia 1928 r.
przełęcz
Szpiglasowa Przełęcz
2110 m, Tatry Wysokie
Szpiglasowa Przełęcz (słow. Szpiglasové sedlo, niem. Miedzianejoch, węg. Miedziane-hágó) – siodło położone na wysokości 2110 m n.p.m. na początku długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w Tatrach Wysokich. Przełęcz oddziela Szpiglasowy Wierch i Miedziane. Jest dostępna dla turystów i stanowi jedno z dwóch przejść łączących Dolinę Pięciu Stawów Polskich i kotlinę Morskiego Oka. Przełęcz powstała wskutek ruchów tektonicznych w strefie dyslokacji, które doprowadziły również do powstania Doliny za Mnichem. W zimie w rejonie przełęczy jest duże zagrożenie lawinowe. W 2001 r. w lawinie zginęło tutaj dwóch turystów i dwóch ratowników. Przejście znane było góralom od dawna, upowszechniło się wśród turystów ok. 1850 r. Towarzystwo Tatrzańskie zbudowało szlak w 1896, a oznakowało go w 1902 r. Szlak został ułatwiony przez wycięcie niektórych odcinków skał w 1937.
przełęcz
Orla Przełączka Wyżnia
2109 m, Tatry Wysokie
Orla Przełączka Wyżnia (niem. Obere Adlerscharte, słow. Vyšná Orlia štrbina, węg. Felső-Sas-csorba) – położona na wysokości około 2166 m przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się w zachodniej grani Orlej Baszty i oddziela od siebie Orle Turniczki: Wielką Orlą Turniczkę na zachodzie i Małą Orlą Turniczkę na wschodzie. Południowe stoki Orlich Turniczek opadają do Dolinki Buczynowej, północne do doliny Pańszczycy. Przełęcz jest drobna, ale stosunkowo szeroka. Wierzchołki Orlich Turniczek oraz Orla Przełączka Wyżnia są niedostępne dla turystów. Z Granackiej Przełęczy szlak Orlej Perci prowadzi północnymi stokami Wielkiej i Małej Orlej Turniczki oraz Orlej Przełączki Wyżniej. Odcinek ten jest eksponowany i ubezpieczony łańcuchami, w jednym miejscu pionowy odcinek pokonuje się drabinką.
przełęcz
Przełęcz Nowickiego
2105 m, Tatry Wysokie
Przełęcz Nowickiego (słow. Nowického sedlo, niem. Nowicki-Scharte, węg. Nowicki csorba, ok. 2105 m) – przełęcz położona w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, oddzielająca od siebie Buczynowe Czuby i Wielką Buczynową Turnię. Jest to największe obniżenie na odcinku pomiędzy Granatami a Ptakiem. Na północ z przełęczy opada do Zadnich Usypów w Pańszczycy krucha rynna, na południe do Dolinki Buczynowej prosty żleb. Po wschodniej stronie Przełęczy Nowickiego, już w masywie Wielkiej Buczynowej Turni ciągnie się skalista grań z kilkoma zębami, zakończona Budzową Igłą, od górnych partii oddzielona Budzową Przełączką. Od 1911 r. na przełęcz prowadził szlak turystyczny z górnej części doliny Pańszczycy (zlikwidowano go z uwagi na zbyt kruche skały). Jeszcze w latach 50. XX wieku istniało kilka śladów czerwonej farby po tym znakowaniu.
przełęcz
Buczynowy Karb
2104 m, Tatry Wysokie
Buczynowy Karb – przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości około 2115 m pomiędzy Orlą Basztą a Buczynowymi Czubami. Ma postać wąskiej szczerbinki między wschodnim skrajem Pościeli Jasińskiego a najbardziej zachodnim zębem Buczynowych Czub. Nazwę przełęczy wprowadził Władysław Cywiński w 18 tomie swojego szczegółowego przewodnika „Tatry” po dokładnej analizie topograficznej terenu. We wszystkich wcześniejszych opisach za przełęcz w tym miejscu uznawano Pościel Jasińskiego, jednak jest to tylko nachylony ku południowej stronie trawnik bez najmniejszego wcięcia w grani, nie spełnia więc definicji przełęczy. Północne stoki Buczynowego Karbu opadają do Pańszczycy. Na południowy wschód do Dolinki Buczynowej opada z Buczynowego Karbu głęboki i wąski komin, po około 30 metrach kończący się na trawniku.
przełęcz
Przełączka pod Ptakiem
2102 m, Tatry Wysokie
Przełączka pod Ptakiem (niem. Vogelscharte, Östliche Vogelscharte, słow. Štrbina pod Vtákom, węg. Keleti-Madár-csorba) – znaczne obniżenie grzbietu Buczynowych Turni, położone w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich na wysokości ok. 2105 m. Przełęcz oddziela od siebie turnię Ptak (2131 m) i Kopę nad Krzyżnem (2135 m). Jest obok Przełęczy Nowickiego najniższym obniżeniem tego fragmentu grani. Z przełęczy w kierunku północnym schodzi szeroki, piarżysty żleb do Zadnich Usypów w dolinie Pańszczycy, z drugiej strony spod przełęczy do Doliny Roztoki opada prawa odnoga Żlebu pod Krzyżnem. Od strony południowej, poniżej przełęczy, przebiega szlak turystyczny Orlej Perci. Przełęcz nie jest używana jako letnie połączenie sąsiadujących dolin, o wiele dogodniejsze jest sąsiednie Krzyżne.
przełęcz
Orla Przełączka Niżnia
2100 m, Tatry Wysokie
Orla Przełączka Niżnia (niem. Untere Adlerscharte, słow. Nižná Orlia štrbina, węg. Alsó-Sas-csorba) – położona na wysokości około 2150 m przełączka w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się w długiej wschodniej grani Świnicy pomiędzy Orlą Basztą (2175 m) a Orlimi Turniczkami, a konkretnie niższą z nich Małą Orlą Turniczką (ok. 2158 m). Południowe stoki tej grani opadają do Dolinki Buczynowej, północne do doliny Pańszczycy. Przełączka ma dwa siodła, położone tuż obok siebie i przedzielone niewielką kopką. Z siodełka wschodniego na północno-zachodnią stronę, do żlebu z Granackiej Przełęczy opada bardzo wąska i stroma rynna, z siodełka zachodniego do tego samego żlebu opada stromy żlebek. Również do Dolinki Buczynowej z przełączki opada żleb. Przez Obydwa siodełka Orlej Przełączki Niżniej przechodzi szlak turystyczny Orlej Perci.
przełęcz
Walentkowa Przełęcz
2100 m, Tatry Wysokie
Walentkowa Przełęcz (słow. Valentkovo sedlo, nieprawidłowo na niektórych mapach Valentkové sedlo, niem. Valentinsjoch, węg. Walentko-hágó) – położona na wysokości 2100 m szeroka przełęcz w głównej grani tatrzańskiej pomiędzy Świnicą (2301 m) a Walentkowym Wierchem (2156 m). Poniżej przełęczy, po zachodniej stronie grani znajduje się należąca do słowackiej Doliny Cichej Dolina Walentkowa, a po stronie wschodniej polska Dolinka pod Kołem, odgałęzienie Doliny Pięciu Stawów Polskich. Przełęcz jest najniższym punktem Walentkowej Grani. Powyżej przełęczy w grani Świnicy znajduje się jeszcze Świnicki Przechód (2211 m). Z kolei w kierunku Walentkowego Wierchu w grani zwanej Walentkową Granią znajduje się jeszcze wiele małych czub. Pierwszą z nich na południe od Walentkowej Przełęczy jest Mała Walentkowa Czuba. Przejście przez Walentkową Przełęcz zostało opisane przez Viktora Lorenca w 1879 r.
przełęcz
Budzowa Przełączka
2099 m, Tatry Wysokie
Budzowa Przełączka (niem. Buchentalkerbe, słow. Budzova štrbina, węg. Budz-rés) – położona na wysokości około 2125 m przełączka w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Wielką Buczynową Turnią (2184 m) a turnią nazywaną Budzową Igłą (ok. 2130 m). Na północny zachód, a potem na północ opada z niej duże żlebisko do Zadnich Usypów w Pańszczycy, zaś na południe, do żlebu z Przełęczy Nowickiego (do Dolinki Buczynowej) system rynien i zacięć. Przez Budzową Przełączkę nie prowadzi żaden szlak turystyczny, ale nieco poniżej niej, po stronie południowej prowadzi czerwono znakowany szlak Orlej Perci. Przechodzi on inną nienazwaną przełączką ubezpieczoną łańcuchami, a następnie południowymi stokami Wielkiej Buczynowej Turni, w której znajduje się jeszcze kilka innych turni.
przełęcz
Niżnie Walentkowe Wrótka
2099 m, Tatry Wysokie
Niżnie Walentkowe Wrótka (słow. Nižné Valentkove vrátka, niem. Unteres Valentinstor, węg. Alsó-Bálint-kapu) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Małą Walentkową Czubą (Malý Valentkov zub, 2108 m) a Pośrednią Walentkową Czubą (Prostredný Valentkov zub, 2107 m). Takie położenie tej przełączki podaje „Czterojęzyczny słownik geograficzny Tatr”. Na mapie „Orlej Perci” (skala 1:5000) Niżnie Walentkowe Wrótka są bezimienne, podana jest natomiast ich wysokość – 2099 m. Według tej mapy jest to więc najgłębsze wcięcie w Walentkowej Grani. Stoki południowo-wschodnie opadają ścianą do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Dołem ściana podsypana jest piargami. Również skaliste stoki wschodnie opadają do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina).
przełęcz
Mylna Przełęcz
2096 m, Tatry Wysokie
Mylna Przełęcz (słow. Mylné sedlo, niem. Mylna-Scharte, węg. Mylna-hágó) – dwusiodłowa przełęcz w Grani Kościelców w Tatrach Wysokich. Jest to pierwsza wybitniejsza przełęcz na północ od szczytu Zawratowej Turni, oddzielająca ją od Zadniego Kościelca. Pomiędzy jej dwoma siodłami położonymi na wysokości 2096 i 2104 m znajduje się niewybitny wierzchołek o wysokości 2106 m. Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do Doliny Czarnej Gąsienicowej, zachodnie do Zadniego Koła w górnej części Doliny Zielonej Gąsienicowej. W pobliżu jej północnego siodła znajdują się jaskinie: Szczelina w Zadnim Kościelcu i Wyżnia Szczelina w Zadnim Kościelcu. Od zachodu przełęcz dostępna jest bez trudności, umożliwia łatwe dojście na Grań Kościelców. Główne jest siodło północne, było ono od dawna znane polującym na kozice.
przełęcz
Niżnia Tomkowa Przełączka
2094 m, Tatry Wysokie
Niżnia Tomkowa Przełączka (niem. Untere Tomkow-Scharte, słow. Nižná Tomkova štrbina, węg. Alsó-Tomko-csorba, 2094 m) – przełączka w zachodniej grzędzie trzeciego w kolejności od południa na północ wierzchołka Niżnich Rysów (Zadnia Turnia w Niżnich Rysach, 2402 m). Znajduje się w grani Tomkowych Igieł pomiędzy Skrajną Tomkową Igłą i wyżej położoną Zadnią Tomkową Igłą. Na południe jej zbocze opada do Żlebu Orłowskiego, na północ do depresji opadającej z przełączki między trzecim i czwartym (najbardziej północnym) wierzchołkiem Niżnich Rysów. Tomkowym Igłom i przełączkom nadano nazwę dla uczczenia wybitnego przewodnika tatrzańskiego Józefa Gąsienicę Tomkowego (1887 – ok. 1942). Przez Niżnią Tomkową Przełączkę prowadzi droga wspinaczkowa zachodnią grzędą przez Tomkowe Igły; IV, miejsce V w skali tatrzańskiej, czas przejścia 5 godz.
przełęcz
Buczynowa Szczerbinka
2086 m, Tatry Wysokie
Buczynowa Szczerbinka – niewielka przełączka w południowej grzędzie Wielkiej Buczynowej Turni w polskich Tatrach Wysokich. Grzęda ta opada do górnej części kotła lodowcowego Dolinki Buczynowej, tworząc część jego wschodnich zboczy. Wybitniejsze znajdujące się w niej formacje skalne w kolejności od dołu do góry to: Buczynowa Turniczka, Buczynowa Szczerbinka, Buczynowe Siodło, szczyt Wielkiej Buczynowej Turni. Spod Buczynowej Szczerbinki opadają dwa żleby; w południowo-zachodnim kierunku na piargi Dolinki Buczynowej stromy żlebo-komin, w południowo-wschodnim do żlebu spod Buczynowej Przełęczy wąski i kruchy żlebek. Nazwę przełączce nadał Władysław Cywiński w 18 tomie przewodnika „Tatry”.
przełęcz
Przełączka pod Fajki
2085 m, Tatry Wysokie
Przełączka pod Fajki (niem. Orgelpfeifenkerbe, słow. Sedielko pod Fajkami, węg. Orgonasíp-rés) – niewielkie siodełko (2101 m) w rejonie północnej grani Skrajnego Granatu pomiędzy północno-zachodnim wierzchołkiem Wierchu pod Fajki (2135 m) a Pańszczycką Turnią (2106 m). Znajduje się w bocznej grani odbiegającej od Wierchu pod Fajki na północny wschód, do Pańszczycy. W kierunku północno-wschodnim (niżej północnym) do Pańszczycy opada z niej duży i kruchy żleb łączący się ze żlebem z Żółtej Przełęczy. Również po stronie wschodniej opada spod przełączki żleb kończący się w piarżysku Zadnich Usypów. Pierwsze odnotowane wejście turystyczne – Janusz Chmielowski, Jan Bachleda Tajber, 17 lipca 1895 r. Przez przełęcz nie prowadzi żaden szlak turystyczny, znajduje się ona również poza obszarem udostępnionym do uprawiania taternictwa.
przełęcz
Wyżnia Białczańska Przełęcz
2085 m, Tatry Wysokie
Białczańska Przełęcz Wyżnia (niem. Obere Froschscharte, Froschmönchscharte, słow. Vyšné Bialčanské sedlo, węg. Felső-Békás-csorba, 2085 m) – dwusiodłowa przełęcz w Żabiej Grani (Žabí hrebeň) w Tatrach Wysokich. Rozdzielona jest przez dziesięciometrowej wysokości Białowodzką Turniczkę (Bielovodská vežička, 2095 m n.p.m.). Siodła leżą nieomal na tej samej wysokości (północne, główne siodło jest nieco niższe). Pomiędzy siodłami można łatwo przemieścić się po wschodniej stronie turniczki. Białczańska Przełęcz Wyżnia znajduje się pomiędzy wierzchołkami Żabiego Szczytu Wyżniego (Veľký Žabí štít, 2259 m) a Żabim Mnichem (Žabí Mních, 2146 m). Bardzo rzadko jest dla taterników celem samym w sobie. Jest używana głównie jako najłatwiejsza droga zejściowa z tych szczytów.
przełęcz
Żabie Wrótka
2085 m, Tatry Wysokie
Żabie Wrótka, dawniej Przełączka pod Żabim Mnichem (niem. Froschtörl, słow. Žabie vrátka, węg. Békás-kapu, ok. 2085 m) – głęboko wcięta przełęcz w Żabiej Grani w Tatrach Wysokich. Znajduje się na granicy polsko-słowackiej, pomiędzy Zadnią Białczańską Basztą (ok. 2105 m) na północy a Skrajnym Żabim Zębem na południu. Na zachodnią (polską) stronę opada z przełęczy głęboko wcięty żleb przecinający Białczański Upłaz, przez taterników nazywany Żlebem Żabich Wrótek. Żlebem tym prowadzi jedna z najłatwiejszych dróg wejściowych na Żabiego Mnicha. Na wschodnią (słowacką) stronę, do Doliny Żabich Stawów Białczańskich opada z przełęczy 30-metrowej wysokości kominek. Poniżej niego znajduje się Białczańska Ławka. Jest ogromna dysproporcja w popularności taternickiej na wschodnich i zachodnich ścianach Żabiej Grani.
przełęcz
Mnichowa Przehyba
2080 m, Tatry Wysokie
Mnichowa Przehyba (ok. 2080 m) – przełączką będąca szerokim i płytkim wcięciem między Mnichową Kopą a piarżysto-skalistym wałem wrastającym w zachodnią ścianę Cubryny w polskiej części Tatr Wysokich. Na północny wschód opada z niej bardzo stromy i wąski żlebek będący najwyższą częścią Mnichowego Żlebu, stoki południowe opadają do Zadniej Galerii Cubryńskiej – najwyższego piętra Doliny za Mnichem. Przez przełączkę nie prowadzi żaden szlak turystyczny, znajduje się ona jednak w rejonie udostępnionym do wspinaczki dla taterników i prowadzi nią kilka dróg wspinaczkowych: Nazwę przełączki wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika Tatry.
przełęcz
Przełęcz Schodki
2065 m, Tatry Wysokie
Schodki (niem. Kegelsattel, słow. Sedlo Schôdky, węg. Kolo-nyereg) – położona na wysokości około 2085 m przełęcz w bocznej, południowej grani Małego Koziego Wierchu w polskich w Tatrach Wysokich. Grań ta oddziela Dolinkę pod Kołem od Dolinki Pustej. Szerokie siodło przełęczy Schodki oddziela wierzchołek Małego Koziego Wierchu (2226 m) od Kołowej Czuby (2105 m). Nazwa przełęczy związana jest z ukształtowaniem jej zbocza w postaci ułożonych schodkowo tarasików po stronie Dolinki Pustej. Nazwę przełęczy nadał ksiądz Walenty Gadowski, który przechodził nią wraz z przewodnikiem Józkiem Budzem. Ten ostatni paradował w góralskich portkach i przywiezionym z Ameryki fraku. Drogi wejścia na przełęcz znane były od dawna pasterzom, którzy wypasali owce na zboczach grani i na samej przełęczy.
przełęcz
Marusarzowa Przełączka
2060 m, Tatry Wysokie
Marusarzowa Przełączka (słow. Ondrejova štrbina, ok. 2060 m) – głęboko wcięta, wąska przełęcz w Żabiej Grani (Žabí hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się na granicy polsko-słowackiej i oddziela Marusarzową Turnię (Ondrejova veža, 2075 m) od Apostoła VII. Z przełęczy w kierunku Morskiego Oka w Dolinie Rybiego Potoku schodzi Marusarzowy Żleb (Ondrejov žľab). Na wschodnią stronę do Doliny Żabich Stawów Białczańskich opada płytki żlebek, nieco poniżej przełęczy uchodzący na wielkie trawniki. Nazwa przełęczy oraz pobliskiej turni została wprowadzona w 1954 r. dla uczczenia pamięci Jędrzeja Marusarza, górala, przewodnika tatrzańskiego i ratownika górskiego.
przełęcz
Wyżnie Mylne Wrótka
2060 m, Tatry Wysokie
Wyżnie Mylne Wrótka (niem. Mittleres Irr Törl, słow. Prostredná mylná bránka, węg. 'Középső-Útvesztő-rés) – płytka przełączka w Grani Kościelców, a dokładniej w południowej grani Zadniego Kościelca między Zadnim Kościelcem (2162 m) a Mylną Kopą (2159 m) w polskich Tatrach Wysokich. Ze względu na litą skałę, niewielkie trudności techniczne i niezwykłą urodę grań ta jest często przechodzona przez kursantów i początkujących taterników. Stąd jej popularność i nieco żartobliwa nazwa Grań Praojców. Zarówno na wschodnią stronę (do Doliny Czarnej Gąsienicowej), jak i na zachodnią (do Zadniego Koła) przełączka opada ścianami. Pierwsze przejście: Zygmunt Klemensiewicz i Roman Kordys 11 lipca 1906 r. (w czasie przejścia grani Kościelec – Mylna Przełęcz i z powrotem). Podczas tego przejścia zerwali z praktykowaną do tej pory zasadą wspinaczki tylko z przewodnikiem.
przełęcz
Pośrednie Mylne Wrótka
2056 m, Tatry Wysokie
Pośrednie Mylne Wrótka (niem. Mittleres Irr Törl, słow. Prostredná mylná bránka, węg. Középső-Útvesztő-rés) – płytka przełączka w Grani Kościelców, a dokładniej w południowej grani Zadniego Kościelca między Mylną Turnią a Mylną Kopą (2159 m) w polskich Tatrach Wysokich. Ze względu na litą skałę, niewielkie trudności techniczne i niezwykłą urodę grań ta jest często przechodzona przez kursantów i początkujących taterników. Stąd jej popularność i nieco żartobliwa nazwa Grań Praojców. Zarówno na wschodnią stronę (do Kotła Zmarzłego Stawu), jak i na zachodnią (do Zadniego Koła) przełączka opada ścianami. Pierwsze przejście: Zygmunt Klemensiewicz i Roman Kordys 11 lipca 1906 r. (w czasie przejścia grani Kościelec – Mylna Przełęcz i z powrotem). Podczas tego przejścia zerwali z praktykowaną do tej pory zasadą wspinaczki tylko z przewodnikiem.
przełęcz
Marchwiczna Przełęcz
2055 m, Tatry Wysokie
Marchwiczna Przełęcz (2055 m n.p.m.) – szeroka przełęcz oddzielająca wierzchołek Miedzianego od Opalonego Wierchu, w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu, oddzielającej Dolinę Pięciu Stawów Polskich od Doliny Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich. Poniżej przełęczy nad brzeg Morskiego Oka schodzą trzy żleby. Najbardziej na północ położony jest Marchwiczny Żleb, obok znajduje się schodzący z siodła przełęczy Urwany Żleb, który sąsiaduje z Szerokim Żlebem (poniżej stoków Miedzianego). Marchwicznym Żlebem schodzą w zimie potężne lawiny załamujące lód na Morskim Oku. Przełęcz należała do terenów pasterskich i była znana pasterzom od dawna. Od strony Morskiego Oka znajduje się tutaj szeroki upłaz, zwany Marchwiczne (górale wymawiali „Marficne”). Niegdyś był on wypasany (tereny Hali Morskie Oko).
przełęcz
Szczerbina nad Wrotami
2046 m, Tatry Wysokie
Szczerbina nad Wrotami (słow. Štrbina nad Chałubińského bránou, niem. Chałubiński-Sättelchen, węg. Felső-Chałubiński-kiskapu) – położona na wysokości około 2050 m przełęcz w grani głównej Tatr pomiędzy Kopą nad Wrotami (ok. 2075 m) a Turniczką Chałubińskiego (ok. 2065 m). Jeszcze do niedawna była opisywana jako północno-zachodnie Siodło Przełęczy nad Wrotami. Nazwę nadał jej Władysław Cywiński w 8 tomie szczegółowego przewodnika Tatry. Na południe, do Doliny Ciemnosmreczyńskiej z przełęczy opada strome, trawiaste zbocze. Kilkadziesiąt metrów poniżej wcina się w nie płytki żlebek. Z orograficznie lewej strony uchodzi do niego wąski, ale głęboki żlebek z Przełęczy nad Wrotami. Połączone żlebki opadają do Wyżniego Ciemnosmreczyńskiego Stawu piarżystym korytem. Na północną stronę natomiast, do Doliny za Mnichem, opada z przełęczy wąski i stromy kominek.
model terenuprzełęczOwcza Przełęcz
2038 m, Tatry Wysokie
Owcza Przełęcz (niem. Schäferscharte, słow. Ovčie sedlo, węg. Juhász-csorba), 2038 m – szeroka, trawiasta przełęcz w Żabiej Grani (Žabí hrebeň), pomiędzy Marusarzową Turnią (Ondrejova veža, 2075 m) a Owczymi Turniczkami (Ovčie vežičky, ok. 2040 m). Przełęcz znajduje się na granicy polsko-słowackiej i nie prowadzi na nią żaden znakowany szlak turystyczny. Owcza Przełęcz to szerokie i trawiaste siodło. Do Kotła Morskiego Oka opada z niej Owczy Żleb (Ovčí žľab). Wschodnie stoki spod przełęczy łagodnie opadają do Doliny Żabich Stawów Białczańskich. Są trawiaste, z nielicznymi skałkami. Nazwa przełęczy wiąże się z wypasem owiec po zachodniej stronie przełęczy. Łatwo dostępne siodło było wygodnym połączeniem Doliny Rybiego Potoku z Doliną Żabich Stawów Białczańskich. Przejście znane było od dawna juhasom i koźlarzom.
przełęcz
Żółta Przełęcz
2028 m, Tatry Wysokie
Żółta Przełęcz (niem. Žlté sedlo, słow. Gelbes Joch, Żółta Joch, węg. Sárga-hágó) – przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu. Znajduje się na wysokości 2028 m i oddziela Żółtą Turnię (2087 m) od Wierchu pod Fajki (ok. 2135 m). Z Żółtej Przełęczy na obydwie strony opadają żleby. Żleb zachodni opada do wspólnego koryta wszystkich żlebów opadających z przełęczy od Skrajnego Granatu po Żółtą Przełęcz, i jest wśród nich najszerszy i najmniej stromy. Żleb opadający na wschodnią stronę, do Żółtego Kotła w Pańszczycy jest również mało stromy. W jego górnej części długo zalega śnieg. Przełęcz jest łatwo dostępna z położonych poniżej dolin – Gąsienicowej i Pańszczycy. Stąd drogi prowadzące na przełęcz znane były od dawna.
przełęcz
Białczańska Przelęcz
2024 m, Tatry Wysokie
Białczańska Przełęcz (niem. Untere Froschscharte, słow. Bielovodské sedlo, węg. Alsó-Békás-csorba, 2024 m) – przełęcz w Tatrach Wysokich znajdująca się w Żabiej Grani na granicy polsko-słowackiej. Znajduje się mniej więcej w połowie odległości pomiędzy Żabim Szczytem Niżnim a Żabim Mnichem i jest najniższym punktem tego odcinka grani. Na północ od Białczańskiej Przełęczy w kierunku Żabiego Szczytu Niżniego znajdują się Owcze Turniczki (ok. 2040 m), na południe Białczańska Kopka (ok. 2045 m). Dawniej podawano, że Białczańska Przełęcz ma dwa siodła rozdzielone Białczańską Kopką. Maciej Pawlikowski w pracy „Żabi Mnich od wschodu” dla siodła południowego zaproponował nazwę Pośrednia Białczańska Przełęcz i nazwę tę podtrzymuje Władysław Cywiński w 7 tomie przewodnika Tatry. Grań Żabiego. Tak więc obecnie przełęcz ta ma tylko jedno siodło między Owczymi Turniczkami i Białczańską Kopką.
przełęcz
Wrota Chałubińskiego
2022 m, Tatry Wysokie
Wrota Chałubińskiego, dawniej Zawracik (słow. Vráta Chałubińského, Chałubińského brána, niem. Chałubiński-Tor, węg. Chałubiński-kapu) – wąska przełęcz (2022 m n.p.m.) w głównej grani Tatr pomiędzy Kopą nad Wrotami (2075 m) a Szpiglasowym Wierchem. W kierunku południowo-wschodnim, za Kopą nad Wrotami umiejscowiona jest Ciemnosmreczyńska Turnia (2142 m) oddzielona od Kopy Przełęczą nad Wrotami. Pomiędzy Wrotami Chałubińskiego a Szpiglasowym Wierchem znajdują się Głaźna Czuba, Głaźne Wrótka, Dziurawa Czuba, Szpiglasowa Czuba i Wyżnie Szpiglasowe Wrótka. Przez Wrota Chałubińskiego prowadził szlak z Doliny Rybiego Potoku do Doliny Piarżystej – górnego piętra Doliny Ciemnosmreczyńskiej (Temnosmrečinská dolina). Ścieżka została przebudowana w latach 1889–1890 w łatwo dostępny szlak. Nazwę zmieniono na wniosek Walerego Eljasza-Radzikowskiego dla uczczenia zmarłego w 1889 r.
przełęcz
Gładka Przełęcz
1994 m, Tatry Wysokie
Gładka Przełęcz (niem. Gladkijoch, Glatter Pass, słow. Hladké sedlo, węg. Gladki-hág) – jedna z najniższych (1993 m) przełęczy w grani głównej Tatr Wysokich. Oddziela Gładki Wierch od Walentkowego Wierchu. Nazwa przełęczy pochodzi od leżącego poniżej niej (od strony Doliny Pięciu Stawów Polskich) mało stromego i trawiastego zbocza Gładkie. Zbocze południowe, opadające do Wierchcichej Doliny jest również trawiaste, nieco tylko bardziej strome. Obydwa są łatwe do przejścia, z tego też powodu przełęcz ta stanowi wygodne i łatwe połączenie Doliny Pięciu Stawów Polskich z Doliną Wierchcichą. Zapewne byli na niej austriaccy wojskowi topografowie przygotowujący tzw. franciszkowe zdjęcie Węgier – pomiary topograficzne prowadzone od 1819 r.
przełęcz
Karbik
1951 m, Tatry Wysokie
Karbik (1951 m n.p.m.) – ostro wcięta, niewielka przełęcz w Tatrach Wysokich, położona w grzbiecie Wołoszyna, oddzielającym Dolinę Waksmundzką od Doliny Roztoki i Doliny Białki. Przełęcz jest ostatnią na wschód głębszą przełęczą masywu. Oddziela od siebie Wierch nad Zagonnym Żlebem po stronie południowo-zachodniej oraz Turnię nad Dziadem po stronie północno-wschodniej. Spod przełęczy na wschód opada do Wodogrzmotów Mickiewicza Zagonny Żleb, od którego nazwę wziął Wierch nad Zagonnym Żlebem. Zbocza od strony Doliny Waksmundzkiej opadają natomiast do Waksmundzkiej Równicy. Przez masyw Wołoszyna przeprowadzona została na początku XX wieku przez ks. Walentego Gadowskiego trasa Orlej Perci. Odcinek od Polany pod Wołoszynem do Krzyżnego od wielu lat jest jednak zamknięty, cały masyw Wołoszyna został natomiast objęty ścisłą ochroną i wyłączony z ruchu turystycznego i taternickiego.
przełęcz
Przełączka za Turnią Zwornikową
1950 m, Tatry Wysokie
Przełączka za Turnią Zwornikową (słow. Štrbina za Uzlovou veľou, węg. subrina-erkélyi-csorba) – położona na wysokości około 1950 m przełęcz w północnej grani Cubryny w Tatrach Polskich pomiędzy szczytem Turni Zwornikowej i Cubryńską Kopką. Znajduje się kilkadziesiąt metrów na północ od wierzchołka Turni Zwornikowej. Na północny zachód opada spod przełęczy Żleb Szulakiewicza, na wschód szeroka depresja będąca odgałęzieniem Cubryńskiego Żlebu. Żleby te tworzą ograniczenie ścian Turni Zwornikowej. Rejon przełęczy jest szeroki i trawiasty. Z przełęczy prowadzi najkrótsza i najłatwiejsza droga wspinaczkowa na szczyt Turni Zwornikowej. Najłatwiejsze, ale bardzo okrężne wejście na przełęcz prowadzi z Doliny za Mnichem przez Wielką i Małą Galerię Cubryńską.
przełęcz
Wyżni Cubryński Przechód
1890 m, Tatry Wysokie
Wyżni Cubryński Przechód (słow. Vyšný čubrinský priechod) – położona na wysokości około 1890 m płytka przełączka we wschodniej grani Cubryny w Tatrach Polskich. Znajduje się pomiędzy jej szczytową bryłą a Cubryńską Igłą (ok. 1905 m). Na południową stronę opada łatwym trawiastym terenem do Cubryńskiego Żlebu. Na północ z przełączki opada Zawieszony Żleb. Nazwę przechodu wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika „Tatry”. Pierwsze wejście na przełączkę: Ludwik Grühn, Mieczysław Świerz, 13 sierpnia 1922 roku. Najłatwiejsze, ale bardzo okrężne wejście prowadzi z Doliny za Mnichem przez Małą Galerię Cubryńską, Wielką Galerię Cubryńską i Przełączkę za Turnią Zwornikową.
przełęcz
Świstowe Siodło
1870 m, Tatry Wysokie
Świstowe Siodło (1855 m) – płytka przełączka w polskich Tatrach Wysokich, znajdująca się w północnej grani Opalonego Wierchu pomiędzy jego północnym wierzchołkiem 2105 m a Świstową Kopą (1858 m). Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Znajduje się w odległości około 30 m od wierzchołka Świstowej Kopy. Jest to mało wyraźne wcięcie w grani, ma jednak znaczenie topograficzne, gdyż prowadzi przez nie ścieżka szlaku turystycznego z Morskiego Oka do Doliny Pięciu Stawów Polskich. Rejon przełęczy jest trawiasto-kosówkowy. Zachodnie stoki przełęczy opadają do Doliny Roztoki, wschodnie do Świstówki Roztockiej. Są średnio strome, piarżysto-trawiaste. Przełączka nabrała znaczenia, gdy w 1956 poprowadzono nią nowy szlak turystyczny.
przełęcz
Pośredni Cubryński Przechód
1865 m, Tatry Wysokie
Pośredni Cubryński Przechód (słow. Prostredný čubrinský priechod) – położona na wysokości około 1865 m płytka przełączka we wschodniej grani Cubryny w Tatrach Polskich. Znajduje się pomiędzy Cubryńską Igłą (ok. 1905 m) a granią Cubryńskiego Konia (ok. 1870 m). Cubryńska Igła opada na przełączkę pionowym uskokiem, pomiędzy przełączką a tym uskokiem znajduje się jeszcze ząb skalny. Nazwę przechodu wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika „Tatry”.
przełęcz
Karb
1853 m, Tatry Wysokie
Karb (niem. Kerbsattel, słow. Karb, węg. Karb-hágó) – położona na wysokości 1853 m płytka przełęcz pomiędzy Małym Kościelcem a Kościelcem, powstała w strefie dawnych przesunięć tektonicznych. Widać stąd Świnicę i Kasprowy Wierch. W 1902 Towarzystwo Tatrzańskie zbudowało ścieżkę turystyczną prowadzącą na Świnicką Przełęcz. Została ona jednak po II wojnie światowej zamknięta dla turystów. Prowadząca poziomo na południe (z tabliczką zakazu) ścieżka obecnie używana jest tylko przez taterników. Na wschód opada z przełęczy piarżysty żleb, którym kiedyś (do 1961 r.) wiódł szlak wejściowy. Z rzadkich w Polsce roślin występuje w rejonie przełęczy ukwap karpacki. Przełęcz była od dawna zdobywana przez koziarzy i juhasów. Odnotowano wejście Feliksa Berdaua w 1854 r. Zimą pierwsi na przełęczy byli Mieczysław Karłowicz i Roman Kordys 24 stycznia 1908 r.
model terenuprzełęczNiżni Cubryński Przechód
1835 m, Tatry Wysokie
Niżni Cubryński Przechód (słow. Nišný čubrinský priechod) – położone na wysokości około 1835 m płytkie siodełko we wschodniej grani Cubryny w Tatrach Polskich. Znajduje się pomiędzy szczytem Cubryńskiej Kazalnicy (ok. 1836 m) a Cubryńskim Koniem (ok. 1870 m). Cubryński Koń opada na siodełko pionowym uskokiem, wierzchołek Cubryńskiej Kazalnicy natomiast od strony siodełka jest zupełnie niepozorny. Nazwę przechodu wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika „Tatry”.
przełęcz
Świstowy Przechód
1755 m, Tatry Wysokie
Świstowy Przechód (ok. 1755 m) – płytka przełączka w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Świstową Czubą (1763 m) a północną granią Świstowej Kopy. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Świstowy Przechód znajduje się w odległości około 20 m od wierzchołka Świstowej Czuby. Jest to mało wyraźne wcięcie w grani, ma jednak znaczenie topograficzne, gdyż prowadziła przez nie stara ścieżka szlaku turystycznego z Morskiego Oka do Doliny Pięciu Stawów Polskich. Było to przejście bardzo niebezpieczne, górną trawiastą i bardzo stromą częścią Żlebu Paryskiego. Zdarzały się tutaj liczne i śmiertelne wypadki (opisy w art. Świstowa Czuba). Obecnie szlak poprowadzono inaczej: od Doliny Pięciu Stawów Polskich nie dochodzi już do Świstowego Przechodu, lecz prowadzi po zachodniej stronie grani łączącej Świstową Czubę ze Świstową Kopą na szczyt tej ostatniej.
model terenuprzełęczLimbowa Przełęcz
1535 m, Tatry Wysokie
Limbowa Przełęcz (ok. 1530 m) – szeroka przełęcz w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Znajduje się w pobliżu północno-wschodniego końca tej grani i oddziela Limbową Ścianę (ok. 1580 m) od Orlej Ściany (ok. 1620 m). W południowo-wschodnim kierunku do Doliny Rybiego Potoku opada z niej dość łagodny stok całkowicie porośnięty lasem i zawalony wiatrołomami, w kierunku północno-zachodnim do Doliny Roztoki opada stroma depresja zwana Orlim Kuluarem. Ma on lejkowaty kształt, górą jest porośnięty kosodrzewiną, lasem i trawami, wśród których występują gołe ścianki i płyty skalne. Dolna część Orlego Kuluaru to głęboko wcięty w skały kanion. Wysokość Orlego Kuluaru wynosi około 230 m. Pierwsze jego przejście: Rafał Chołda i Andrzej Zieliński 25 stycznia 1982 (II stopień w skali trudności UIAA).
model terenuprzełęczWyżnia Filipczańska Przełęcz
1434 m, Tatry Wysokie
Wyżnia Filipczańska Przełęcz (1434 m) – płaska, rozległa i niewybitna przełęcz w reglowym paśmie stanowiącym przedłużenie na południe Kop Sołtysich w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Ostry Wierch Waksmundzki (1475 m) od Suchego Wierchu Waksmundzkiego (1485 m). Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do doliny Filipki, zachodnie do doliny Pańszczycy. Przełęcz jest porośnięta lasem i nie prowadzi przez nią żaden szlak turystyczny. Dawniej w dolinie Filipce nad potokiem spływającym spod Wyżniej Filipczańskiej Przełęczy znajdowała się Filipczańska Polana należąca do Hali Filipki. Od nazwy nieistniejącej już hali pochodzi też nazwa przełęczy.
przełęcz
Waksmundzka Przełęcz
1418 m, Tatry Wysokie
Waksmundzka Przełęcz – położona na wysokości 1418 m płaska, rozległa i szeroka przełęcz oddzielająca Małą Koszystą (2014 m) od Suchego Wierchu Waksmundzkiego (1485 m). Po wschodniej stronie Waksmundzkiej Przełęczy znajduje się Dolina Waksmundzka, po zachodniej dolina Pańszczyca. Na przełęczy znajduje się polana Rówień Waksmundzka, dawniej wchodząca w skład Hali Waksmundzkiej. Przez Waksmundzką Przełęcz przebiega dział wodny pomiędzy dorzeczami Białki i Białego Dunajca. Znajduje się tutaj także rozdroże szlaków turystycznych. Najciekawszy widok z przełęczy rozpościera się w kierunku Tatr Bielskich.
przełęcz
Roztockie Siodło
1405 m, Tatry Wysokie
Roztockie Siodło (1405 m) – przełęcz w zakończeniu długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Roztocką Czubą (1425 m) a Limbową Ścianą (ok. 1580 m). Jest to szeroka przełęcz położona tuż po południowej stronie wierzchołka Roztockiej Czuby, od Limbowej Ściany jest znacznie dalej. Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do Doliny Białki, stoki północno-zachodnie do Doliny Roztoki. Rejon przełęczy i jej stoki są całkowicie porośnięte lasem i zawalone wiatrołomami.
model terenuprzełęczZadnia Sołtysia Przełęcz
1399 m, Tatry Wysokie
Zadnia Przełęcz Sołtysia (1387 m) – niewybitna przełęcz w reglowym paśmie Kop Sołtysich w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Ostry Wierch Waksmundzki (1475 m) od Zadniej Kopy Sołtysiej (1420 m). Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do doliny Filipki, zachodnie do doliny Pańszczycy. Rejon przełęczy porasta las świerkowy i nie prowadzi przez nią żaden szlak turystyczny. Dawniej był wypasany. Stoki wschodnie należały do hali Filipka, zachodnie do hali Pańszczyca.
model terenuprzełęczŚrednia Sołtysia Przełęcz
1335 m, Tatry Wysokie
Średnia Przełęcz Sołtysia (1335 m) – niewybitna przełęcz w reglowym paśmie Kop Sołtysich w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Zadnią Kopę Sołtysią (1420 m) od Średniej Kopy Sołtysiej (1326 m). Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do leja źródliskowego Jaworzyńskiego Żlebu, zachodnie do leja źródliskowego doliny Skalnite. Rejon przełęczy porasta las świerkowy i nie prowadzi przez nią żaden szlak turystyczny.
model terenuprzełęczWyżnie Walentkowe Wrótka
2113 m, Tatry Wysokie
Wyżnie Walentkowe Wrótka (słow. Vyšné Valentkove vrátka, niem. Oberes Valentinstor, węg. Felső-Bálint-kapu) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości 2113 m pomiędzy Wyżnią Walentkową Czubą (Vyšný Valentkov zub, 2114 m) a Wielką Walentkową Czubą (Vyšný Valentkov zub, 2128 m). Stoki wschodnie opadają ścianą do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Dołem ściana podsypana jest piargami. Również skaliste stoki wschodnie opadają do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina). Wrótka to często używane w tatrologii określenie rodzaju przełęczy. Zazwyczaj jest to niewielka, ale wyraźnie wcięta w grań lub skalne żebro przełączka, lub przejście między skałami na dnie doliny.
model terenuprzełęczPośrednie Walentkowe Wrótka
2104 m, Tatry Wysokie
Pośrednie Walentkowe Wrótka (słow. Prostredné Valentkove vrátka, niem. 'Mittleres Valentinsto, węg. Középső-Bálint-kapu) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości 2104 m pomiędzy Pośrednią Walentkową Czubą (Prostredný Valentkov zub, 2107 m) a Wyżnią Walentkową Czubą (Vyšný Valentkov zub, 2114 m). Takie położenie tej przełączki podaje „Czterojęzyczny słownik geograficzny Tatr” (wysokości według mapy „Orlej Perci”). Stoki południowo-wschodnie opadają ścianą do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Dołem ściana podsypana jest piargami. Również skaliste stoki wschodnie opadają do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina). Wrótka to często używane w tatrologii określenie rodzaju przełęczy.
przełęcz
Mięguszowiecka Szczerba
2255 m, Tatry Wysokie
przełęcz
Niżnie Mylne Wrótka
2052 m, Tatry Wysokie
przełęcz
Kieszonkowy Przechód
1933 m, Tatry Wysokie
przełęcz
Niżnie Siodło
1792 m, Tatry Wysokie
model terenuprzełęczWyżnie Siodło
1971 m, Tatry Wysokie
model terenuprzełęczGładka Ławka
1965 m, Tatry Wysokie
Czy będzie widok
Prognozę liczymy dla wierzchołków, bo tam decyduje się, czy coś widać. Miejsce w dolinie pożycza ją od najbliższego szczytu z prognozą – a różnica między doliną a granią bywa różnicą dwóch dni.