Stawy i jeziora w Tatry Zachodnie

Siwe Stawki

1721 m, Tatry Zachodnie

Siwe Stawki – dwa niewielkie jeziora w Dolinie Pyszniańskiej, będącej górnym odgałęzieniem Doliny Kościeliskiej w Tatrach Zachodnich. Znajdują się na wschodnich stokach Ornaku, poniżej Siwej Przełęczy, na dnie Siwej Kotlinki, będącej pozostałością dawnego kotła lodowcowego. Nie posiadają ani dopływu, ani odpływu, ponadto znajdują się na dobrze nasłonecznionym, odkrytym stoku, wskutek czego woda w nich jest cieplejsza niż w innych jeziorach tatrzańskich. Poziom wody w nich jest bardzo zmienny w zależności od opadów atmosferycznych. Wyżni Siwy Stawek (południowo-zachodni) położony jest na wysokości 1718 m n.p.m., ma powierzchnię 0,037 ha, rozmiary ok. 29 × 20 m i głębokość 1,0 m Niżni Siwy Stawek (północno-wschodni) położony jest na wysokości 1716 m n.p.m., ma powierzchnię 0,046 ha, rozmiary ok. 32 × 21 m i głębokość 1,8 m.

Litworowy Staw Gąsienicowy

1618 m, Tatry Zachodnie

Litworowy Staw Gąsienicowy lub po prostu Litworowy Staw, dawniej nazywany także Sobkowym Stawem – jeziorko tatrzańskie z grupy Gąsienicowych Stawów. Położone jest w zachodniej części Doliny Gąsienicowej na wysokości 1618 m. Według pomiarów WIG z 1935 r. powierzchnia jeziora wynosi 0,48 ha (długość 116 m, szerokość 66 m), głębokość 1,1 m. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. powierzchnia jest nieco mniejsza i wynosi 0,407 ha. Związane jest to z tym, że staw o bagnistym dnie coraz bardziej zarasta turzycą dzióbkowatą Carex rostrata. W stawie odbywa gody żaba trawna i nielicznie występuje traszka górska. Nazwa stawu związana jest z rosnącym w jego pobliżu arcydzięglem litworem. Wypływa z niego jeden z dopływów potoku Sucha Woda.

Troiśniak

1613 m, Tatry Zachodnie

Troiśniak, zwany także Żabimi Stawkami lub Trójniakiem – niewielkie stawki w zachodniej części Doliny Zielonej Gąsienicowej w Tatrach. Należą do grupy Gąsienicowych Stawów. Znajdują się u wylotu Doliny Suchej Stawiańskiej w tzw. Roztoce Stawiańskiej, ok. 100 m na południe od dolnej stacji wyciągu krzesełkowego na Kasprowy Wierch. W stawkach tych występują traszki: górska i karpacka oraz żaba trawna. Według przewodnika Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego Troiśniak składa się z trzech niewielkich stawów: Troiśniak Wyżni (zachodni) – położony na wysokości 1612,6 m n.p.m., o powierzchni 0,003 ha i głębokości 0,6 m, Troiśniak Pośredni (środkowy) – położony na wysokości 1612,6 m n.p.m., o powierzchni 0,023 ha i głębokości 0,6 m, Troiśniak Niżni (wschodni) – położony na wysokości 1611,4 m n.p.m., o powierzchni 0,004 ha i głębokości 0,9 m.

Dwoiśniak

1588 m, Tatry Zachodnie

Dwoiśniak – dwa niewielkie stawki (dziś jeden wyschnięty) w Dolinie Zielonej Gąsienicowej w Tatrach. Znajdują się one na Roztoce Stawiańskiej, w odległości ok. 1 km od schroniska „Murowaniec”, tuż poniżej dolnej stacji kolejki krzesełkowej na Kasprowy Wierch. Należą do grupy Gąsienicowych Stawów. W literaturze tatrzańskiej Dwoiśniak jest opisywany jako dwa niewielkie stawki o następujących danych liczbowych: Dwoiśniak Wyżni (południowy). Jest położony na wysokości 1590 m n.p.m., ma powierzchnię 0,003 ha i głębokość 0,2 m. Dwoiśniak Niżni (północny). Jest położony na wysokości 1588,2 m n.p.m., ma powierzchnię 0,015 ha i głębokość 2,8 m. Sytuacja dzisiaj jest nieco inna. Dwoiśniak Niżni jest powoli zasypywany materiałem nanoszonym przez deszcze, jednak nadal jest jeziorem stałym i nie wysycha nawet w czasie suszy. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. ma on powierzchnię 0,007 ha.

Jedyniak

1577 m, Tatry Zachodnie

Jedyniak – niewielki stawek z grupy Gąsienicowych Stawów w Dolinie Gąsienicowej w Tatrach. Znajduje się on w jej zachodniej części, zwanej Doliną Zieloną Gąsienicową, w Roztoce Stawiańskiej, w odległości ok. 700 m od schroniska, po prawej (północno-zachodniej) stronie szlaku ze schroniska „Murowaniec” na Kasprowy Wierch. Położony jest na wysokości ok. 1577 m n.p.m. w odległości kilkunastu kroków od tego szlaku wśród zarośli kosodrzewiny. Według przewodnika Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego staw ma rozmiar 12 × 11,5 m, powierzchnię 0,007 ha i głębokość 1,2 m (pomiary WIG z 1934 r.). Od czasu zbadania Jedyniaka niewiele się zmieniło: staw na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. ma powierzchnię 0,006 ha. Staw nie ma dopływu ani odpływu. Zimą zwykle przemarza do samego dna. Pod koniec zimy w 1953 r.

Kosowinowe Oczko

1528 m, Tatry Zachodnie

Kosowinowe Oczko – niewielki staw znajdujący się w Dolinie Pyszniańskiej, będącej górnym odgałęzieniem Doliny Kościeliskiej w Tatrach Zachodnich. Znajduje się w części tej doliny zwanej Siwymi Sadami, na wysokości 1527 m n.p.m. Stawek powstał w zagłębieniu terenu pomiędzy morenami dennymi. Ma rozmiar 6,5 × 2 m i głębokość 0,6 m, znajduje się wśród gęstych zarośli kosodrzewiny, na zachód od ścieżki prowadzącej na Pyszniańską Przełęcz. Jego nazwa pochodzi od gwarowej nazwy kosodrzewiny (kosowina). Staw znajduje się w obszarze ochrony ścisłej „Pyszna, Tomanowa, Pisana” i jest niedostępny turystycznie.

Mokra Jama

1522 m, Tatry Zachodnie

Mokra Jama – jezioro tatrzańskie z grupy Gąsienicowych Stawów. Położone jest w Dolinie Zielonej Gąsienicowej, w jej części nazywanej Roztoką Stawiańską. Staw jest nieuwzględniany w klasycznych opracowaniach tatrzańskich (m.in. w przewodniku Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego), jednak w porównaniu z kilkoma innymi jest dość znaczący. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. powierzchnia Mokrej Jamy wynosi 0,048 ha, co daje jej 12. miejsce wśród ok. 21 stawów w Dolinie Gąsienicowej. Staw przez większą część roku jest bezodpływowy, ale przy wysokim stanie wody staje się przepływowy. Rzadko zdarza się, że staw wysycha całkowicie. Mokra Jama znajduje się ok. 320 m od schroniska Murowaniec, przy szlaku na Kasprowy Wierch.

Kasprowy Stawek

1290 m, Tatry Zachodnie

Kasprowy Stawek – niewielkie jeziorko w Dolinie Kasprowej w polskich Tatrach Zachodnich. Znajduje się w zagłębieniu wału morenowego oddzielającego dolne części dwóch odnóg Doliny Kasprowej: Doliny Suchej Kasprowej i doliny Stare Szałasiska. Położony jest po zachodniej stronie tego wału, a więc przynależy do Doliny Suchej Kasprowej. Znajduje się na wschód od Myślenickich Turni, oddzielony od nich dużymi i bardzo głębokimi lejami. Zasilany jest podziemnymi dopływami, również odpływ ma podziemny. Ma owalny kształt. Wielka encyklopedia tatrzańska podaje jego rozmiary: 18 × 13 m i głębokość 1 m, ale jego wielkość i głębokość ulegają dużym zmianom. Przy niskim stanie wód czasami całkowicie zanika, natomiast przy wysokim stanie wód tworzy się obok niego drugi, mniejszy stawek. Np. w maju 2006 r.

Smreczyński Staw

1226 m, Tatry Zachodnie

Smreczyński Staw – polodowcowe jezioro morenowe w polskich Tatrach Zachodnich. Nazwa pochodzi od dawnej Hali Smreczyny.

Wyżni Toporowy Staw

1121 m, Tatry Zachodnie

Toporowy Staw Wyżni – tatrzańskie jezioro polodowcowe leżące w zachodniej części Doliny Suchej Wody Gąsienicowej, na wysokości ok. 1120 m n.p.m., w pobliżu Toporowego Stawu Niżniego. Jezioro ma powierzchnię ok. 0,03 ha i powoli zanika, przekształcając się w torfowisko. Wymiary stawu to ok. 30 × 15 m, a głębokość 1,1 m. Podane wartości należy traktować orientacyjnie, gdyż ulegają silnym wahaniom. W okolicy stawu znajduje się jeszcze wiele innych niewielkich stawków, które okresowo wysychają. W Toporowym Stawie Wyżnim występuje ciekawa flora torfowiskowo-bagienna. Z rzadkich w Karpatach roślin w stawie i nad jego brzegami występują m.in. takie gatunki, jak: bagnica torfowa, bagno zwyczajne, gwiazdnica długolistna, siedmiopalecznik błotny, modrzewnica pospolita, turzyca bagienna, turzyca skąpokwiatowa, widlicz Isslera.

Niżni Toporowy Staw

1096 m, Tatry Zachodnie

Toporowy Staw Niżni – tatrzańskie jezioro położone na wysokości 1089 m n.p.m., na wale morenowym w zachodniej części Doliny Suchej Wody Gąsienicowej, blisko Drogi Oswalda Balzera, poniżej Toporowego Stawu Wyżniego. Toporowy Staw Niżni ma częściowo bagniste brzegi i powoli zanika. Powierzchnia stawu to 0,617 ha. Staw ma 185,5 m długości, 51,3 m szerokości, a głębokość 5,9 m. Jest najniżej położonym stawem w obrębie Tatr Polskich. Nad brzegami tego jeziora występują rzadkie w Karpatach gatunki roślin: bagno zwyczajne i widlicz Isslera. W 1951 r. po raz pierwszy w polskich Tatrach znaleziono tutaj rzadki gatunek rośliny – jeżogłówkę pokrewną (wcześniej roślina ta opisana była tylko na jednym zaledwie stanowisku przy słowackich Rohackich Stawach).

Stawek

1387 m, Tatry Zachodnie