Miejsca w górach w Tatry Wysokie

Przełęcz pod Rysami

2365 m, Tatry Wysokie

Przełęcz pod Rysami (niem. Meeraugscharte, słow. Sedielko pod Rysmi, węg. Tengerszem-csorba, 2365 m) – przełęcz w północnej grani Rysów oddzielająca zwornikowy, północno-zachodni wierzchołek Rysów od południowego wierzchołka Niżnich Rysów. Grań ta odchodzi od grani głównej Tatr w kierunku północnym i oddziela Dolinę Rybiego Potoku od leżącej po stronie Słowacji Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina). Biegnie nią granica polsko-słowacka. Przełęcz składa się z kilku minimalnie różniących się wysokością siodełek, pooddzielanych od siebie zębami skalnymi. Łącząca je grań jest łatwa do przejścia. Najniższe jest siodełko najbardziej północne, znajdujące się tuż pod stromym uskokiem Rysów. Z siodełek na zachód opadają płytko wcięte żlebki, które kilkadziesiąt metrów niżej łączą się w jedno koryto żlebu opadającego do Kotła pod Rysami.

Mała Rogata Szczerbina

2355 m, Tatry Wysokie

Mała Rogata Szczerbina (słow. Malá Rohatá štrbina) – przełączka w Wołowym Grzbiecie w Tatrach Wysokich pomiędzy Małym Wołowym Rogiem (ok. 2360 m) na zachodzie a Rogatą Granią na wschodzie. Znajduje się w grani głównej Tatr na granicy polsko-słowackiej. Jest jedną z dwóch ważnych przełączek między Wschodnim Wołowym Rogiem a Rogatą Granią. Druga z przełączek to Wołowy Przechód. Nazwę tej przełączce nadał Władysław Cywiński w 10 tomie przewodnika Tatry. Mała Rogata Szczerbina znajduje się mniej więcej w połowie grani pomiędzy Hińczową Turnią a Wołową Turnią. Nie jest rozpoznawalna od strony Doliny Mięguszowieckiej – natomiast od strony Doliny Rybiego Potoku cechuje ją charakterystyczny kształt – jest widoczna jako głębokie wcięcie z sąsiadującą po jego prawej stronie ostrą turniczką.

Wielka Wołowa Szczerbina

2355 m, Tatry Wysokie

Wielka Wołowa Szczerbina (słow. Veľká volia štrbina, 2340 m) – przełączka w Wołowym Grzbiecie w Tatrach Wysokich na granicy polsko-słowackiej. Znajduje się w głównej grani Tatr pomiędzy Rogatą Turniczką (Rohatá vežička, 2364 m) na północnym zachodzie a Wołową Turnią (Volia veža, 2374 m) na południowym wschodzie. Przełączka ma dwa wyraźne siodełka, między którymi tkwi kilkunastometrowy ząb skalny. Niższe jest siodełko południowo-wschodnie. Na południową, słowacką stronę do Wołowej Kotlinki opada z przełączki szeroki górą, dołem zwężający się, kruchy i głęboko wcięty żleb. Górna część żlebu dzieli się na dwie odnogi, dolna składa się z dwóch gładkich rynien. Jego orograficznie lewe ograniczenie tworzą ściany południowo-zachodniego filara Wołowej Turni, z prawej trony jest to żebro Rogatej Turniczki. Na północną, polską stronę z przełączki opada potężny Komin Stanisławskiego.

Czarnostawiańska Przełęcz

2340 m, Tatry Wysokie

Czarnostawiańska Przełęcz (niem. Megsdorfer Scharte, słow. Východné Mengusovské sedlo, węg. Menguszfalvi-csorba, 2340 m) – stosunkowo szeroka przełęcz w grani głównej Tatr, oddzielająca od siebie Mięguszowieckie Szczyty i Wołowy Grzbiet, a dokładniej ich skrajne punkty, Mięguszowiecki Szczyt Czarny (Východný Mengusovský štít, 2410 m) i Hińczową Turnię (Hincova veža, 2372 m).

Rysa

2325 m, Tatry Wysokie

Rysa – żleb opadający z Rysów w Tatrach Polskich. Zaczyna się w siodełku północnej grani Rysów (jest to pierwsze siodełko na północ od północno-zachodniego wierzchołka Rysów). Rysa opada prosto do Kotła pod Rysami, prawie równolegle do zachodniej grani Rysów, ale bardziej stromo. Do jej najwyższej części uchodzi krótki żleb z zachodniej grani Tatr (jest to grań główna Tatr Wysokich). Deniwelacja Rysy wynosi około 300 m. Orograficznie prawe ograniczenie Rysy tworzy Grzęda Rysów. Rysa wypełniona jest stale osuwającym się piargiem, ale położenie na północnej ścianie Rysów i duża wysokość powodują, że przez większą część roku jest zaśnieżona. Rysa jest widoczna z daleka w masywie Rysów. Nazwa tego szczytu nie pochodzi jednak od Rysy, ale od pożłobionych zboczy całego kompleksu Niżnich Rysów, Żabiego Szczytu Wyżniego i Żabiego Mnicha.

Wyżnia Żabia Przełęcz

2315 m, Tatry Wysokie

Żabia Przełęcz Wyżnia (niem. Froschseescharte, słow. Vyšné Žabie sedlo, Východné Volovecké sedlo, węg. Felső-Békástavi-csorba) – przełęcz w głównej grani Tatr usytuowana pomiędzy Żabim Koniem (Žabí Kôň, 2291 m) a Żabią Turnią Mięguszowiecką (Žabia veža, 2335 m), najbardziej na południowy wschód wysuniętą kulminacją Wołowego Grzbietu (Volí chrbát). Granie z obu sąsiednich turni nie spotykają się bezpośrednio, lecz są przesunięte i zachodzą na siebie nieco – grań Żabiej Turni Mięguszowieckiej jest odchylona na północ, a grań Żabiego Konia na południe. Różne źródła podają różne wysokości: Witold Henryk Paryski w 1965 i 1995 r. 2235 m, słowacki tatrolog Arno Puškáš w 1981 r. 2272 m, Geoportal w 2020 r. 2249 m. Na północną stronę z Żabiej Przełęczy Wyżniej opada do piargów w górnej części Kotła pod Rysami bardzo stromy, wąski, bardzo kruchy i głęboko wcięty komin.

Żabia Przełęcz Mięguszowiecka

2315 m, Tatry Wysokie

Żabia Przełęcz Mięguszowiecka (niem. Östliche Ochsenrückenscharte, słow. Východná volia štrbina, węg. Keleti-Ōkörhát-csorba, 2315 m) – przełęcz w głównej grani Tatr usytuowana pomiędzy Żabią Turnią Mięguszowiecką (Žabia veža, 2236 m) a Wołową Turnią (Volia veža, 2360 m). Przełęcz ta, podobnie jak sąsiadujące z nią szczyty, należy do znajdującego się na granicy polsko-słowackiej Wołowego Grzbietu (Volí chrbát), który oddziela od siebie doliny: Rybiego Potoku i Żabią Mięguszowiecką (Žabia dolina mengusovská). Południowe, słowackie stoki przełęczy są łatwo dostępne. Na północną, polską stronę natomiast opada z przełęczy wielka depresja, będąca częściowo stromym i szerokim żlebem, a częściowo kominem. W dolnej części podcięta jest szerokim, pionowym progiem o brązowej barwie skał. Depresja ma wylot na wielkim tarasie u podstawy Żabiej Turni Mięguszowieckiej.

Świnicka Szczerbina Wyżnia

2295 m, Tatry Wysokie

Świnicka Szczerbina Wyżnia (niem. Obere Seealmkerbe, słow. Vyšná svinicová štrbina, węg. Felső-Svinica-oromrés) – przełączka na wysokości 2295 m n.p.m. we wschodniej grani Świnicy między głównym, zwornikowym, tzw. „turystycznym” wierzchołkiem Świnicy a Świnicką Kopą w Tatrach Wysokich. Przebiega przez nią szlak turystyczny. Spod sąsiedniej Świnickiej Szczerbiny Niżniej, spomiędzy obydwu wierzchołków Świnicy opada do Doliny Walentkowej żleb zwany Żlebem Blatona, przejście przez niego ubezpieczone jest łańcuchem, potem ścieżka prowadzi przez wcięcie skalne zwane Wrótkami.

Kozi Wierch

2291 m, Tatry Wysokie

Kozi Wierch (niem. Gemsenberg, słow. Kozí vrch, węg. Zerge-hegy, dawniej także Czarne Ściany 2291 m) – szczyt w Tatrach Wysokich. Jest najwyższą górą o zauważalnej wybitności znajdującą się w całości na terenie Polski. Kozi Wierch wznosi się w długiej wschodniej grani Świnicy pomiędzy Doliną Gąsienicową a Doliną Pięciu Stawów Polskich, a dokładniej między dwiema dolinkami wiszącymi: Dolinką Kozią i Dolinką Pustą. Wzdłuż grani tej poprowadzono szlak turystyczny zwany Orlą Percią.

Świnicka Szczerbina Niżnia

2278 m, Tatry Wysokie

Świnicka Szczerbina Niżnia (niem. Untere Seealmkerbe, słow. Nižná svinicová štrbina, węg. Alsó-Svinicai-oromrés) – przełęcz na wysokości 2278 m n.p.m. pomiędzy dwoma wierzchołkami Świnicy w grani głównej Tatr Wysokich. Przebiega przez nie granica polsko-słowacka. Wierzchołki te znajdują się w odległości 85 m od siebie (w prostej linii). Jeden z nich, niższy, znajdujący się na północny zachód od przełęczy to tzw. „wierzchołek taternicki”. Ma wysokość 2291 m i nie prowadzi na niego szlak turystyczny. W kierunku południowo-wschodnim od przełęczy znajduje się drugi, wyższy wierzchołek (2301 m), zwany „turystycznym”, gdyż prowadzi na niego szlak turystyczny. Szlak ten (czerwony z Kasprowego Wierchu do przełęczy Zawrat i dalej Orlą Percią) nie prowadzi jednak przez Świnicką Szczerbinę Niżnią, lecz przez inną przełęcz Świnicką Szczerbinę Wyżnią.

Gąsienicowa Przełączka

2265 m, Tatry Wysokie

Gąsienicowa Przełączka (słow. Gąsienicova štrbina, niem. Gąsienicascharte, węg. Gąsienica-csorba) – znajdująca się na wysokości 2265 m n.p.m. niewielka przełączka we wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Świnicką Kopą (2298 m) a Gąsienicową Turnią (2279 m). Zwiedzana bywa z reguły przez taterników przy sposobności wejścia na Świnicę lub Gąsienicową Turnię. Północne stoki spod przełęczy opadają do Mylnej Kotlinki w najwyższym piętrze Doliny Zielonej Gąsienicowej, zaś południowe do polodowcowego kotła Dolinki pod Kołem (górne piętro Doliny Pięciu Stawów Polskich), przebiega nimi nieco poniżej Gąsienicowej Przełączki czerwony szlak turystyczny z Kasprowego Wierchu na Zawrat. Pierwszego wejścia dokonał Tadeusz Ostrowski 17 sierpnia 1905 r.

Mięguszowiecki Przechód

2260 m, Tatry Wysokie

Mięguszowiecki Przechód – wąska szczerbinka między Mięguszowieckiem Szczytem (2438 m) a znajdującą się w jego zachodniej grani Mięguszowiecką Turniczką (ok. 2360 m) w Tatrach Wysokich. Znajduje się w grani głównej Tatr na granicy polsko-słowackiej. Z Mięguszowieckiego Przechodu w północno-zachodniej ścianie Mięguszowieckiego Szczytu do Wielkiej Galerii Cubryńskiej opada Rynna Szulakiewicza. Około 30 m poniżej tego przechodu widoczny jest Zachód Janczewskiego. Na południową stronę (do Doliny Hińczowej) z Mięguszowieckiego Przechodu opada wąski żlebek. Autorem nazwy Mięguszowieckiego Przechodu jest Władysław Cywiński. Przez przełączkę tę prowadzi łatwa droga wspinaczkowa z Hińczowej Przełęczy na Mięguszowiecki Szczyt, oraz kilka trudniejszych dróg ścianowych.

Wyżnia Spadowa Przełączka

2256 m, Tatry Wysokie

Wyżnia Spadowa Przełączka (niem. Obere Böhmischseescharte, słow. Vyšná Kamzíčia štrbina, węg. Felső-Csehtavi-csorba, ok. 2235 m) – niewielka przełączka w Żabiej Grani w Tatrach Wysokich. Znajduje się tuż na południowy zachód pod wierzchołkiem Żabiego Szczytu Wyżniego. Jest jedyną w Tatrach przełęczą zwornikową – łączą się w niej trzy granie: na południe ku Rysom, na północny wschód ku Młynarzowi, na północny zachód ku Żabiemu Mnichowi (Żabia Grań). Niekiedy błędnie jako przełęcze zwornikowe bywają podawane inne tatrzańskie siodła: Krzyżne i Gaborowa Przełęcz (dawniej Raczkowa Przełęcz). W obu przypadkach rzeczywistymi zwornikami są punkty położone nieco powyżej przełęczy. Wyżnia Spadowa Przełączka góruje nad trzema dolinami. Od zachodniej strony jest to Dolina Rybiego Potoku, a dokładniej Czarnostawiański Kocioł.

Niebieska Przełączka Wyżnia

2247 m, Tatry Wysokie

Niebieska Przełączka Wyżnia (niem. Mittlere Seealmscharte, słow. Vyšná Nebeská štrbina, węg. Felső-Niebieska-csorba) – położona na wysokości 2247 m mała przełączka we wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, między Gąsienicową Turnią (2279 m) a Niebieską Turnią (2258 m) – tuż na zachód od tej ostatniej. Północne stoki spod przełączki opadają do Mylnej Kotlinki w najwyższym piętrze Doliny Zielonej Gąsienicowej, zaś południowe do polodowcowego kotła Dolinki pod Kołem (górne piętro Doliny Pięciu Stawów Polskich). Górna część tych stoków, zarówno z południowej, jak i północnej strony, to strome ściany. Stokami południowymi, sporo poniżej przełęczy, prowadzi czerwony szlak turystyczny z Kasprowego Wierchu na Zawrat. Przełączka ta stanowi najłatwiejszy dostęp do Niebieskiej Turni, jest jednak dostępna tylko dla taterników.

Mięguszowiecka Szczerbinka

2242 m, Tatry Wysokie

Mięguszowiecka Szczerbinka – przełączka w masywie Mięguszowieckiego Szczytu w Tatrach Wysokich, pomiędzy jego wschodnim, niższym wierzchołkiem (2427 m) a Mięguszowiecką Basztą (2410 m). Znajduje się w grani głównej Tatr na granicy polsko-słowackiej. Z Mięguszowieckiej Szczerbinki wschodnią ścianą Mięguszowieckiego Szczytu do Załupy Świerza spada depresja składająca się z bardzo stromych rynien, zacięć i prożków. Autorem nazwy przełączki jest Władysław Cywiński.

Kozia Przełęcz Wyżnia

2235 m, Tatry Wysokie

Kozia Przełęcz Wyżnia (niem. Obere Gemsenscharte, słow. Vyšné Kozie sedlo, węg. Felső-Zerge-csorba) – położona na wysokości ok. 2240 m n.p.m. wąska tatrzańska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w masywie Koziego Wierchu. Oddziela od siebie wierzchołek Koziego Wierchu (2291 m) od Kozich Czub (2266 m). Jej północno-wschodnie zbocza opadają do Dolinki Koziej, południowo-zachodnie do Pustej Dolinki. Pierwszy odnotowany pobyt na przełęczy: latem: podczas przejścia granią – ks.

Niebieska Przełęcz

2230 m, Tatry Wysokie

Niebieska Przełęcz (niem. Mittlere Seealmscharte, słow. Niebieska štrbina, węg. Niebieska-csorba) – położona na wysokości 2230 m (lub według innych źródeł 2225 m) wąska przełączka we wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, znajdująca się pomiędzy Niebieską Turnią (2258 m) na zachodzie a Zawratową Turnią (2247 m) na wschodzie. Stoki południowe spod przełęczy opadają do Dolinki pod Kołem w Dolinie Pięciu Stawów Polskich, sporo poniżej przełęczy prowadzi nimi czerwony szlak turystyczny z Kasprowego Wierchu na Zawrat. Stoki północne spod przełęczy opadają urwiskami do Mylnej Kotlinki w Dolinie Zielonej Gąsienicowej. Najłatwiej jest osiągalna z Zawratu przez Zawratową Turnię – droga zajmuje 30 min.

Przełączka nad Dolinką Buczynową

2225 m, Tatry Wysokie

Przełączka nad Dolinką Buczynową (niem. Schwarzwandscharte, słow. Štrbina nad Bučinovou dolinkou, węg. Fekete-fali-csorba) – wąska przełęcz położona na wysokości ok. 2225 m n.p.m. w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, na szlaku Orlej Perci. Przełączka nad Dolinką Buczynową oddziela od siebie Czarne Ściany i Buczynową Strażnicę. W pobliżu przełęczy grań załamuje się. W stronę Koziego Wierchu biegnie w kierunku południowo-zachodnim, a w stronę Granatów w kierunku północnym. Na stronę Dolinki Buczynowej grań opada tu stromymi urwiskami. Z przełęczy w kierunku Dolinki Koziej schodzi Żleb Kulczyńskiego, którym poprowadzony jest oznaczony kolorem czarnym szlak z Dolinki Koziej na Kozi Wierch.

Pośrednia Sieczkowa Przełączka

2218 m, Tatry Wysokie

Pośrednia Sieczkowa Przełączka (2218 m, słow. Prostredné Sieczkovo sedlo, niem. Mittlerer Sieczka-Sattel, węg. Középső-Sieczka-nyereg) – szeroka przełęcz między Pośrednim Granatem (2234 m) a Zadnim Granatem (2240 m) w polskich Tatrach Wysokich. Jest jedną z trzech Sieczkowych Przełączek w długiej wschodniej grani Świnicy na trasie Orlej Perci. Z zachodnich zboczy przełęczy (po stronie Dolinie Czarnej Gąsienicowej) opada Żleb Staniszewskiego, ze wschodnich, do górnej części Dolinki Buczynowej średnio stromy, trawiasty żleb z kilkoma płytowymi odcinkami. Przez Pośrednią Sieczkową Przełączkę i sąsiednie szczyty prowadzi trasa Orlej Perci, pokonywana najczęściej w kierunku od Zawratu na Krzyżne (odcinek Zawrat – Kozi Wierch jest jednokierunkowy). Od czasów wytyczenia szlaku masyw Granatów zyskał na popularności wśród turystów.

Ciężka Przełączka

2205 m, Tatry Wysokie

Ciężka Przełączka (niem. Verborgene Scharte, słow. Česká štrbina, České sedlo, węg. Cseh-tavi-csorba, ok. 2205 m) – przełęcz w północnej grani Rysów w Tatrach Wysokich. Grań ta oddziela Dolinę Rybiego Potoku od Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina) i biegnie nią granica polsko-słowacka. Wąska szczerbina Ciężkiej Przełączki znajduje się na północ od Spadowej Kopy i oddziela ją od Żabiego Szczytu Wyżniego, dokładniej zaś od Spadowej Turniczki i zwornikowej Wyżniej Spadowej Przełączki. Dawniej przełęcz była zwana Czeską Przełączką. Jest trudno osiągalna od strony zachodniej, dlatego nie jest używana jako połączenie sąsiednich dolin. Taternicy bywają na niej tylko podczas przejścia granią, najczęściej zaś przy schodzeniu ze wspinaczki zachodnim filarem Spadowej Kopy. Na wschodnią stronę, do Dolinki Spadowej opada z przełęczy częściowo skalista, częściowo trawiasta depresja.

Skrajna Sieczkowa Przełączka

2205 m, Tatry Wysokie

Skrajna Sieczkowa Przełączka (ok. 2200 m, słow. Predné Sieczkovo sedlo, niem. Vorderer Sieczka-Sattel, węg. Elülső-Sieczka-nyereg) – przełęcz między Pośrednim Granatem (2233 m) a Skrajnym Granatem (2228 m) w polskich Tatrach Wysokich. Jest jedną z trzech Sieczkowych Przełączek w długiej wschodniej grani Świnicy na trasie Orlej Perci. Z zachodnich zboczy przełęczy (po stronie Dolinie Czarnej Gąsienicowej) opada Żleb Drège’a, ze wschodnich, do górnej części Dolinki Buczynowej szeroka płytowo-trawiasta depresja.

Wyżni Czarnostawiański Przechód

2181 m, Tatry Wysokie

Wyżni Czarnostawiański Przechód (2181 m) – siodełko na północno-wschodniej grzędzie Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się w środkowej jej części w lewej (patrząc od dołu) gałęzi tej grzędy, powyżej Czarnostawiańskiej Strażnicy. Na południowy wschód opada z grzędy płytowe zacięcie do Wyżniego Czarnostawiańskiego Kotła. Wyżni Czarnostawiański Przechód znajduje się na ostrzu grzędy kilkadziesiąt metrów wyżej, pod uskokiem. Z przechodu można zejść do Kotła Kazalnicy stromym trawersem, lub kruchym, skalisto-trawiastym terenem do żlebka. Niżni i Wyżni Czarnostawiański Przechód są jedynymi miejscami na grzędzie, przez które można bezproblemowo przetrawersować z Wyżniego Czarnostawiańskiego Kotła do Kotła Kazalnicy, wszędzie poza tymi dwoma miejscami grzęda ta do Kotła Kazalnicy opada pionową i kruchą ścianą.

Niżnie Sieczkowe Siodełko

2180 m, Tatry Wysokie

Niżnie Sieczkowe Siodełko (niem. Unteres Sieczka-Sättelche, słow. Nižné Sieczkove sedielko, węg. Alsó-Sieczka-nyergecske) – jedna z kilku Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Wznosi się na wysokość ok. 2195 m, ale nie w samej grani Sieczkowych Turni, lecz poniżej, na wschodnich stokach tej grani, nad Dolinką Buczynową, między Skrajną Sieczkową Turnią (ok. 2220 m) a Pośrednią Sieczkową Turnią (ok. 2220 m). Znajduje się wąskim żlebku opadającym z Wyżniego Sieczkowego Siodełka. Dawniej przełączka nie miała nazwy. Nadał ją dopiero w 2013 r. Władysław Cywiński. Upamiętnił w ten sposób dawnego przewodnika tatrzańskiego – górala Macieja Gąsienicę Sieczkę, pierwszego zdobywcę wielu szczytów tatrzańskich. Niżnie Sieczkowe Siodełko znajduje się poza szlakami turystycznymi.

Sieczkowa Szczerba

2180 m, Tatry Wysokie

Sieczkowa Szczerba (niem. Sieczka-Scharte, słow. Sieczkova štrba, węg. Sieczka-csorba) – jedna z kilku Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości około 2210 m pomiędzy Zadnim Granatem (2240 m) a Skrajną Sieczkową Turnią (ok. 2220 m). Nazwę przełęczy wprowadził w 2013 r. Władysław Cywiński. Upamiętnił w ten sposób dawnego przewodnika tatrzańskiego – górala Macieja Gąsienicę Sieczkę. Sieczkowa Szczerba to szerokie trawiasto-piarżyste siodło oddzielające Granaty od Sieczkowych Turni. Piarżysto-skaliste stoki południowo-zachodnie o umiarkowanej stromości opadają do Dolinki Koziej i z taternickiego punktu widzenia są nieciekawe. Urwiste stoki wschodnie o skomplikowanej rzeźbie opadają do Dolinki Buczynowej i dla taterników są obiektem wspinaczkowym.

Wyżnie Sieczkowe Siodełko

2180 m, Tatry Wysokie

Wyżnie Sieczkowe Siodełko (niem. Oberes Sieczka-Sättelchen, słow. Vyšné Sieczkove sedielko, węg. Felső-Sieczka-nyergecske) – jedna z kilku Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości około 2215 m pomiędzy Zadnią Sieczkową Turnią (ok. 2220 m) a Skrajną Sieczkową Turnią (ok. 2220 m). Jest to płytka przełączka, wcięta w grań tylko na ok. 5 m. Na jej wschodnich, opadających do Dolinki Buczynowej stokach w górnej części jest płytka depresja, niżej przekształcająca się w żleb o kilku progach, który łączy się z depresją Zadniej Sieczkowej Przełączki. Zachodnie stoki przełączki opadają do Dolinki Koziej. Kilka metrów poniżej przełączki prowadzi nimi szlak Orlej Perci. Dawniej przełączka nie miała nazwy. Do nazewnictwa tatrzańskiego wprowadził ją dopiero w 2013 r. Władysław Cywiński.

Zadnia Sieczkowa Przełączka

2177 m, Tatry Wysokie

Zadnia Sieczkowa Przełączka (niem. Hintere Sieczka-Scharte, słow. Zadná Sieczkova štrbina, węg. Hátsó-Sieczka-csorba) – jedna z trzech Sieczkowych Przełączek położonych w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w pobliżu Orlej Perci. Niektóre źródła podają nazwę Czarnościenna Przełęcz. Siodło znajduje się na wysokości 2194 lub ok. 2185 m.

Zmarzła Przełączka Wyżnia

2160 m, Tatry Wysokie

Zmarzła Przełączka Wyżnia (niem. Obere Ödkarscharte, słow. Vyšné zmrzlé sedlo, węg. Felső-Fagyottavi-csorba) – głęboko wcięta, wąska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, oddzielająca główny wierzchołek Małego Koziego Wierchu od znajdujących się w jego wschodniej grani Zmarzłych Czub. Granią przez przełęcz poprowadzony jest szlak Orlej Perci. Z przełęczy do Kotła Zmarzłego Stawu Gąsienicowego schodzi głęboki żleb Honoratka, dawniej zwany Żydowskim Żlebem i jeszcze dziś tak oznaczany na niektórych mapach. Obie nazwy mają niejasną genezę, starsza może pochodzić od żydowskiego turysty, Kurta Langfeldesa, który zginął w tym miejscu w 1925 r. Pierwsze odnotowane wejścia: granią – ks. Walenty Gadowski z osobami towarzyszącymi – ok.

Zawrat

2159 m, Tatry Wysokie

Zawrat (niem. Riegelscharte, słow. Závrat, węg. Zavrat) – położona na wysokości 2159 m wąska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w Tatrach Wysokich, oddzielająca Zawratową Turnię (2247 m) od Małego Koziego Wierchu (2226 m). Jest jednym z dwóch skrajnych punktów szlaku Orlej Perci (zachodnim). Jest to roztwór wązki pomiędzy dwoma wyniosłemi turniami zawratowemi, dokąd wiedzie droga spadzista po olbrzymiém osypisku – notował Walery Eljasz po wycieczce, odbytej przez Zawrat do Morskiego Oka w sierpniu 1869 r. Od zachodu zamykają kotlinę turnie Zmarzłe, łączące Kościelec ze Świnicą, od wschodu po za turnią zawratową wznoszą się Czarne Ściany, daléj Granaty (...). Poniżej czerni się wśród zwalisk granitu Staw Zmarzły (5,670'), do którego spływa potoczek z dolinki pod Granatem.

Siodło za Kazalnicą

2157 m, Tatry Wysokie

Siodło za Kazalnicą – płytkie siodło na północno-wschodniej grzędzie Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego, znajdujące się tuż po południowo-zachodniej stronie wierzchołka Kazalnicy Mięguszowieckiej w polskich Tatrach Wysokich. Na zachód opada z niego ściana do Wyżniego Bańdziocha, na wschód do Kotła Kazalnicy. Przez Siodło za Kazalnicą prowadzi znakowany szlak turystyczny znad Czarnego Stawu pod Rysami na Mięguszowiecką Przełęcz pod Chłopkiem. Podejście na Siodło od Bańdziocha prowadzi bardzo stromą rynną, potem jest trawers eksponowaną półeczką i płytowym zacięciem ubezpieczonym 7 klamrami. Siodło za Kazalnicą to poziomy odcinek grzędy. Dalsza trasa na przełęcz prowadzi Galeryjką przecinającą północną ścianę Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego. Józef Nyka o widoku z Siodła za Kazalnicą pisał: Roztacza się stąd niezapomniany widok na zapadłe w głąb Morskie Oko, wsch.

Żydowski Żleb

2154 m, Tatry Wysokie

Honoratka (Żydowski Żleb) – głęboki żleb spadający ze Zmarzłej Przełączki Wyżniej w stronę Doliny Gąsienicowej w Tatrach Wysokich. Opada on w kierunku północnym, by połączyć się z Zawratowym Żlebem powyżej Zmarzłego Stawu Gąsienicowego. Przez fragment górnej części Honoratki przechodzi szlak turystyczny Orlej Perci. Z powodu stromych i śliskich skał, a także zalegającego w żlebie do późnego lata śniegu, dochodzi tu do wielu wypadków śmiertelnych. Oba określenia żlebu mają niejasną genezę, Żydowski Żleb może pochodzić od żydowskiego turysty, Kurta Langfeldesa, który zginął w tym miejscu w 1925 r. Nazwy mają charakter nieoficjalny, nie występują np. w Wielkiej encyklopedii tatrzańskiej.

Granacka Przełęcz

2145 m, Tatry Wysokie

Granacka Przełęcz (słow. Granátové sedlo, Granátová štrbina, niem. Granatenscharte, węg. Gránát-csorba, 2145 m) – wąska i głęboka przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Skrajnym Granatem (2225 m) a Wielką Orlą Turniczką (2162 m) – wyższą z Orlich Turniczek. Przełęcz leży na szlaku Orlej Perci. Zejście ze Skrajnego Granatu na Granacką Przełęcz jest bardzo strome i ubezpieczone łańcuchem i długimi kotwami. Do 2012 roku zdarzyły się tutaj 4 wypadki śmiertelne. W drugą stronę szlak prowadzi północno-wschodnimi stokami Wielkiej Orlej Turniczki, odcinek ten jest eksponowany, dość trudny do przejścia i również ubezpieczony łańcuchami. Do 2012 roku na tym odcinku Orlej Perci 1 wypadek śmiertelny. Od południowej strony jej stoki opadają do Dolinki Buczynowej, od północnej do Zadnich Usypów w dolinie Pańszczycy.

Pańszczycka Przełączka Wyżnia

2143 m, Tatry Wysokie

Pańszczycka Przełączka Wyżnia (słow. Vyšná Panščická štrbina, niem. Obere Pańszczyca-Scharte, węg. Felső-Pańszczyca-csorba) – położona na wysokości ok. 2145 m niewielka przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu, pomiędzy Skrajnym Granatem (2225 m) a Pańszczyckimi Czubami (dokładniej Zadnią Pańszczycką Czubą (ok. 2150 m)). Z przełęczy na północny zachód w kierunku Czarnego Stawu Gąsienicowego spada żleb ograniczający od strony północnej zachodnią ścianę Skrajnego Granatu (ok. 360 m wysokości). Do Pańszczycy opada żleb, dołem przechodzący w piarżysko. Przez przełęcz nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny, ale znajduje się w rejonie dopuszczonym do uprawiania wspinaczki skalnej (ale tylko od strony Doliny Gąsienicowej).

Przełączka pod Zadnim Mnichem

2135 m, Tatry Wysokie

Przełączka pod Zadnim Mnichem (słow. Štrbina za Druhým Mníchom, Štrbina pod Druhým Mníchom, niem. Hintere Mönchsscharte, węg. Hátsó-Barát-csorba, ok. 2135 m) – wąska i głęboka przełęcz w grani głównej Tatr, oddzielająca od siebie Zadniego Mnicha (2172 m) i Cubrynę (2376 m). Dawniej wykorzystywana jako połączenie do przejścia z Doliny za Mnichem do Doliny Ciemnosmreczyńskiej (Temnosmrečinská dolina). Z obydwu tych dolin jest bowiem łatwo dostępna. Południowe stoki opadają do słowackiej Doliny Piarżystej, w północne, opadające na najwyższą część Zadniego Mnichowego Piargu wcina się żlebek. Zarówno Cubryna, jak i Zadni Mnich opadają na przełączkę pionowymi uskokami. 50–metrowy uskok w grani Zadniego Mnicha, opadający na przełęcz, jest jednym z najtrudniejszych punktów całej grani głównej (VI stopień trudności UIAA), przy schodzeniu niezbędny jest zjazd na linie.

Pańszczycka Przełączka Pośrednia

2129 m, Tatry Wysokie

Pańszczycka Przełączka Pośrednia (niem. Mittlere Sieczka-Scharte, słow. Prostredná Sieczkova štrbina, węg. Középső-Sieczka-csorba) – położona na wysokości około 2130 m płytko wcięta przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu w polskich Tatrach Wysokich. Grań ta oddziela dolinę Pańszczycę (po wschodniej stronie) od Doliny Czarnej Gąsienicowej (po zachodniej stronie). Przełęcz jest skalista, szeroka i znajduje się na wysokości około 2130 m między Skrajną Pańszczycką Czubą (ok. 2140 m) a Zadnią Pańszczycką Czubą (ok. 2150 m). Z zachodnich stoków przełączki opada wielka depresja, niżej rozgałęziająca się na dwa żlebki uchodzące do wielkiego żlebu kończącego się w piarżysku Kotła Czarnego Stawu Gąsienicowego. W kierunku północno-wschodnim do Pańszczycy opada szeroka depresja, w dole podcięta 40-metrowym progiem.

Wołoszyńska Szczerbina

2129 m, Tatry Wysokie

Wołoszyńska Szczerbina (niem. Walachensattel, słow. Vološínska štrbina, węg. Woľoszyn-csorba) – położona na wysokości ok. 2135 m przełęcz we wschodniej grani Świnicy w masywie Wołoszyna w polskich Tatrach Wysokich pomiędzy Małym Wołoszynem (2144 m) i Wielkim Wołoszynem (2155 m). Przełęcz jest pierwszą od zachodu w masywie Wołoszyna i oddziela od siebie najwyższe dwa wierzchołki grzbietu. W kierunku południowym (a dokładniej z odchyleniem na zachód) opada z przełęczy orograficznie lewe ramię Żlebu pod Krzyżnem uchodzącego do Doliny Roztoki, na północny wschód do Doliny Waksmundzkiej również żleb mający swój wylot w piarżysku powyżej Zadniej Równicy. W jego dolnej części wypływa Waksmundzki Potok. Pierwsze odnotowane wejście: Eugeniusz Janota, Maksymilian Nowicki i przewodnik Maciej Sieczka, 16 sierpnia 1867 r.

Buczynowa Przełęcz

2127 m, Tatry Wysokie

Buczynowa Przełęcz (słow. Bučinové sedlo, niem. Buczynowascharte, węg. Buczynowa-csorba) – wąska, głęboka przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w grupie Buczynowych Turni, położona na wysokości 2127 m n.p.m., pomiędzy Wielką Buczynową Turnią a Małą Buczynową Turnią. Przełęcz oddziela od siebie dolin Pańszczycę i Dolinkę Buczynową. Zarówno na północ, do Zadnich Usypów w Pańszczycy, jak i na południe, do Dolinki Buczynowej opadają z niej piarżyste i łatwe do przejścia żleby. Pierwotnie przez tę przełęcz był poprowadzony szlak Orlej Perci. Obecnie przechodzi on łatwiejszym wariantem przez żleb poniżej przełęczy (od strony Buczynowej Dolinki). Zimą przełęcz stanowi najbezpieczniejsze połączenie Dolinki Buczynowej i doliny Pańszczycy.

Kozia Przełęcz

2126 m, Tatry Wysokie

Kozia Przełęcz, Niżnia Kozia Przełęcz (słow. Kozíe sedlo, niem. Gemsenscharte, węg. Zerge-csorba) – położona na wysokości 2126 m (według wcześniejszych pomiarów 2137 m) wąska przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy, w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Zamarłą Turnią a Kozimi Czubami leżącymi w masywie Koziego Wierchu. Przełęcz jest dwumetrowej szerokości wrębem między skałami i leży w strefie mylonitów. Przejście przez przełęcz ułatwione jest przez klamry, drabinkę i łańcuchy. Szczególnie znana jest 8-metrowa, stalowa Drabina na Orlej Perci, którą szlak Orlej Perci schodzi na przełęcz ze stoków Zamarłej Turni. Przełęcz położona na trasie Orlej Perci, dostępna jest także z Doliny Gąsienicowej (z Dolinki Koziej) i Doliny Pięciu Stawów Polskich (Dolinki Pustej).

Wyżnia Walentkowa Szczerbina

2124 m, Tatry Wysokie

Wyżnia Walentkowa Szczerbina (słow. Vyšná Valentkova štrbina, niem. Obere Valentinskerbe, węg. Felső-Bálint-rés) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w słowackich Tatrach Wysokich. Granią tą biegnie granica polsko-słowacka. Wcięcie znajduje się na wysokości 2124 m pomiędzy Walentkowym Wierchem (Valentkova, 2156 m) a Niżnią Walentkową Basztą (Nižná Valentkova bašta, 2129 m). Stoki wschodnie opadają do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Bezpośrednio pod przełączką jest w nich niewielki żleb, niżej przechodzący w trawiasto-skalistą ściankę dołem podsypaną piargami. Stoki wschodnie również skaliste. Spod Wyżniej Walentkowej Szczerbiny opada płytko wcięty, skalisty żleb do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina).

Zmarzła Przełęcz

2123 m, Tatry Wysokie

Zmarzła Przełęcz (niem. Zmarzla Scharte, słow. Zmrzlé sedlo, węg. Fagyott-tavi-csorba) – położona na wysokości 2123 m (według wcześniejszych pomiarów 2126 m) przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy, w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Zmarzłe Czuby w masywie Małego Koziego Wierchu od Zamarłej Turni (2179 m). Jest to szeroka przełęcz o dwóch siodłach. We wschodnim znajduje się charakterystyczna skała w kształcie maczugi o wysokości 3 m, nazywana popularnie przez turystów i taterników „chłopkiem” i systematycznie podpierana przez nich zapałkami i patykami. Chłopkami w gwarze podhalańskiej nazywa się turniczki z oddali przypominające postać ludzką. Południowe stoki spod przełęczy opadają do Dolinki Pustej, północne do Dolinki Koziej.

Wyżnia Przełączka pod Ptakiem

2117 m, Tatry Wysokie

Wyżnia Przełączka pod Ptakiem (niem. Kleine Buchentalscharte, Westliche Vogelscharte, słow. Malá bučinová štrbina, węg. Nyugati-Madár-csorba) – położona na wysokości ok. 2125 m przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, w grupie Buczynowych Turni, pomiędzy Małą Buczynową Turnią a Ptakiem. Przełączka przez długi czas nie miała nazwy ani wśród miejscowych pasterzy, ani pierwszych turystów. W przewodniku W.H. Paryskiego pojawiła się pod nazwą Mała Buczynowa Przełączka i od tej polskiej nazwy pochodzą nazwy przełączki w języku słowackim, węgierskim i niemieckim. Władysław Cywiński w 18. tomie swojego szczegółowego przewodnika Tatry zwrócił uwagę na jej błędność. Nieprawidłowe jest zarówno podwójne zdrobnienie, jak i wiązanie tego obiektu z Dolinką Buczynową – przełączka nie znajduje się nad nią, lecz bezpośrednio nad Doliną Roztoki.

Ciemnosmreczyńska Przełączka

2115 m, Tatry Wysokie

Ciemnosmreczyńska Przełączka (słow. Piargová štrbina, niem. Hintere Smrečiner Scharte, węg. Hátsó-Szmrecsini-csorba) – przełęcz w grani głównej na wysokości ok. 2115 m. Oddziela od siebie Ciemnosmreczyńską Turnię (2142 m) i Zadniego Mnicha (2172 m). Znajduje się tuż na zachód od Zadniego Mnicha i jest wąska i płytka. Stoki południowe opadają do słowackiej Doliny Piarżystej. Po północnej, polskiej stronie przełęcz opada stromą i kruchą ścianką, pod nią do Zadniego Mnichowego Piargu szeroką i piarżystą depresją. Przełęcz jest łatwo dostępna z obydwu stron. Do przejścia z położonych poniżej grani dolin: Doliny Ciemnosmreczyńskiej (Temnosmrečinská dolina) i Doliny za Mnichem wykorzystywano jednak zazwyczaj pobliską Przełączkę pod Zadnim Mnichem. Wejścia na przełęcz są praktykowane przez taterników podczas wspinaczek na pobliskie szczyty z tej przełęczy.

Pańszczycka Przełęcz

2115 m, Tatry Wysokie

Pańszczycka Przełęcz (słow. Panščické sedlo, niem. 'Pańszczyca-Scharte, węg. Pańszczyca-csorba, 2115 m n.p.m.) – przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu, pomiędzy Skrajną Pańszczycką Czubą (2157 m) a Wierchem pod Fajki (2138 m). W kierunku Czarnego Stawu Gąsienicowego schodzi z niej kruchy i piarżysty żleb, do Pańszczycy opada wielką depresją z kilkudziesięciometrowej wysokości urwistym progiem. Pańszczycka Przełęcz oddziela Pańszczyckie Czuby od Wierchu pod Fajki. Pańszczyckie Czuby przez W.H. Paryskiego były traktowane jako część Skrajnego Granatu, z dalsza bowiem zlewają się z jego masywem. W ujęciu Władysława Cywińskiego Granaty kończą się na Wyżniej Pańszczyckiej Przełączce, Pańszczyckie Czuby zatem nie należą już do Granatów. Pierwsze wejścia turystyczne: Janusz Chmielowski i Józef Gąsienica Tomków, 2 sierpnia 1908 r.

Wyżnia Tomkowa Przełączka

2115 m, Tatry Wysokie

Wyżnia Tomkowa Przełączka (niem. Obere Tomkow-Scharte, słow. Vyšná Tomkova štrbina, węg. Vyšná Tomkova štrbina, 2115 m) – przełączka w zachodniej grzędzie trzeciego w kolejności od południa na północ wierzchołka Niżnich Rysów (Zadnia Turnia w Niżnich Rysach, 2402 m). Znajduje się w grani Tomkowych Igieł pomiędzy Zadnią Tomkową Igłą i wyżej położoną bezimienną Tomkową Igłą. Na południe jej zbocze opada do Żlebu Orłowskiego, na północ do depresji opadającej z przełączki między trzecim i czwartym (najbardziej północnym) wierzchołkiem Niżnich Rysów. Tomkowym Igłom i przełączkom między nimi nadano nazwę dla uczczenia wybitnego przewodnika tatrzańskiego Józefa Gąsienicę Tomkowego (1887 – ok. 1942). Przez przełączkę prowadzi droga wspinaczkowa zachodnią grzędą przez Tomkowe Igły; IV, miejsce V w skali tatrzańskiej, czas przejścia 5 godz. Z przełączki można wyjść na Zadnią Tomkową Igłę.

Krzyżne

2112 m, Tatry Wysokie

Krzyżne (niem. Kreuzsattel, słow. Krížne poľské, węg. Kereszt-nyereg) – położona na wysokości 2112 m przełęcz w Tatrach Wysokich, pomiędzy Pańszczycą a Doliną Roztoki, jeden ze skrajnych punktów szlaku Orlej Perci.

Buczynowe Siodło

2111 m, Tatry Wysokie

Buczynowe Siodło – niewielka, dość szeroka przełączka w południowej grzędzie Wielkiej Buczynowej Turni w polskich Tatrach Wysokich. Przekracza ją szlak Orlej Perci, który na tym odcinku trawersuje południowe zbocza Wielkiej Buczynowej Turni ponad lodowcowym kotłem Dolinki Buczynowej. Po przekroczeniu Buczynowego Siodła szlak turystyczny schodzi w dół do żlebu spadającego z Buczynowej Przełęczy. Jego dno osiąga po około 100 m. Zejście to częściowo ubezpieczone jest łańcuchem. Nazwę przełęczy podał Władysław Cywiński w 18 tomie szczegółowego przewodnika „Tatry”. Przełęcz jest niewielka, ma jednak znaczenie orientacyjne, zarówno dla turystów, jak i taterników. Po południowej stronie przełęczy, tuż nad szlakiem Orlej Perci w grzędzie przełęczy wznosi się na wysokość kilku metrów skalista kopka, a poniżej niej grzędę przecina Buczynowa Szczerbinka.

Kościelcowa Przełęcz

2110 m, Tatry Wysokie

Kościelcowa Przełęcz (niem. Kapellenscharte, słow. Koščielcová štrbina, węg. Koscielec-csorba, 2110 m), dawniej nazywana Przełęczą w Kościelcu – przełęcz pomiędzy Kościelcem (2155 m) a Zadnim Kościelcem (2162 m) w masywie Kościelców wznoszącym się w Dolinie Gąsienicowej w Tatrach Wysokich. Jest skalista. Zachodnie stoki stromo opadają do Zielonej Doliny Gąsienicowej. Wcina się w nie skośny i stromy żleb. Na wschodnią stronę opada ścianą do Kościelcowego Kotła w Czarnej Dolinie Gąsienicowej. Poniżej przełęczy, od strony zachodniej, znajduje się mała jaskinia Schron w Zadnim Kościelcu. Dawniej przez Kościelcową Przełęcz prowadził szlak turystyczny, obecnie jest niedostępna dla turystów. Pierwsze znane wejścia (prawdopodobnie już wcześniej byli tu juhasi i koziarze): latem: Szymon Tatar (młodszy) ok. 1891 r. zimą: Zofia Roszkówna i Stanisław Krystyn Zaremba 29 grudnia 1928 r.

Szpiglasowa Przełęcz

2110 m, Tatry Wysokie

Szpiglasowa Przełęcz (słow. Szpiglasové sedlo, niem. Miedzianejoch, węg. Miedziane-hágó) – siodło położone na wysokości 2110 m n.p.m. na początku długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w Tatrach Wysokich. Przełęcz oddziela Szpiglasowy Wierch i Miedziane. Jest dostępna dla turystów i stanowi jedno z dwóch przejść łączących Dolinę Pięciu Stawów Polskich i kotlinę Morskiego Oka. Przełęcz powstała wskutek ruchów tektonicznych w strefie dyslokacji, które doprowadziły również do powstania Doliny za Mnichem. W zimie w rejonie przełęczy jest duże zagrożenie lawinowe. W 2001 r. w lawinie zginęło tutaj dwóch turystów i dwóch ratowników. Przejście znane było góralom od dawna, upowszechniło się wśród turystów ok. 1850 r. Towarzystwo Tatrzańskie zbudowało szlak w 1896, a oznakowało go w 1902 r. Szlak został ułatwiony przez wycięcie niektórych odcinków skał w 1937.

Orla Przełączka Wyżnia

2109 m, Tatry Wysokie

Orla Przełączka Wyżnia (niem. Obere Adlerscharte, słow. Vyšná Orlia štrbina, węg. Felső-Sas-csorba) – położona na wysokości około 2166 m przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się w zachodniej grani Orlej Baszty i oddziela od siebie Orle Turniczki: Wielką Orlą Turniczkę na zachodzie i Małą Orlą Turniczkę na wschodzie. Południowe stoki Orlich Turniczek opadają do Dolinki Buczynowej, północne do doliny Pańszczycy. Przełęcz jest drobna, ale stosunkowo szeroka. Wierzchołki Orlich Turniczek oraz Orla Przełączka Wyżnia są niedostępne dla turystów. Z Granackiej Przełęczy szlak Orlej Perci prowadzi północnymi stokami Wielkiej i Małej Orlej Turniczki oraz Orlej Przełączki Wyżniej. Odcinek ten jest eksponowany i ubezpieczony łańcuchami, w jednym miejscu pionowy odcinek pokonuje się drabinką.

Żleb Drège’a

2109 m, Tatry Wysokie

Żleb Drège’a (niem. Drege-Schlucht, słow. Žľab Dregea, węg. Drege-szakadék) – żleb w Tatrach znajdujący się w zachodniej ścianie Granatów, wyprowadzający na Skrajną Sieczkową Przełączkę pomiędzy Pośrednim a Skrajnym Granatem. Opada w stronę Czarnego Stawu Gąsienicowego. Ma około 400 m długości i jest zdradliwy. W górnej części jest to dość łagodny i szeroki, typowy żleb z kilkoma niewielkimi prożkami, zaś w części dolnej kończy się ponad 100-metrowej wysokości, niemal pionowym i w wielu miejscach przewieszonym kominem. Jest pułapką bez wyjścia dla turystów, którzy przy złej widoczności zgubili szlak i zeszli w ten żleb. Po kilku kilkumetrowych zsunięciach znajdą się nad owym kominem, którego nie sposób pokonać bez zjazdu na linie, w górę zaś powrót jest już niemożliwy.

Przełęcz Nowickiego

2105 m, Tatry Wysokie

Przełęcz Nowickiego (słow. Nowického sedlo, niem. Nowicki-Scharte, węg. Nowicki csorba, ok. 2105 m) – przełęcz położona w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, oddzielająca od siebie Buczynowe Czuby i Wielką Buczynową Turnię. Jest to największe obniżenie na odcinku pomiędzy Granatami a Ptakiem. Na północ z przełęczy opada do Zadnich Usypów w Pańszczycy krucha rynna, na południe do Dolinki Buczynowej prosty żleb. Po wschodniej stronie Przełęczy Nowickiego, już w masywie Wielkiej Buczynowej Turni ciągnie się skalista grań z kilkoma zębami, zakończona Budzową Igłą, od górnych partii oddzielona Budzową Przełączką. Od 1911 r. na przełęcz prowadził szlak turystyczny z górnej części doliny Pańszczycy (zlikwidowano go z uwagi na zbyt kruche skały). Jeszcze w latach 50. XX wieku istniało kilka śladów czerwonej farby po tym znakowaniu.

Buczynowy Karb

2104 m, Tatry Wysokie

Buczynowy Karb – przełęcz w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości około 2115 m pomiędzy Orlą Basztą a Buczynowymi Czubami. Ma postać wąskiej szczerbinki między wschodnim skrajem Pościeli Jasińskiego a najbardziej zachodnim zębem Buczynowych Czub. Nazwę przełęczy wprowadził Władysław Cywiński w 18 tomie swojego szczegółowego przewodnika „Tatry” po dokładnej analizie topograficznej terenu. We wszystkich wcześniejszych opisach za przełęcz w tym miejscu uznawano Pościel Jasińskiego, jednak jest to tylko nachylony ku południowej stronie trawnik bez najmniejszego wcięcia w grani, nie spełnia więc definicji przełęczy. Północne stoki Buczynowego Karbu opadają do Pańszczycy. Na południowy wschód do Dolinki Buczynowej opada z Buczynowego Karbu głęboki i wąski komin, po około 30 metrach kończący się na trawniku.

Przełączka pod Ptakiem

2102 m, Tatry Wysokie

Przełączka pod Ptakiem (niem. Vogelscharte, Östliche Vogelscharte, słow. Štrbina pod Vtákom, węg. Keleti-Madár-csorba) – znaczne obniżenie grzbietu Buczynowych Turni, położone w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich na wysokości ok. 2105 m. Przełęcz oddziela od siebie turnię Ptak (2131 m) i Kopę nad Krzyżnem (2135 m). Jest obok Przełęczy Nowickiego najniższym obniżeniem tego fragmentu grani. Z przełęczy w kierunku północnym schodzi szeroki, piarżysty żleb do Zadnich Usypów w dolinie Pańszczycy, z drugiej strony spod przełęczy do Doliny Roztoki opada prawa odnoga Żlebu pod Krzyżnem. Od strony południowej, poniżej przełęczy, przebiega szlak turystyczny Orlej Perci. Przełęcz nie jest używana jako letnie połączenie sąsiadujących dolin, o wiele dogodniejsze jest sąsiednie Krzyżne.

Orla Przełączka Niżnia

2100 m, Tatry Wysokie

Orla Przełączka Niżnia (niem. Untere Adlerscharte, słow. Nižná Orlia štrbina, węg. Alsó-Sas-csorba) – położona na wysokości około 2150 m przełączka w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się w długiej wschodniej grani Świnicy pomiędzy Orlą Basztą (2175 m) a Orlimi Turniczkami, a konkretnie niższą z nich Małą Orlą Turniczką (ok. 2158 m). Południowe stoki tej grani opadają do Dolinki Buczynowej, północne do doliny Pańszczycy. Przełączka ma dwa siodła, położone tuż obok siebie i przedzielone niewielką kopką. Z siodełka wschodniego na północno-zachodnią stronę, do żlebu z Granackiej Przełęczy opada bardzo wąska i stroma rynna, z siodełka zachodniego do tego samego żlebu opada stromy żlebek. Również do Dolinki Buczynowej z przełączki opada żleb. Przez Obydwa siodełka Orlej Przełączki Niżniej przechodzi szlak turystyczny Orlej Perci.

Walentkowa Przełęcz

2100 m, Tatry Wysokie

Walentkowa Przełęcz (słow. Valentkovo sedlo, nieprawidłowo na niektórych mapach Valentkové sedlo, niem. Valentinsjoch, węg. Walentko-hágó) – położona na wysokości 2100 m szeroka przełęcz w głównej grani tatrzańskiej pomiędzy Świnicą (2301 m) a Walentkowym Wierchem (2156 m). Poniżej przełęczy, po zachodniej stronie grani znajduje się należąca do słowackiej Doliny Cichej Dolina Walentkowa, a po stronie wschodniej polska Dolinka pod Kołem, odgałęzienie Doliny Pięciu Stawów Polskich. Przełęcz jest najniższym punktem Walentkowej Grani. Powyżej przełęczy w grani Świnicy znajduje się jeszcze Świnicki Przechód (2211 m). Z kolei w kierunku Walentkowego Wierchu w grani zwanej Walentkową Granią znajduje się jeszcze wiele małych czub. Pierwszą z nich na południe od Walentkowej Przełęczy jest Mała Walentkowa Czuba. Przejście przez Walentkową Przełęcz zostało opisane przez Viktora Lorenca w 1879 r.

Budzowa Przełączka

2099 m, Tatry Wysokie

Budzowa Przełączka (niem. Buchentalkerbe, słow. Budzova štrbina, węg. Budz-rés) – położona na wysokości około 2125 m przełączka w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Wielką Buczynową Turnią (2184 m) a turnią nazywaną Budzową Igłą (ok. 2130 m). Na północny zachód, a potem na północ opada z niej duże żlebisko do Zadnich Usypów w Pańszczycy, zaś na południe, do żlebu z Przełęczy Nowickiego (do Dolinki Buczynowej) system rynien i zacięć. Przez Budzową Przełączkę nie prowadzi żaden szlak turystyczny, ale nieco poniżej niej, po stronie południowej prowadzi czerwono znakowany szlak Orlej Perci. Przechodzi on inną nienazwaną przełączką ubezpieczoną łańcuchami, a następnie południowymi stokami Wielkiej Buczynowej Turni, w której znajduje się jeszcze kilka innych turni.

Niżnie Walentkowe Wrótka

2099 m, Tatry Wysokie

Niżnie Walentkowe Wrótka (słow. Nižné Valentkove vrátka, niem. Unteres Valentinstor, węg. Alsó-Bálint-kapu) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Małą Walentkową Czubą (Malý Valentkov zub, 2108 m) a Pośrednią Walentkową Czubą (Prostredný Valentkov zub, 2107 m). Takie położenie tej przełączki podaje „Czterojęzyczny słownik geograficzny Tatr”. Na mapie „Orlej Perci” (skala 1:5000) Niżnie Walentkowe Wrótka są bezimienne, podana jest natomiast ich wysokość – 2099 m. Według tej mapy jest to więc najgłębsze wcięcie w Walentkowej Grani. Stoki południowo-wschodnie opadają ścianą do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Dołem ściana podsypana jest piargami. Również skaliste stoki wschodnie opadają do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina).

Mylna Przełęcz

2096 m, Tatry Wysokie

Mylna Przełęcz (słow. Mylné sedlo, niem. Mylna-Scharte, węg. Mylna-hágó) – dwusiodłowa przełęcz w Grani Kościelców w Tatrach Wysokich. Jest to pierwsza wybitniejsza przełęcz na północ od szczytu Zawratowej Turni, oddzielająca ją od Zadniego Kościelca. Pomiędzy jej dwoma siodłami położonymi na wysokości 2096 i 2104 m znajduje się niewybitny wierzchołek o wysokości 2106 m. Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do Doliny Czarnej Gąsienicowej, zachodnie do Zadniego Koła w górnej części Doliny Zielonej Gąsienicowej. W pobliżu jej północnego siodła znajdują się jaskinie: Szczelina w Zadnim Kościelcu i Wyżnia Szczelina w Zadnim Kościelcu. Od zachodu przełęcz dostępna jest bez trudności, umożliwia łatwe dojście na Grań Kościelców. Główne jest siodło północne, było ono od dawna znane polującym na kozice.

Niżnia Tomkowa Przełączka

2094 m, Tatry Wysokie

Niżnia Tomkowa Przełączka (niem. Untere Tomkow-Scharte, słow. Nižná Tomkova štrbina, węg. Alsó-Tomko-csorba, 2094 m) – przełączka w zachodniej grzędzie trzeciego w kolejności od południa na północ wierzchołka Niżnich Rysów (Zadnia Turnia w Niżnich Rysach, 2402 m). Znajduje się w grani Tomkowych Igieł pomiędzy Skrajną Tomkową Igłą i wyżej położoną Zadnią Tomkową Igłą. Na południe jej zbocze opada do Żlebu Orłowskiego, na północ do depresji opadającej z przełączki między trzecim i czwartym (najbardziej północnym) wierzchołkiem Niżnich Rysów. Tomkowym Igłom i przełączkom nadano nazwę dla uczczenia wybitnego przewodnika tatrzańskiego Józefa Gąsienicę Tomkowego (1887 – ok. 1942). Przez Niżnią Tomkową Przełączkę prowadzi droga wspinaczkowa zachodnią grzędą przez Tomkowe Igły; IV, miejsce V w skali tatrzańskiej, czas przejścia 5 godz.

Buczynowa Szczerbinka

2086 m, Tatry Wysokie

Buczynowa Szczerbinka – niewielka przełączka w południowej grzędzie Wielkiej Buczynowej Turni w polskich Tatrach Wysokich. Grzęda ta opada do górnej części kotła lodowcowego Dolinki Buczynowej, tworząc część jego wschodnich zboczy. Wybitniejsze znajdujące się w niej formacje skalne w kolejności od dołu do góry to: Buczynowa Turniczka, Buczynowa Szczerbinka, Buczynowe Siodło, szczyt Wielkiej Buczynowej Turni. Spod Buczynowej Szczerbinki opadają dwa żleby; w południowo-zachodnim kierunku na piargi Dolinki Buczynowej stromy żlebo-komin, w południowo-wschodnim do żlebu spod Buczynowej Przełęczy wąski i kruchy żlebek. Nazwę przełączce nadał Władysław Cywiński w 18 tomie przewodnika „Tatry”.

Przełączka pod Fajki

2085 m, Tatry Wysokie

Przełączka pod Fajki (niem. Orgelpfeifenkerbe, słow. Sedielko pod Fajkami, węg. Orgonasíp-rés) – niewielkie siodełko (2101 m) w rejonie północnej grani Skrajnego Granatu pomiędzy północno-zachodnim wierzchołkiem Wierchu pod Fajki (2135 m) a Pańszczycką Turnią (2106 m). Znajduje się w bocznej grani odbiegającej od Wierchu pod Fajki na północny wschód, do Pańszczycy. W kierunku północno-wschodnim (niżej północnym) do Pańszczycy opada z niej duży i kruchy żleb łączący się ze żlebem z Żółtej Przełęczy. Również po stronie wschodniej opada spod przełączki żleb kończący się w piarżysku Zadnich Usypów. Pierwsze odnotowane wejście turystyczne – Janusz Chmielowski, Jan Bachleda Tajber, 17 lipca 1895 r. Przez przełęcz nie prowadzi żaden szlak turystyczny, znajduje się ona również poza obszarem udostępnionym do uprawiania taternictwa.

Wyżnia Białczańska Przełęcz

2085 m, Tatry Wysokie

Białczańska Przełęcz Wyżnia (niem. Obere Froschscharte, Froschmönchscharte, słow. Vyšné Bialčanské sedlo, węg. Felső-Békás-csorba, 2085 m) – dwusiodłowa przełęcz w Żabiej Grani (Žabí hrebeň) w Tatrach Wysokich. Rozdzielona jest przez dziesięciometrowej wysokości Białowodzką Turniczkę (Bielovodská vežička, 2095 m n.p.m.). Siodła leżą nieomal na tej samej wysokości (północne, główne siodło jest nieco niższe). Pomiędzy siodłami można łatwo przemieścić się po wschodniej stronie turniczki. Białczańska Przełęcz Wyżnia znajduje się pomiędzy wierzchołkami Żabiego Szczytu Wyżniego (Veľký Žabí štít, 2259 m) a Żabim Mnichem (Žabí Mních, 2146 m). Bardzo rzadko jest dla taterników celem samym w sobie. Jest używana głównie jako najłatwiejsza droga zejściowa z tych szczytów.

Żabie Wrótka

2085 m, Tatry Wysokie

Żabie Wrótka, dawniej Przełączka pod Żabim Mnichem (niem. Froschtörl, słow. Žabie vrátka, węg. Békás-kapu, ok. 2085 m) – głęboko wcięta przełęcz w Żabiej Grani w Tatrach Wysokich. Znajduje się na granicy polsko-słowackiej, pomiędzy Zadnią Białczańską Basztą (ok. 2105 m) na północy a Skrajnym Żabim Zębem na południu. Na zachodnią (polską) stronę opada z przełęczy głęboko wcięty żleb przecinający Białczański Upłaz, przez taterników nazywany Żlebem Żabich Wrótek. Żlebem tym prowadzi jedna z najłatwiejszych dróg wejściowych na Żabiego Mnicha. Na wschodnią (słowacką) stronę, do Doliny Żabich Stawów Białczańskich opada z przełęczy 30-metrowej wysokości kominek. Poniżej niego znajduje się Białczańska Ławka. Jest ogromna dysproporcja w popularności taternickiej na wschodnich i zachodnich ścianach Żabiej Grani.

Mnichowa Przehyba

2080 m, Tatry Wysokie

Mnichowa Przehyba (ok. 2080 m) – przełączką będąca szerokim i płytkim wcięciem między Mnichową Kopą a piarżysto-skalistym wałem wrastającym w zachodnią ścianę Cubryny w polskiej części Tatr Wysokich. Na północny wschód opada z niej bardzo stromy i wąski żlebek będący najwyższą częścią Mnichowego Żlebu, stoki południowe opadają do Zadniej Galerii Cubryńskiej – najwyższego piętra Doliny za Mnichem. Przez przełączkę nie prowadzi żaden szlak turystyczny, znajduje się ona jednak w rejonie udostępnionym do wspinaczki dla taterników i prowadzi nią kilka dróg wspinaczkowych: Nazwę przełączki wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika Tatry.

Zadni Mnichowy Stawek

2074 m, Tatry Wysokie

Zadni Mnichowy Stawek – jeziorko tatrzańskie położone na wysokości ok. 2070 m n.p.m. w Dolinie za Mnichem na Zadniej Galerii Cubryńskiej. Powierzchnia jeziorka wynosi ok. 0,04 ha, wymiary to 35 × 15 m, głębokość – 1,1 m (według Józefa Nyki). Przez znaczną część roku (ok. 10 miesięcy) jeziorko pokryte jest lodem. Zadni Mnichowy Stawek jest najwyżej położonym jeziorem w polskiej części Tatr, a co za tym idzie – w całej Polsce. Stawek położony jest wśród wielkich bloków skalnych. Woda wypływa z niego podziemnymi przepływami. W blokach skalnych nad jeziorkiem znajduje się naturalna skalna koleba (bardzo zimna).

Przełęcz Schodki

2065 m, Tatry Wysokie

Schodki (niem. Kegelsattel, słow. Sedlo Schôdky, węg. Kolo-nyereg) – położona na wysokości około 2085 m przełęcz w bocznej, południowej grani Małego Koziego Wierchu w polskich w Tatrach Wysokich. Grań ta oddziela Dolinkę pod Kołem od Dolinki Pustej. Szerokie siodło przełęczy Schodki oddziela wierzchołek Małego Koziego Wierchu (2226 m) od Kołowej Czuby (2105 m). Nazwa przełęczy związana jest z ukształtowaniem jej zbocza w postaci ułożonych schodkowo tarasików po stronie Dolinki Pustej. Nazwę przełęczy nadał ksiądz Walenty Gadowski, który przechodził nią wraz z przewodnikiem Józkiem Budzem. Ten ostatni paradował w góralskich portkach i przywiezionym z Ameryki fraku. Drogi wejścia na przełęcz znane były od dawna pasterzom, którzy wypasali owce na zboczach grani i na samej przełęczy.

Marusarzowa Przełączka

2060 m, Tatry Wysokie

Marusarzowa Przełączka (słow. Ondrejova štrbina, ok. 2060 m) – głęboko wcięta, wąska przełęcz w Żabiej Grani (Žabí hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się na granicy polsko-słowackiej i oddziela Marusarzową Turnię (Ondrejova veža, 2075 m) od Apostoła VII. Z przełęczy w kierunku Morskiego Oka w Dolinie Rybiego Potoku schodzi Marusarzowy Żleb (Ondrejov žľab). Na wschodnią stronę do Doliny Żabich Stawów Białczańskich opada płytki żlebek, nieco poniżej przełęczy uchodzący na wielkie trawniki. Nazwa przełęczy oraz pobliskiej turni została wprowadzona w 1954 r. dla uczczenia pamięci Jędrzeja Marusarza, górala, przewodnika tatrzańskiego i ratownika górskiego.

Wyżnie Mylne Wrótka

2060 m, Tatry Wysokie

Wyżnie Mylne Wrótka (niem. Mittleres Irr Törl, słow. Prostredná mylná bránka, węg. 'Középső-Útvesztő-rés) – płytka przełączka w Grani Kościelców, a dokładniej w południowej grani Zadniego Kościelca między Zadnim Kościelcem (2162 m) a Mylną Kopą (2159 m) w polskich Tatrach Wysokich. Ze względu na litą skałę, niewielkie trudności techniczne i niezwykłą urodę grań ta jest często przechodzona przez kursantów i początkujących taterników. Stąd jej popularność i nieco żartobliwa nazwa Grań Praojców. Zarówno na wschodnią stronę (do Doliny Czarnej Gąsienicowej), jak i na zachodnią (do Zadniego Koła) przełączka opada ścianami. Pierwsze przejście: Zygmunt Klemensiewicz i Roman Kordys 11 lipca 1906 r. (w czasie przejścia grani Kościelec – Mylna Przełęcz i z powrotem). Podczas tego przejścia zerwali z praktykowaną do tej pory zasadą wspinaczki tylko z przewodnikiem.

Pośrednie Mylne Wrótka

2056 m, Tatry Wysokie

Pośrednie Mylne Wrótka (niem. Mittleres Irr Törl, słow. Prostredná mylná bránka, węg. Középső-Útvesztő-rés) – płytka przełączka w Grani Kościelców, a dokładniej w południowej grani Zadniego Kościelca między Mylną Turnią a Mylną Kopą (2159 m) w polskich Tatrach Wysokich. Ze względu na litą skałę, niewielkie trudności techniczne i niezwykłą urodę grań ta jest często przechodzona przez kursantów i początkujących taterników. Stąd jej popularność i nieco żartobliwa nazwa Grań Praojców. Zarówno na wschodnią stronę (do Kotła Zmarzłego Stawu), jak i na zachodnią (do Zadniego Koła) przełączka opada ścianami. Pierwsze przejście: Zygmunt Klemensiewicz i Roman Kordys 11 lipca 1906 r. (w czasie przejścia grani Kościelec – Mylna Przełęcz i z powrotem). Podczas tego przejścia zerwali z praktykowaną do tej pory zasadą wspinaczki tylko z przewodnikiem.

Marchwiczna Przełęcz

2055 m, Tatry Wysokie

Marchwiczna Przełęcz (2055 m n.p.m.) – szeroka przełęcz oddzielająca wierzchołek Miedzianego od Opalonego Wierchu, w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu, oddzielającej Dolinę Pięciu Stawów Polskich od Doliny Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich. Poniżej przełęczy nad brzeg Morskiego Oka schodzą trzy żleby. Najbardziej na północ położony jest Marchwiczny Żleb, obok znajduje się schodzący z siodła przełęczy Urwany Żleb, który sąsiaduje z Szerokim Żlebem (poniżej stoków Miedzianego). Marchwicznym Żlebem schodzą w zimie potężne lawiny załamujące lód na Morskim Oku. Przełęcz należała do terenów pasterskich i była znana pasterzom od dawna. Od strony Morskiego Oka znajduje się tutaj szeroki upłaz, zwany Marchwiczne (górale wymawiali „Marficne”). Niegdyś był on wypasany (tereny Hali Morskie Oko).

Szczerbina nad Wrotami

2046 m, Tatry Wysokie

Szczerbina nad Wrotami (słow. Štrbina nad Chałubińského bránou, niem. Chałubiński-Sättelchen, węg. Felső-Chałubiński-kiskapu) – położona na wysokości około 2050 m przełęcz w grani głównej Tatr pomiędzy Kopą nad Wrotami (ok. 2075 m) a Turniczką Chałubińskiego (ok. 2065 m). Jeszcze do niedawna była opisywana jako północno-zachodnie Siodło Przełęczy nad Wrotami. Nazwę nadał jej Władysław Cywiński w 8 tomie szczegółowego przewodnika Tatry. Na południe, do Doliny Ciemnosmreczyńskiej z przełęczy opada strome, trawiaste zbocze. Kilkadziesiąt metrów poniżej wcina się w nie płytki żlebek. Z orograficznie lewej strony uchodzi do niego wąski, ale głęboki żlebek z Przełęczy nad Wrotami. Połączone żlebki opadają do Wyżniego Ciemnosmreczyńskiego Stawu piarżystym korytem. Na północną stronę natomiast, do Doliny za Mnichem, opada z przełęczy wąski i stromy kominek.

Owcza Przełęcz

2038 m, Tatry Wysokie

Owcza Przełęcz (niem. Schäferscharte, słow. Ovčie sedlo, węg. Juhász-csorba), 2038 m – szeroka, trawiasta przełęcz w Żabiej Grani (Žabí hrebeň), pomiędzy Marusarzową Turnią (Ondrejova veža, 2075 m) a Owczymi Turniczkami (Ovčie vežičky, ok. 2040 m). Przełęcz znajduje się na granicy polsko-słowackiej i nie prowadzi na nią żaden znakowany szlak turystyczny. Owcza Przełęcz to szerokie i trawiaste siodło. Do Kotła Morskiego Oka opada z niej Owczy Żleb (Ovčí žľab). Wschodnie stoki spod przełęczy łagodnie opadają do Doliny Żabich Stawów Białczańskich. Są trawiaste, z nielicznymi skałkami. Nazwa przełęczy wiąże się z wypasem owiec po zachodniej stronie przełęczy. Łatwo dostępne siodło było wygodnym połączeniem Doliny Rybiego Potoku z Doliną Żabich Stawów Białczańskich. Przejście znane było od dawna juhasom i koźlarzom.

Żółta Przełęcz

2028 m, Tatry Wysokie

Żółta Przełęcz (niem. Žlté sedlo, słow. Gelbes Joch, Żółta Joch, węg. Sárga-hágó) – przełęcz w północnej grani Skrajnego Granatu. Znajduje się na wysokości 2028 m i oddziela Żółtą Turnię (2087 m) od Wierchu pod Fajki (ok. 2135 m). Z Żółtej Przełęczy na obydwie strony opadają żleby. Żleb zachodni opada do wspólnego koryta wszystkich żlebów opadających z przełęczy od Skrajnego Granatu po Żółtą Przełęcz, i jest wśród nich najszerszy i najmniej stromy. Żleb opadający na wschodnią stronę, do Żółtego Kotła w Pańszczycy jest również mało stromy. W jego górnej części długo zalega śnieg. Przełęcz jest łatwo dostępna z położonych poniżej dolin – Gąsienicowej i Pańszczycy. Stąd drogi prowadzące na przełęcz znane były od dawna.

Białczańska Przelęcz

2024 m, Tatry Wysokie

Białczańska Przełęcz (niem. Untere Froschscharte, słow. Bielovodské sedlo, węg. Alsó-Békás-csorba, 2024 m) – przełęcz w Tatrach Wysokich znajdująca się w Żabiej Grani na granicy polsko-słowackiej. Znajduje się mniej więcej w połowie odległości pomiędzy Żabim Szczytem Niżnim a Żabim Mnichem i jest najniższym punktem tego odcinka grani. Na północ od Białczańskiej Przełęczy w kierunku Żabiego Szczytu Niżniego znajdują się Owcze Turniczki (ok. 2040 m), na południe Białczańska Kopka (ok. 2045 m). Dawniej podawano, że Białczańska Przełęcz ma dwa siodła rozdzielone Białczańską Kopką. Maciej Pawlikowski w pracy „Żabi Mnich od wschodu” dla siodła południowego zaproponował nazwę Pośrednia Białczańska Przełęcz i nazwę tę podtrzymuje Władysław Cywiński w 7 tomie przewodnika Tatry. Grań Żabiego. Tak więc obecnie przełęcz ta ma tylko jedno siodło między Owczymi Turniczkami i Białczańską Kopką.

Wrota Chałubińskiego

2022 m, Tatry Wysokie

Wrota Chałubińskiego, dawniej Zawracik (słow. Vráta Chałubińského, Chałubińského brána, niem. Chałubiński-Tor, węg. Chałubiński-kapu) – wąska przełęcz (2022 m n.p.m.) w głównej grani Tatr pomiędzy Kopą nad Wrotami (2075 m) a Szpiglasowym Wierchem. W kierunku południowo-wschodnim, za Kopą nad Wrotami umiejscowiona jest Ciemnosmreczyńska Turnia (2142 m) oddzielona od Kopy Przełęczą nad Wrotami. Pomiędzy Wrotami Chałubińskiego a Szpiglasowym Wierchem znajdują się Głaźna Czuba, Głaźne Wrótka, Dziurawa Czuba, Szpiglasowa Czuba i Wyżnie Szpiglasowe Wrótka. Przez Wrota Chałubińskiego prowadził szlak z Doliny Rybiego Potoku do Doliny Piarżystej – górnego piętra Doliny Ciemnosmreczyńskiej (Temnosmrečinská dolina). Ścieżka została przebudowana w latach 1889–1890 w łatwo dostępny szlak. Nazwę zmieniono na wniosek Walerego Eljasza-Radzikowskiego dla uczczenia zmarłego w 1889 r.

Kocioł Kazalnicy

2018 m, Tatry Wysokie

Kocioł Kazalnicy, Sanktuarium – kocioł lodowcowy na północnych stokach Mięguszowieckiego Szczytu Czarnego w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy dwoma ramionami jego północno-wschodniej grzędy opadającej nad Czarny Staw. Są to: grzęda lewa (patrząc od dołu), w której znajdują się: Wyżni Czarnostawiański Przechód, Czarnostawiańska Strażnica, Niżni Czarnostawiański Przechód i Czarnostawiańskie Siodełko, grzęda prawa zakończona ścianą Kazalnicy. W górnej części między tymi ramionami jest wąski żlebek o pionowych bocznych ścianach, który niżej przechodzi we właściwy Kocioł Kazalnicy. Od strony Czarnego Stawu podcięty jest on pionową ścianą Kazalnicy łączącą się ze ścianą lewej grzędy. Do Kotła Kazalnicy najłatwiej można się dostać z Siodła za Kazalnicą lub z Wyżniego Czarnostawiańskiego Kotła przez Niżni i Wyżni Czarnostawiański Przechód.

Mylna Kotlinka

1998 m, Tatry Wysokie

Mylna Kotlinka – najwyższe piętro Doliny Zielonej Gąsienicowej w polskich Tatrach Wysokich. Jest to kocioł lodowcowy usytuowany poniżej Grani Kościelców i wschodniej grani Świnicy, tworzących jego wschodnie i południowe obramowanie. Od północnej strony opada do Zadniego Koła. Podobnie jak sąsiednia Świnicka Kotlinka, Mylna Kotlinka jest kamienista i w dużej części zasypana piargami, śnieg zalega w niej bardzo długo. Nazwa pochodzi od znajdującej się ponad nią Mylnej Przełęczy. Jest niedostępna turystycznie.

Gładka Przełęcz

1994 m, Tatry Wysokie

Gładka Przełęcz (niem. Gladkijoch, Glatter Pass, słow. Hladké sedlo, węg. Gladki-hág) – jedna z najniższych (1993 m) przełęczy w grani głównej Tatr Wysokich. Oddziela Gładki Wierch od Walentkowego Wierchu. Nazwa przełęczy pochodzi od leżącego poniżej niej (od strony Doliny Pięciu Stawów Polskich) mało stromego i trawiastego zbocza Gładkie. Zbocze południowe, opadające do Wierchcichej Doliny jest również trawiaste, nieco tylko bardziej strome. Obydwa są łatwe do przejścia, z tego też powodu przełęcz ta stanowi wygodne i łatwe połączenie Doliny Pięciu Stawów Polskich z Doliną Wierchcichą. Zapewne byli na niej austriaccy wojskowi topografowie przygotowujący tzw. franciszkowe zdjęcie Węgier – pomiary topograficzne prowadzone od 1819 r.

Skrajny Żleb

1994 m, Tatry Wysokie

Skrajny Żleb – żleb w Dolinie Zielonej Gąsienicowej w polskich Tatrach Zachodnich. Opada ze Skrajnej Przełęczy (2071 m) między Skrajną Turnią (2096 m) i Pośrednią Turnią (2128 m). Jest to krótki żleb opadający początkowo w północnym, niżej północno-wschodnim kierunku do stożka piargowego. Jego obramowanie tworzą północno-wschodnie grzbiety Pośredniej i Skrajnej Turni.

Zawratowy Żleb

1957 m, Tatry Wysokie

Zawratowy Żleb – żleb opadający z przełęczy Zawrat do Kotła Zmarzłego Stawu Gąsienicowego w Tatrach Wysokich. Właściwie są to dwa żleby, mające wspólny wylot w stożku piargowym zawalającym od południa Zmarzły Staw Gąsienicowy. Oddziela je niska, skalna grzęda opadająca od zachodniego grzbietu Małego Koziego Wierchu. Nie jest pełna, w środkowej części jest przerwana i można przejść z jednego żlebu do drugiego, bez wspinania się na grzędę. Dla odróżnienia główne koryto żlebu, opadające z samego Zawratu, nazwano Starym Zawratem (patrząc od dołu jest po prawej stronie), zaś drugie (lewe) i będące jego odnogą nazwano Nowym Zawratem. Jest to wielki i stromy żleb, zawalony piargami. Prowadzi nim szlak turystyczny z Doliny Gąsienicowej na Zawrat. Trudności przy podejściu są umiarkowane, zwiększają się, gdy skały są mokre.

Karbik

1951 m, Tatry Wysokie

Karbik (1951 m n.p.m.) – ostro wcięta, niewielka przełęcz w Tatrach Wysokich, położona w grzbiecie Wołoszyna, oddzielającym Dolinę Waksmundzką od Doliny Roztoki i Doliny Białki. Przełęcz jest ostatnią na wschód głębszą przełęczą masywu. Oddziela od siebie Wierch nad Zagonnym Żlebem po stronie południowo-zachodniej oraz Turnię nad Dziadem po stronie północno-wschodniej. Spod przełęczy na wschód opada do Wodogrzmotów Mickiewicza Zagonny Żleb, od którego nazwę wziął Wierch nad Zagonnym Żlebem. Zbocza od strony Doliny Waksmundzkiej opadają natomiast do Waksmundzkiej Równicy. Przez masyw Wołoszyna przeprowadzona została na początku XX wieku przez ks. Walentego Gadowskiego trasa Orlej Perci. Odcinek od Polany pod Wołoszynem do Krzyżnego od wielu lat jest jednak zamknięty, cały masyw Wołoszyna został natomiast objęty ścisłą ochroną i wyłączony z ruchu turystycznego i taternickiego.

Przełączka za Turnią Zwornikową

1950 m, Tatry Wysokie

Przełączka za Turnią Zwornikową (słow. Štrbina za Uzlovou veľou, węg. subrina-erkélyi-csorba) – położona na wysokości około 1950 m przełęcz w północnej grani Cubryny w Tatrach Polskich pomiędzy szczytem Turni Zwornikowej i Cubryńską Kopką. Znajduje się kilkadziesiąt metrów na północ od wierzchołka Turni Zwornikowej. Na północny zachód opada spod przełęczy Żleb Szulakiewicza, na wschód szeroka depresja będąca odgałęzieniem Cubryńskiego Żlebu. Żleby te tworzą ograniczenie ścian Turni Zwornikowej. Rejon przełęczy jest szeroki i trawiasty. Z przełęczy prowadzi najkrótsza i najłatwiejsza droga wspinaczkowa na szczyt Turni Zwornikowej. Najłatwiejsze, ale bardzo okrężne wejście na przełęcz prowadzi z Doliny za Mnichem przez Wielką i Małą Galerię Cubryńską.

Dolinka Kozia

1945 m, Tatry Wysokie

Dolinka Kozia – niewielka dolina znajdująca się w górnym piętrze Doliny Czarnej Gąsienicowej, między ścianami Zadniego Granatu, Czarnych Ścian i Koziego Wierchu, a powyżej kotła Zmarzłego Stawu. Opada do niego średnio stromym progiem o wysokości około 150 m. Z otaczających ją ścian do Dolinki Koziej dwie wybitne wklęsłe formacje skalne: Rysa Zaruskiego i Żleb Kulczyńskiego. Dolinka Kozia to typowy kocioł lodowcowy, niegdyś dający początek wielkiemu lodowcowi wypełniającemu Dolinę Suchej Wody Gąsienicowej. Lodowiec ten ciągnął się w dół aż do Toporowej Cyrhli. Dawniej dolinkę nazywano Nad Zmarzłym, obecną nazwę nadał jej taternik Janusz Chmielowski ok. 1908 r. Nazwa pochodzi od kozic. Z rzadkich roślin w Dolince Koziej występują mietlica alpejska i wiechlina tatrzańska – rośliny w Polsce występujące tylko w Tatrach i to na nielicznych stanowiskach.

Pusta Dolinka

1925 m, Tatry Wysokie

Dolinka Pusta (słow. Pustá dolinka) – niewielka boczna dolinka zawieszona będąca odnogą Doliny Pięciu Stawów Polskich w Tatrach Wysokich. Ma powierzchnię 0,4 km² i stanowi typowy kocioł polodowcowy. Jej dno to rumowisko skalne. Dolinkę otaczają: od zachodu: południowa grań Małego Koziego Wierchu do Kołowej Czuby (oddziela ją od Dolinki pod Kołem), odcinek wschodniej grani Świnicy z Małym Kozim Wierchem, Zmarzłymi Czubami, Zamarłą Turnią (opadającą do dolinki swą południową ścianą) i Kozimi Czubami, od wschodu: niska skalna grzęda odchodząca od Kozich Czub od południa Pusta Dolinka podcięta jest progiem o wysokości kilkudziesięciu metrów.

Studnia w Mnichu

1923 m, Tatry Wysokie

Studnia w Mnichu – jaskinia w Dolinie Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich. Ma trzy otwory wejściowe znajdujące się w środkowej części wschodniej ściany Mnicha, w pobliżu Jaskini przy Studni w Mnichu i Studni przy Mnichowym Kominie, na wysokościach 1908, 1900 i 1893 metrów n.p.m. Długość jaskini wynosi 59,3 metra, a jej głębokość 22,3 metra.

Świnicka Kotlinka

1912 m, Tatry Wysokie

Świnicka Kotlinka – niewielka kotlina w górnej części Doliny Gąsienicowej w Tatrach. Znajduje się w zachodniej części tej doliny (Dolinie Zielonej Gąsienicowej), pod Świnicką Przełęczą, pomiędzy północno-zachodnimi ścianami Świnicy i wschodnimi ścianami Pośredniej Turni. Położona jest na wysokości ok. 1870–2057 m n.p.m. Z góry spada do niej żleb spod Świnickiej Przełęczy. Kotlinka to dawny kocioł lodowcowy, zawalony rumowiskiem głazów. Jest bezwodna i silnie zacieniona przez potężne ściany gór. Bardzo długo zalega w niej śnieg (płaty zwykle do końca sierpnia). Życie roślinne jest słabe, głównie rosną tu porosty, miejscami kępy situ skuciny. Z górnej części dolinki można dojrzeć Zadni Staw Gąsienicowy. Nad kotlinką górują stroma i potężna ściana Świnicy oraz zachodnie ściany Kościelca. 21 września 2020 r.

Żleb Zaruskiego

1897 m, Tatry Wysokie

Żleb Zaruskiego – żleb na wschodniej ścianie masywu Kościelców w polskich Tatrach Wysokich. Opada spod wschodniej ściany Kościelca w północnym kierunku, niżej zakręcając na wschód. Na dolnym odcinku jest głęboko wcięty między wschodnią grań Kościelca a Czubę nad Karbem. Uchodzi na piargi nad brzegiem Czarnego Stawu. Nazwę żlebu nadano dla uczczenia Mariusza Zaruskiego, założyciela TOPR-u. Zimą 1911 r. M. Zaruski i Stanisław Zdyb wyszli na Kościelca i jako pierwsi zjechali z niego na nartach. Nie zjeżdżali jednak Żlebem Zaruskiego, lecz tą samą drogą, którą wychodzili – przez Karb. Pierwsze przejście Żlebem Zaruskiego: L. Barabasz w 1908 r. w czasie 1 h 15 min, stopień trudności 0+ w skali trudności UIAA. Obecnie czasami Żlebem Zaruskiego wspinają się taternicy, szczególnie zimą, gdy pogoda uniemożliwia trudniejsze wspinaczki. Czasami zjeżdżają też nim narciarze.

Wyżni Cubryński Przechód

1890 m, Tatry Wysokie

Wyżni Cubryński Przechód (słow. Vyšný čubrinský priechod) – położona na wysokości około 1890 m płytka przełączka we wschodniej grani Cubryny w Tatrach Polskich. Znajduje się pomiędzy jej szczytową bryłą a Cubryńską Igłą (ok. 1905 m). Na południową stronę opada łatwym trawiastym terenem do Cubryńskiego Żlebu. Na północ z przełączki opada Zawieszony Żleb. Nazwę przechodu wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika „Tatry”. Pierwsze wejście na przełączkę: Ludwik Grühn, Mieczysław Świerz, 13 sierpnia 1922 roku. Najłatwiejsze, ale bardzo okrężne wejście prowadzi z Doliny za Mnichem przez Małą Galerię Cubryńską, Wielką Galerię Cubryńską i Przełączkę za Turnią Zwornikową.

Zadni Staw Polski

1890 m, Tatry Wysokie

Zadni Staw Polski lub po prostu Zadni Staw, czasami nazywany także Zadnim Stawem pod Kołem lub Stawem pod Kołem – owalne jezioro tatrzańskie położone w Dolince pod Kołem, górnym piętrze Doliny Pięciu Stawów Polskich. Jest to jezioro cyrkowe, powstałe na dnie kotła polodowcowego. Powierzchnia jeziora wynosi 6,47 ha, głębokość – 31,6 m. Leży na wysokości 1890 m, drugie pod tym względem w Polsce (po Zadnim Mnichowym Stawku). Połączone jest potokiem (często znikającym pod kamieniami) z leżącym na południowy wschód Wolim Okiem. Ponad Zadnim Stawem wznoszą się szczyty: Zawratowa Turnia, Świnica, Walentkowy Wierch, Liptowskie Mury. Zimą na stawie tworzy się rekordowej grubości lód. W 1938 r. miał grubość 3,75 m.

Dolinka pod Kołem

1884 m, Tatry Wysokie

Dolinka pod Kołem – mała dolinka w Tatrach Wysokich, stanowiąca górne piętro Doliny Pięciu Stawów Polskich, utworzona przez dwupoziomowy cyrk lodowcowy. Jej nazwa pochodzi od dużego upłazu zwanego Kołem znajdującego się u podnóży Świnicy.

Stawek na Kopkach

1878 m, Tatry Wysokie

Stawek na Kopkach – niewielki zbiornik wodny w Dolinie za Mnichem w Tatrach Wysokich, na wysokości około 1875 m n.p.m. Znajduje się w płytkim zagłębieniu skalnym na bulach pod Szpiglasową Przełęczą. Ma muliste dno i kamieniste brzegi. Prawdopodobnie jest to jeziorko stałe, Józef Nyka mierzył je pod koniec lata 1954, gdy wszystkie Wyżnie Mnichowe Stawki poza IX były już wyschnięte. Stawek na Kopkach miał wtedy powierzchnię 0,006 ha, 10 m długości, 8 m szerokości i 0,4 m głębokości. W jeziorku występuje bogata fauna wodna. Staw nie ma dopływu ani odpływu. Nazwa jest pochodzenia pasterskiego.

Jaskinia przy Studni w Mnichu

1874 m, Tatry Wysokie

Jaskinia przy Studni w Mnichu – jaskinia w Dolinie Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich. Ma dwa otwory wejściowe znajdujące się w środkowej części wschodniej ściany Mnicha, w pobliżu jaskiń: Studnia w Mnichu i Studnia przy Mnichowym Kominie, na wysokości 1900 m n.p.m. Długość jaskini wynosi 14 metrów, a jej deniwelacja 4 metry.

Świstowe Siodło

1870 m, Tatry Wysokie

Świstowe Siodło (1855 m) – płytka przełączka w polskich Tatrach Wysokich, znajdująca się w północnej grani Opalonego Wierchu pomiędzy jego północnym wierzchołkiem 2105 m a Świstową Kopą (1858 m). Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Znajduje się w odległości około 30 m od wierzchołka Świstowej Kopy. Jest to mało wyraźne wcięcie w grani, ma jednak znaczenie topograficzne, gdyż prowadzi przez nie ścieżka szlaku turystycznego z Morskiego Oka do Doliny Pięciu Stawów Polskich. Rejon przełęczy jest trawiasto-kosówkowy. Zachodnie stoki przełęczy opadają do Doliny Roztoki, wschodnie do Świstówki Roztockiej. Są średnio strome, piarżysto-trawiaste. Przełączka nabrała znaczenia, gdy w 1956 poprowadzono nią nowy szlak turystyczny.

Pośredni Cubryński Przechód

1865 m, Tatry Wysokie

Pośredni Cubryński Przechód (słow. Prostredný čubrinský priechod) – położona na wysokości około 1865 m płytka przełączka we wschodniej grani Cubryny w Tatrach Polskich. Znajduje się pomiędzy Cubryńską Igłą (ok. 1905 m) a granią Cubryńskiego Konia (ok. 1870 m). Cubryńska Igła opada na przełączkę pionowym uskokiem, pomiędzy przełączką a tym uskokiem znajduje się jeszcze ząb skalny. Nazwę przechodu wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika „Tatry”.

Wole Oko

1862 m, Tatry Wysokie

Wole Oko – niewielkie, tatrzańskie jeziorko rozlewiskowe położone w Dolince pod Kołem u zboczy opadających z Gładkiej Przełęczy (Dolina Pięciu Stawów Polskich). Jezioro położone jest na wysokości 1862 m n.p.m. Głębokość i powierzchnia są zmienne, zależą od ilości wody wpływającej z Zadniego Stawu Polskiego. Potok płynie dalej pod kamieniami do Wielkiego Stawu Polskiego. Zimą jeziorko zamarza do dna. Przez większą część roku stanowi szóste co do wielkości jezioro w Dolinie Pięciu Stawów Polskich, zaprzeczając tym samym jej nazwie.

Wyżnie Mnichowe Stawki

1860 m, Tatry Wysokie

Wyżnie Mnichowe Stawki – grupa dziewięciu małych jezior polodowcowych w Tatrach Wysokich, na Wyżniej Mnichowej Płaśni – tarasie Doliny za Mnichem, rozpościerającym się pod północną ścianą Mnicha. Poszczególne stawki nie mają osobnych określeń przymiotnikowych, lecz oznaczane są cyframi rzymskimi.

Karb

1853 m, Tatry Wysokie

Karb (niem. Kerbsattel, słow. Karb, węg. Karb-hágó) – położona na wysokości 1853 m płytka przełęcz pomiędzy Małym Kościelcem a Kościelcem, powstała w strefie dawnych przesunięć tektonicznych. Widać stąd Świnicę i Kasprowy Wierch. W 1902 Towarzystwo Tatrzańskie zbudowało ścieżkę turystyczną prowadzącą na Świnicką Przełęcz. Została ona jednak po II wojnie światowej zamknięta dla turystów. Prowadząca poziomo na południe (z tabliczką zakazu) ścieżka obecnie używana jest tylko przez taterników. Na wschód opada z przełęczy piarżysty żleb, którym kiedyś (do 1961 r.) wiódł szlak wejściowy. Z rzadkich w Polsce roślin występuje w rejonie przełęczy ukwap karpacki. Przełęcz była od dawna zdobywana przez koziarzy i juhasów. Odnotowano wejście Feliksa Berdaua w 1854 r. Zimą pierwsi na przełęczy byli Mieczysław Karłowicz i Roman Kordys 24 stycznia 1908 r.

Zadni Staw Gąsienicowy

1852 m, Tatry Wysokie

Zadni Staw Gąsienicowy – tatrzańskie jezioro z grupy Gąsienicowych Stawów. Położone jest w Dolinie Zielonej Gąsienicowej na wysokości 1852 m n.p.m., pod zachodnią ścianą Kościelca. Według danych z przewodnika Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego powierzchnia jeziora wynosi 0,53 ha (długość 106 m, szerokość 66 m), głębokość 8,0 m. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. powierzchnia jest nieco mniejsza i wynosi 0,515 ha. Wody z jeziora spływają po stromej ścianie skalnej do Długiego Stawu Gąsienicowego. Jest najwyżej położonym ze wszystkich stawów w Dolinie Gąsienicowej. Przez większą część roku jest zamarznięty. Taje w miesiącach czerwiec-sierpień, a zamarza we wrześniu-październiku. Nad jego brzegiem rośnie rzadka w Karpatach turzyca Lachenala. Zadni Staw Gąsienicowy jest niedostępny dla turystów. Najlepiej widoczny jest z czarnego szlaku na Świnicką Przełęcz oraz z wierzchołka Kościelca.

Niżni Cubryński Przechód

1835 m, Tatry Wysokie

Niżni Cubryński Przechód (słow. Nišný čubrinský priechod) – położone na wysokości około 1835 m płytkie siodełko we wschodniej grani Cubryny w Tatrach Polskich. Znajduje się pomiędzy szczytem Cubryńskiej Kazalnicy (ok. 1836 m) a Cubryńskim Koniem (ok. 1870 m). Cubryński Koń opada na siodełko pionowym uskokiem, wierzchołek Cubryńskiej Kazalnicy natomiast od strony siodełka jest zupełnie niepozorny. Nazwę przechodu wprowadził Władysław Cywiński w 8 tomie przewodnika „Tatry”.

Mnichowy Żleb

1832 m, Tatry Wysokie

Mnichowy Żleb lub Żleb pod Mnichem – duży i głęboko wcięty żleb na północnych, opadających do Morskiego Oka ścianach grani głównej Tatr Wysokich. Tworzy zachodnie ograniczenie masywu Cubryny. U góry zaczyna się w progu pod Mnichową Przehybą – niewielkim wcięciem pomiędzy piarżystym wałem wrastającym w masyw Cubryny a Mnichową Kopą. Opada stąd w kierunku północno-wschodnim i uchodzi do Nadspadów. Jego orograficznie prawym odgałęzieniem jest Żleb Szulakiewicza, uchodzący do Mnichowego Żlebu na wysokości około 1740 m, powyżej największej z want tkwiących w dnie Mnichowego Żlebu. Mnichowym Żlebem prowadzą drogi wspinaczkowe. Jest on dla taterników ważną arterią komunikacyjną, gdyż od drogi wiodącej jego dnem odgałęzia się kilkadziesiąt innych dróg wspinaczkowych.

Żleb pod Krzyżnem

1832 m, Tatry Wysokie

Żleb pod Krzyżnem – żleb w orograficznie lewych zboczach Doliny Roztoki w polskich Tatrach Wysokich. Wcina się między Buczynowe Turnie a masyw Wołoszyna. U góry ma trzy ramiona; orograficznie prawe opada spod Przełączki pod Ptakiem (ok. 2105 m), środkowe spod przełęczy Krzyżne (2112 m), lewe z Wołoszyńskiej Szczerbiny. W widłach prawego i środkowego żlebku znajduje się Kopa nad Krzyżnem (2135 m), środkowego i lewego Mały Wołoszyn (2144 m). Żlebki łączą się z sobą na wysokości ok. 1950 m. Od tego miejsca jednym już korytem żleb opada aż do wysokości ok. 1450 m, gdzie z prawej strony dołącza do niego Szeroki Żleb Buczynowy. Od miejsca połączenia tych dwóch wielkich żlebów ich wspólne koryto skręca na południowy wschód i uchodzi do dna Doliny Roztoki na wysokości ok. 1400 m. Tak więc wysokość Żlebu pod Krzyżnem liczona od przełęczy Krzyżne wynosi ponad 700 m.

Zawieszony Żleb

1831 m, Tatry Wysokie

Zawieszony Żleb (niem. Függő-folyosó, słow. Visiaci žľab, węg. Függő-folyosó) – niewielki żleb w masywie Cubryny nad Morskim Okiem w polskich Tatrach Wysokich. Opada z Wyżniego Cubryńskiego Przechoduu. Ma długość około 100 m. Kilkadziesiąt metrów niżej zanika nad wielkim urwiskiem prawej części ściany Kazalnicy Cubryńskiej. W jego korycie kruszyzna. Zawieszony Żleb tworzy prawe ograniczenie Wielkiego Cubryńskiego Ogrodu. Żlebem prowadzą drogi wspinaczkowe.

Szeroki Żleb Buczynowy

1823 m, Tatry Wysokie

Szeroki Żleb Buczynowy – żleb w orograficznie lewych zboczach Doliny Roztoki w polskich Tatrach Wysokich. Opada z Małej Buczynowej Turni (2172 m) w kierunku południowo-wschodnim. Jest to duży żleb i głęboko wcięty w skały. W górnej części ma kilka szerokich i płytkich odnóg sięgających od południowo-zachodniego po wschodni wierzchołek Małej Buczynowej Turni. Na wysokości około 1450 m łączy się ze Żlebem pod Krzyżnem. Od miejsca połączenia tych dwóch wielkich żlebów ich wspólne koryto opada nadal na południowy wschód i uchodzi do dna Doliny Roztoki na wysokości ok. 1400 m. Tak więc deniwelacja Szerokiego Żlebu Buczynowego liczona od szczytów Małej Buczynowej Turni do ujścia w Dolinie Roztoki wynosi ponad 700 m. Dolna część żlebu, nieco poniżej szlaku turystycznego z Doliny Pięciu Stawów Polskich na Krzyżne to wąski kanion z progami.

Cubryński Żleb

1816 m, Tatry Wysokie

Cubryński Żleb (słow. Čubrinský žľab, węg. Csubrinai-folyosó) – duży żleb w masywie Cubryny nad Morskim Okiem w polskich Tatrach Wysokich. Opada spod Hińczowej Przełęczy (2323 m) do Hińczowej Zatoki położonej powyżej górnego końca Zielonego Piargu nad Morskim Okiem. Tworzy granicę oddzielająca masyw Wielkiego Szczytu Mięguszowieckiego (2438 m) od Cubryny (2376 m). Cubryński Żleb ma początek w wielkiej depresji poniżej Hińczowej Przełęczy. W najwyższej części ma szerokie koryto wypełnione czerwonawym piargiem i kilka niewielkich i łatwych do ominięcia progów. Na tym odcinku śnieg w żlebie utrzymuje się do połowy lata. Wielką Galerię Cubryńską przecina po orograficznie prawej stronie płytkim i piarżystym korytem. Pomiędzy nią a niżej położonym Małym Bańdziochem (Małym Kotłem Mięguszowieckim) tworzy głęboki i wąski kanion o stromych ścianach i kilku niewielkich progach.

Buczynowa Dolinka

1810 m, Tatry Wysokie

Dolinka Buczynowa (słow. Bučinová dolinka, niem. Buczynowatal, węg. Buczynowa-völgy) – niewielka dolina wisząca w Tatrach Wysokich, będąca bocznym odgałęzieniem Doliny Roztoki. Z trzech stron otaczają ją: wschodnia grzęda Koziego Wierchu, odcinek grani od Koziego Wierchu po Skrajny Granat i grań od Skrajnego Granata po południowo-zachodni wierzchołek Małej Buczynowej Turni. Od strony Doliny Roztoki podcięta jest wysokim progiem, po którym przebiega szlak turystyczny z Doliny Pięciu Stawów Polskich na Krzyżne. Główną granią ponad Dolinką Buczynową prowadzi odcinek Orlej Perci. W dolince tylko niewielkie płaty kosodrzewiny. Pod otaczającymi ją ścianami zalegają piargi, a dno zawalone jest głazami, wśród których, w niewielkiej niecce zbiera się woda, tworząc okresowy Buczynowy Stawek.

Żleb Szulakiewicza

1790 m, Tatry Wysokie

Żleb Szulakiewicza (niem. Sulakiewicz-Schlucht, słow. Sulakiewiczov žľab, węg. Sulakiewicz-folyosó) – żleb na północnych, opadających do Morskiego Oka ścianach Cubryny w Tatrach Wysokich. Opada z Przełączki za Turnią Zwornikową (ok. 1950 m) w kierunku północnym, tworząc zachodnie ograniczenie masywu Turni Zwornikowej. Na wysokości około 1740 m uchodzi do Mnichowego Żlebu jako jego orograficznie prawe odgałęzienie. Ujście to znajduje się nieco powyżej największej z want tkwiących w Mnichowym Żlebie. Żleb Szulakiewicza jest prosty, jego deniwelacja wynosi koło 210 m. Od orograficznie lewej strony na całej swojej długości jest nakryty przewieszonymi ściankami. Prawe zbocza żlebu to częściowo płyty, częściowo trawniki. Jest w nim kilka progów. Po dolnej, lewej (patrząc od dołu) stronie Żlebu Szulakiewicza znajduje się rozległy, mało stromy taras Liliowe.

Zmarzły Staw Gąsienicowy

1788 m, Tatry Wysokie

Zmarzły Staw Gąsienicowy lub po prostu Zmarzły Staw, czasami nazywany także Zmarzłym Stawem pod Zawratem – niewielkie jeziorko położone na wysokości 1788 m n.p.m.we wschodniej części Doliny Gąsienicowej, w kotle skalnym pod ścianą Małego Koziego Wierchu, u wylotu Dolinki Koziej w Tatrach Wysokich. Należy do grupy Gąsienicowych Stawów. Powierzchnia jeziora wynosi 0,28 ha (długość 77 m, szerokość 50 m), głębokość – 3,7 m. Zamarznięte jest przez większą część roku, roztapia się zwykle w czerwcu – lipcu, a zamarza we wrześniu – październiku. W okresie zimowym zamarza do dna. Wody jeziorka spływają niewielkim potokiem do położonego niżej Czarnego Stawu. O stawku Michał Bałucki pisał w 1865 r.: „Jest to może najdziksza ustroń w Tatrach – wszelkie życie tu ustało i zamarło”.

Dolina za Mnichem

1787 m, Tatry Wysokie

Dolina za Mnichem lub Dolinka za Mnichem (słow. dolinka za Mníchom, niem. 'Mönchstal, węg. Barát-völgy) – zachodnie odgałęzienie Doliny Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich, otwarte na kotlinę Morskiego Oka, tarasowe pustkowie skalne powstałe na skutek zaburzeń tektonicznych przed okresem ostatniego zlodowacenia. Górą dolina sięga po główną grań Tatr od Cubryny (a dokładniej Cubryńskiego Zwornika) po Szpiglasowy Wierch. Lewe jej stoki tworzy Szpiglasowy Wierch i Miedziane, prawym ograniczeniem jest północna grań Cubryny. Krajobraz tworzą mocno zróżnicowane formy polodowcowe. Dolina składa się z kilku pięter ukształtowanych przez lodowiec. Najniższe piętro jest położone na wysokości ok. 1780 m, w nim pojawia się okresowo wysychający i dzielący się na kilka mniejszych Staw Staszica. Wyższy taras na wysokości 1830–1880 m położony jest pod północną ścianą Mnicha.

Niżni Staw Staszica

1785 m, Tatry Wysokie

Staw Staszica (niem. Staszyc-Seechen, Staszyc-Seen, węg. Staszyc-tavak, Staszyc-tavacska) – okresowe jezioro polodowcowe na dnie Doliny za Mnichem w Tatrach Wysokich, na wysokości około 1785 m n.p.m. Przy wysokim stanie wody (co nie zdarza się każdego roku) ma ponad 200 m długości i zalewa miejscami szlak na Wrota Chałubińskiego. Wysychając, dzieli się początkowo na dwa zbiorniki, z których południowo-zachodni zwany jest Wyżnim Stawem Staszica, a północno-wschodni – Niżnim Stawem Staszica (w rzeczywistości obie części leżą na tej samej wysokości). Nazwa jeziora została nadana na cześć Stanisława Staszica. Pierwotną nazwą jeziorka (dzielącego się zazwyczaj na dwie lub trzy części) były Niżnie Stawki, Wyżnimi Stawkami górale nazywali natomiast leżące na wyższym tarasie dolinki Wyżnie Mnichowe Stawki.

Wyżni Staw Staszica

1785 m, Tatry Wysokie

Staw Staszica (niem. Staszyc-Seechen, Staszyc-Seen, węg. Staszyc-tavak, Staszyc-tavacska) – okresowe jezioro polodowcowe na dnie Doliny za Mnichem w Tatrach Wysokich, na wysokości około 1785 m n.p.m. Przy wysokim stanie wody (co nie zdarza się każdego roku) ma ponad 200 m długości i zalewa miejscami szlak na Wrota Chałubińskiego. Wysychając, dzieli się początkowo na dwa zbiorniki, z których południowo-zachodni zwany jest Wyżnim Stawem Staszica, a północno-wschodni – Niżnim Stawem Staszica (w rzeczywistości obie części leżą na tej samej wysokości). Nazwa jeziora została nadana na cześć Stanisława Staszica. Pierwotną nazwą jeziorka (dzielącego się zazwyczaj na dwie lub trzy części) były Niżnie Stawki, Wyżnimi Stawkami górale nazywali natomiast leżące na wyższym tarasie dolinki Wyżnie Mnichowe Stawki.

Długi Staw Gąsienicowy

1783 m, Tatry Wysokie

Długi Staw Gąsienicowy lub po prostu Długi Staw – należące do Gąsienicowych Stawów tatrzańskie jezioro polodowcowe położone na wysokości 1783 m w zachodniej części Doliny Gąsienicowej w Tatrach Wysokich. Przez górali nazywany był Kuklatym Stawem. Jezioro leży u zachodnich zboczy Kościelca w cyrku polodowcowym. Spływa do niego potok z wyżej położonego Zadniego Stawu Gąsienicowego. Połączone jest potokiem z Niżnim Czerwonym Stawkiem. Według danych z przewodnika Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego powierzchnia jeziora wynosi 1,58 ha (długość 254 m, szerokość 100 m), głębokość 10,6 m. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. powierzchnia jest nieco mniejsza i wynosi 1,564 ha. Jest to trzeci pod względem powierzchni i głębokości staw w Dolinie Gąsienicowej. W 1960 r. został zarybiony – wpuszczono do niego obcego dla fauny Tatr pstrąga źródlanego.

Świstówka Roztocka

1777 m, Tatry Wysokie

Świstówka Roztocka – niewielka (długość ok. 0,5 km) tatrzańska dolina zawieszona między dwiema graniami odchodzącymi od Opalonego Wierchu: Opalonem i granią zakończoną Świstową Czubą. Jest boczną odnogą Doliny Roztoki, zawieszoną nad nią na wysokości ok. 1700–1750 m i opada ku niej urwistą ścianą o wysokości ok. 200 m. Ściana ta w opinii Walerego Eljasza-Radzikowskiego jest „najbardziej spadzistą w całych Tatrach”. Dawniej szlak turystyczny prowadził tuż powyżej tego urwiska, po stromym zboczu, na którym zwykle do lata leżał płat zlodzonego śniegu. Zdarzyło się tutaj kilkanaście śmiertelnych wypadków obsunięcia się, np. w 1956 spadło z tej ściany 3 narciarzy; 2 mężczyzn poniosło śmierć, kobieta przeżyła. W 1958 r. szlak poprowadzono inną trasą, wyżej. Zdarza się, że z dawnej ścieżki korzystają jeszcze nieświadomi niebezpieczeństwa turyści. W sylwestra 1994 r.

Szpiglasowe Stawki

1771 m, Tatry Wysokie

Szpiglasowe Stawki – grupa czterech niewielkich jezior na południowo-wschodnim zboczu Doliny Pięciu Stawów w polskich Tatrach Wysokich. Znajdują się na małym trawiastym tarasie położonym w dolnej części stoku Miedzianego i Szpiglasowego Wierchu, na wysokości ok. 1760–1775 m n.p.m. W pobliżu ma początek niewielki potok uchodzący do Wielkiego Stawu, którego brzeg leży w odległości 220–270 m od stawków. Do samych Szpiglasowych Stawków nie prowadzi żaden szlak turystyczny, jednak są dobrze widoczne z żółtego szlaku z Doliny Pięciu Stawów na Szpiglasową Przełęcz. Z rzadkich w Karpatach roślin nad stawkami występuje turzyca Lachenala.

Dolina Pięciu Stawów Polskich

1766 m, Tatry Wysokie

Dolina Pięciu Stawów Polskich (niem. Fünfseetal, słow. Dolina Piatich Poľských plies, węg. Lengyel-Öt-tó völgye) – dolina w polskich Tatrach Wysokich. Leży w całości w granicach Tatrzańskiego Parku Narodowego.

Świstowy Przechód

1755 m, Tatry Wysokie

Świstowy Przechód (ok. 1755 m) – płytka przełączka w polskich Tatrach Wysokich, pomiędzy Świstową Czubą (1763 m) a północną granią Świstowej Kopy. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Świstowy Przechód znajduje się w odległości około 20 m od wierzchołka Świstowej Czuby. Jest to mało wyraźne wcięcie w grani, ma jednak znaczenie topograficzne, gdyż prowadziła przez nie stara ścieżka szlaku turystycznego z Morskiego Oka do Doliny Pięciu Stawów Polskich. Było to przejście bardzo niebezpieczne, górną trawiastą i bardzo stromą częścią Żlebu Paryskiego. Zdarzały się tutaj liczne i śmiertelne wypadki (opisy w art. Świstowa Czuba). Obecnie szlak poprowadzono inaczej: od Doliny Pięciu Stawów Polskich nie dochodzi już do Świstowego Przechodu, lecz prowadzi po zachodniej stronie grani łączącej Świstową Czubę ze Świstową Kopą na szczyt tej ostatniej.

Dymiąca Woda

1752 m, Tatry Wysokie

Dymiąca Woda – wodospad na progu, jakim Wyżni Czarnostawiański Kocioł obrywa się do Czarnego Stawu pod Rysami w Tatrach Polskich. Struga spadającej wody jest wysoka i wąska. Nazwa wodospadu pochodzi od tego, że czasami wiatr rozdmuchuje ją, i wówczas wygląda, jak gdyby wodospad dymił. Prądy powietrza podnoszą rozpyloną wodę do góry, wbrew grawitacji. Zimą z progu spadają groźne lawiny. Dymiąca Woda jest najwyższym wodospadem w Polsce mierzącym około 80–100 m wysokości. Woda z wodospadu wąskim strumykiem spływa w kierunku północnym, do Morskiego Oka, wsiąkając w Zadni Piarg.

Dolina Waksmundzka

1745 m, Tatry Wysokie

Dolina Waksmundzka – dolina w Tatrach Wysokich, odgałęzienie Doliny Białki. Wcina się pomiędzy Wołoszyn i Koszystą, sięga pod przełęcz Krzyżne, w okolicy której masywy te łączą się w długą wschodnią grań Świnicy. Otaczające ją grzbiety odgradzają ją od Doliny Roztoki (Wołoszyn) i doliny Pańszczycy (Koszysta). Powierzchnia Doliny Waksmundzkiej wynosi ok. 6,0 km². Powstała na linii dyslokacji tektonicznej a ukształtowana została w wyniku działań lodowca. Zbudowana jest z granitoidów (w części powyżej 1400 m) oraz skał osadowych w niższych partiach. W ukształtowaniu podłużnym widoczne progi polodowcowe. W górnej części występują kotły polodowcowe oraz wisząca dolinka – Świstówka Waksmundzka (w zboczach Małej Koszystej, nazywana też Dolinką Zbójnicką), niżej moreny. Powyżej górnej granicy lasu wykształciły się w dolinie trzy piętra.

Maszynka do Mięsa

1729 m, Tatry Wysokie

Maszynka do Mięsa – wielkie żlebisko opadające z dolnej części Bańdziocha do Szerokiego Piargu nad Morskim Okiem w Tatrach Polskich. Pomiędzy gardzielą Maszynki do Mięsa a Bańdziochem znajduje się piarżysto-trawiasty kociołek z trzech stron otoczony ściankami o wysokości około 30 m. Spadają do niego zazwyczaj ubogie w wodę dwa wodospady. Przez lewą ze strug wodnych zasilających te wodospady, zwaną Potoczkiem, prowadzi znakowany szlak turystyczny na Przełęcz pod Chłopkiem. Poniżej kociołka strugi łączą się w jeden wodospad o wysokości 40 m spadający czeluścią Maszynki do Mięsa. Zimą obydwa górne i jeden dolny wodospad stają się lodospadami, na których trenują wspinacze. Prawie nigdy jednak nie jest to miejsce bezpieczne; Maszynka do Mięsa stanowi wylot ogromnej depresji pod Mięguszowieckimi Szczytami i spada nią wszystko z ich północnych ścian – woda, lawiny śnieżne i kamienne.

Czarny Staw Polski

1722 m, Tatry Wysokie

Czarny Staw Polski lub po prostu Czarny Staw – polodowcowe jezioro tatrzańskie położone w południowej części Doliny Pięciu Stawów Polskich. Od południa w jego kierunku opadają zbocza Liptowskich Murów (odcinek od Gładkiego Wierchu do Kotelnicy). Od północy otacza go wał moreny środkowej. Lustro jeziora leży na wysokości 1722 m, jego powierzchnia wynosi 12,7 ha, głębokość – 50,4 m. Nadmiar wód odprowadzany jest potokiem do Wielkiego Stawu. Jezioro przez większość swojej historii było bezrybne. W pierwszej połowie XX w. przezroczystość wód jeziora latem wyrażona jako widzialność krążka Secchiego wynosiła około 13 m. Po utworzeniu parku narodowego, z czym wiązało się ograniczenie wypasu w jego okolicy wzrosła do 15–18 m. Prawdopodobnie w latach 60. XX w. nielegalnie wprowadzono do niego pstrąga źródlanego. Spowodowało to przebudowę planktonu i ichtioeutrofizację wody.

Marchwiczny Żleb

1693 m, Tatry Wysokie

Marchwiczny Żleb – żleb w polskich Tatrach Wysokich, opadający z Marchwicznej Przełęczy do Kotła Morskiego Oka w Dolinie Rybiego Potoku. Górą ma lejkowaty kształt o szerokości dochodzącej do 200 m, zimą gromadzi się w nim więc duża masa śniegu. Orograficznie prawe ograniczenie żlebu tworzy wschodnia grzęda Miedzianego, lewe południowo-wschodnia grzęda Opalonego Wierchu. Żleb tworzy głębokie koryto i przecina Ceprostradę. Około 100 m powyżej tego szlaku turystycznego jego koryto zwężone jest skalną bramą o szerokości około 20 m. W bramie tej zaklinował się olbrzymi blok skalny, na którym po większych opadach tworzy się wodospad. Marchwiczny Żleb jest groźnym żlebem lawinowym. Lawiny schodzą nim każdej zimy. Co kilka lat zdarzają się tak duże, że załamują lód na Morskim Oku i dochodzą aż na przeciwległy stok pod Granią Żabiego. Prawdopodobnie największa zdarzyła się w lutym 2000.

Dolina Zielona Gąsienicowa

1687 m, Tatry Wysokie

Dolina Zielona Gąsienicowa – południowo-zachodnia część Doliny Gąsienicowej w Tatrach. Znajduje się ona na przedłużeniu Doliny Suchej Wody, gdzie tworzy duży, niemal płaski teren zwany Roztoką Stawiańską, ciągnąc się aż po szczyty głównej grani Tatr i wschodniej grani Świnicy – od Kasprowego Wierchu po Zawratową Turnię. Od Doliny Czarnej Gąsienicowej oddzielona jest na wschodzie grzbietem górskim utworzonym przez Mały Kościelec i Kościelec. Od północnego zachodu ograniczają ją stoki Uhrocia Kasprowego. W jej południowej, górnej części znajdują się kotły polodowcowe: Świnicka Kotlinka i Mylna Kotlinka. Poniżej Mylnej Kotlinki położony jest teren pokryty rumowiskami, zwany Zadnim Kołem. Pod Kasprowym Wierchem znajduje się Dolina Sucha Stawiańska, nazywana również Kotłem Kasprowym lub Gąsienicowym. W Dolinie Zielonej Gąsienicowej znajduje się aż 19 z 21 stawów Doliny Gąsienicowej.

Żabi Żleb

1687 m, Tatry Wysokie

Żabi Żleb (niem. Froschschlucht, słow. Žabí žľab, węg. Békás-vályú) – żleb na zachodnich stokach Żabiej Grani w polskich Tatrach Wysokich. Opada spod Przełączki pod Żabią Czubą (2031 m) nad wschodni brzeg Morskiego Oka (ok. 1400 m). Uchodzi do jego jedynej na wschodnim brzegu zatoki. Koryto w dolnym odcinku żlebu jest płytkie i całkowicie zarośnięte kosodrzewiną. Nieco wyżej, na odcinku około 150 m jest wąskim kanionem o pionowych bocznych ścianach i urwistych progach. Wiele trudnych do pokonania progów występuje również w jego środkowej części, ale wszystkie można obejść z dowolnej strony. Zimą progi żlebu zazwyczaj są całkowicie zasypane śniegiem, wczesną zimą i wiosną tworzą się na nich lodospady W górnej części Żabi Żleb rozgałęzia się na kilka ramion podchodzących pomiędzy żebra Żabiej Czuby i Żabiego Szczytu Niżniego.

Kurtkowiec

1686 m, Tatry Wysokie

Kurtkowiec – należące do Gąsienicowych Stawów niewielkie jezioro oligotroficzne o nieregularnym kształcie w Tatrach. Położone jest w zachodniej części Doliny Gąsienicowej na wysokości 1686 m n.p.m. Czasami nazywa się go również Stawem w Roztoce, gdyż leży na obszarze Roztoki Stawiańskiej. Według danych z przewodnika Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego powierzchnia jeziora razem z wyspą wynosi 1,56 ha (długość 212 m, szerokość 139 m), głębokość 4,8 m. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. powierzchnia jest nieco mniejsza i wynosi 1,536 ha. Na jeziorze znajduje się niewielka wysepka (0,067 ha) porośnięta kosodrzewiną. Jest to najwyżej w Polsce położona wyspa (1689 m n.p.m.). Od Zielonego Stawu Kurtkowiec oddzielony jest moreną, przez którą przebiega szlak turystyczny na Świnicę. Od tej trasy odchodzi szlak na przełęcz Karb, prowadzi on pomiędzy Kurtkowcem i Czerwonymi Stawkami.

Dwoiśniaczek

1681 m, Tatry Wysokie

Dwoiśniaczek, Dwoiśniaczki – zbiorowa nazwa kilku małych jeziorek tatrzańskich z grupy Gąsienicowych Stawów. Położone są w Dolinie Zielonej Gąsienicowej w kosodrzewinie tuż na północ od stawu Kurtkowiec. W Wielkiej encyklopedii tatrzańskiej Zofii i Witolda Henryka Paryskich pod tą nazwą opisane są dwa stawki o głębokości ok. 1,5 m, bez podanej powierzchni. W rzeczywistości Dwoiśniaczków przy przeciętnym poziomie wody jest aż cztery. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. mają one odpowiednio 0,019, 0,014, 0,007 i 0,002 ha – dwa ostatnie nie są uwzględniane do tej pory w literaturze tatrzańskiej. Przy niskim stanie wody stawy wysychają i pozostaje ich jeden lub żaden. Dwoiśniaczek nie jest dostępny dla turystów. Najbliższy mu jest czarny szlak turystyczny z Doliny Gąsienicowej na Świnicką Przełęcz. Stawy można też dojrzeć ze zboczy Kościelca.

Kotlinowy Stawek

1680 m, Tatry Wysokie

Kotlinowy Stawek – niewielkie jezioro z grupy Gąsienicowych Stawów w Tatrach. Położone jest w zachodniej części Doliny Gąsienicowej – Dolinie Zielonej Gąsienicowej. Znajduje się w odległości ok. 100 m od Zielonego Stawu Gąsienicowego, po jego północno-zachodniej stronie. Położone jest na wysokości 1680 m n.p.m. w tzw. Kotlinach, pod wschodnimi zboczami Beskidu i przełęczy Liliowe. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. staw zajmuje powierzchnię ok. 0,021 ha. Jego głębokość zazwyczaj wynosi ok. 0,5 m, w suchych okresach stawek wysycha, a na dnie osiada czarny muł. W istocie oprócz jednego stawku tworzą się tutaj okresowo jeszcze inne mniejsze od niego stawki. Wszystkie te jeziorka to młode formy geologiczne – wypełnione wodą zagłębienia, będące pozostałością po martwych bryłach lodu z okresu ostatniego zlodowacenia, tzw. oczka polodowcowe.

Zielony Staw Gąsienicowy

1672 m, Tatry Wysokie

Zielony Staw Gąsienicowy lub po prostu Zielony Staw – należące do Gąsienicowych Stawów jezioro polodowcowe w Tatrach Wysokich, położone na wysokości 1672 m n.p.m. w kotle lodowcowym poniżej Skrajnej Turni. Dawniej staw nosił nazwę Suczy Staw (od złej suki kaleczącej owce, którą podobno w nim utopiono, a znaleziono w Jaskini Kasprowej). Zielony Staw jest największym jeziorem Doliny Zielonej Gąsienicowej i ósmym co do wielkości jeziorem polskich Tatr. Według danych z przewodnika Tatry Wysokie Witolda Henryka Paryskiego powierzchnia jeziora wynosi 3,84 ha (długość 275 m, szerokość 238 m), głębokość 15,1 m. Na zdjęciu satelitarnym z 2004 r. powierzchnia jest nieco mniejsza i wynosi 3,764 ha. Wody jeziora cechuje duża przeźroczystość (nawet do 10 m) i jasnozielone zabarwienie wywołane niewielką ilością planktonu. Dla wygody dziewiętnastowiecznych turystów w 1896 r.

Mały Staw Polski

1668 m, Tatry Wysokie

Mały Staw, często nazywany Małym Stawem Polskim dla odróżnienia od Małego Stawu na Słowacji – niewielkie jezioro tatrzańskie położone w Dolinie Pięciu Stawów Polskich pomiędzy Przednim a Wielkim Stawem. Jezioro położone jest na wysokości 1668 m n.p.m., poniżej zboczy Wyżniej Kopy. Jego powierzchnia wynosi według pomiarów Wojskowego Instytutu Geodezyjnego z 1935 ok. 0,18 ha, głębokość 2,1 m. Wymiary ulegają szybkim wahaniom (głębokość od kilku do kilkunastu cm) w zależności od opadów. Dno pokryte jest warstwą ciemnego mułu. Przez jezioro przepływa okresowy potok odprowadzający nadmiar wody z Przedniego Stawu do Wielkiego Stawu. Na południe od stawu mniejsze oczka wodne. W okresie zimowym jezioro zamarza do dna. W stawie występuje traszka górska – jest to najwyżej w Polsce położone miejsce występowania tego płaza.

Przedni Staw Polski

1668 m, Tatry Wysokie

Przedni Staw Polski lub po prostu Przedni Staw – polodowcowe jezioro tatrzańskie położone we wschodniej części Doliny Pięciu Stawów, najbardziej z nich wysunięte na wschód. Lustro jeziora leży na wysokości 1668 m n.p.m., jego powierzchnia wynosi 7,7 ha, a głębokość – 34,6 m. Od południowego wschodu w jego kierunku opadają stoki Opalonego Wierchu, od północy i wschodu otaczają je kopulaste wzgórza mutonów: Wyżnia Kopa (1722 m n.p.m.) i Niżnia Kopa (1711 m). Poniżej Niżniej Kopy, nad brzegiem jeziora, w latach 1948–1953 zbudowano najwyżej położone w Tatrach Polskich schronisko. Nadmiar wód przepływa przez Mały Staw Polski, zasilając Wielki Staw Polski, z którego wypływa potok Roztoka. Do południowej zatoki wpadają krótkie potoczki, płynące spod Miedzianego. Woda w stawie ma barwę zielono-żółtą i cechuje się dużą przejrzystością (13 m). W pierwszej połowie XX w.

Szeroki Żleb

1667 m, Tatry Wysokie

Szeroki Żleb – żleb w masywie Miedzianego w polskich Tatrach Wysokich. Opada z wysokości ok. 2130 m do Półwyspu Miłości nad Morskim Okiem (1395 m), ma więc ok. 735 różnicy wysokości i jest najdłuższą formacją skalną na południowo-wschodnich stokach Miedzianego. Jego orograficznie prawe ograniczenie tworzą Kieszonkowe Turnie, lewe szeroka grzęda oddzielająca go od Marchwicznego Żlebu (w jej dolnej części znajduje się Urwany Żleb). Jest to żleb lawinowy. Nie ma górą tak lejkowatego kształtu, jak sąsiedni Marchwiczny Żleb, jego pole lawinowe jest więc mniejsze, jednak schodzące nim lawiny stale znoszą w dół materiał skalny, powiększając Półwysep Miłości (na niektórych mapach opisany jako Mały Piarżek). Przecina Ceprostradę na wysokości ok. 1500 m. Powyżej tego szlaku turystycznego w Szerokim Żlebie znajduje się wiele niewielkich progów skalnych, a na wysokości ok.

Wielki Staw Polski

1665 m, Tatry Wysokie

Wielki Staw Polski lub po prostu Wielki Staw (słow. Veľký stav, niem. Großer See, węg. Nagy-tó) – największe jezioro tatrzańskie, położone w Tatrach Wysokich na wysokości 1665 m n.p.m., w Dolinie Pięciu Stawów Polskich u zboczy Miedzianego. Powierzchnia jeziora według pomiarów WIG z 1934 r. wynosi 34,14 ha, głębokość 79,3 m. Nowsze sondowanie przeprowadzone przez Adama Choińskiego określiło głębokość na 80,3 m. W wielu publikacjach encyklopedycznych i przewodnikowych jako nieco większe pod względem powierzchni podawane jest (za pomiarami WIG) Morskie Oko, co jednak nie znajduje potwierdzenia we współczesnych badaniach teledetekcyjnych.

Wschodni Dwoisty Staw

1657 m, Tatry Wysokie

Dwoisty Staw Gąsienicowy lub Dwoisty Staw – należące do Gąsienicowych Stawów oligotroficzne jezioro tatrzańskie, położone w zachodniej części Doliny Gąsienicowej (Dolinie Zielonej Gąsienicowej) w Roztoce Stawiańskiej, na wysokości nieco ponad 1657 m.

Zachodni Dwoisty Staw

1657 m, Tatry Wysokie

Dwoisty Staw Gąsienicowy lub Dwoisty Staw – należące do Gąsienicowych Stawów oligotroficzne jezioro tatrzańskie, położone w zachodniej części Doliny Gąsienicowej (Dolinie Zielonej Gąsienicowej) w Roztoce Stawiańskiej, na wysokości nieco ponad 1657 m.

Czerwony Staw

1654 m, Tatry Wysokie

Czerwony Staw Pańszczycki lub po prostu Czerwony Staw – jeziorko tatrzańskie położone na wysokości 1654 m w dolinie Pańszczycy. Powierzchnia jeziora wynosi ok. 0,3 ha (długość 108 m, szerokość 46 m), głębokość 0,9 m. Przy niskich stanach wód jezioro dzieli się na dwa mniejsze, a czasem nawet zanika całkowicie. Jego nazwa ma związek z sinicą Pleurocapsa aurantica, barwiącą na brunatno-czerwony kolor kamienie leżące w pobliżu i na dnie stawu. Dawniej (w XIX wieku) Czerwony Staw nazywano Zielonym Stawem.

Biały Żleb

1643 m, Tatry Wysokie

Biały Żleb – żleb opadający z południowo-wschodnich stoków Opalonego Wierchu do Doliny Rybiego Potoku w polskich Tatrach Wysokich. Na niektórych mapach jest opisany jako Biały Żlebek, Władysław Cywiński uważa jednak tę nazwę za nieporozumienie. Jest to bowiem duże żlebisko, o różnicy wysokości ok. 700 m i szerokości dochodzącej w najwyższej części do 300 m (od najwyższego wierzchołka Opalonego Wierchu do położonego na północny wschód punktu grani o wysokości ok. 2030 m). Zimą schodzą nim potężne lawiny. Nie są one tak groźne, jak te schodzące Żlebem Żandarmerii, ale tylko dlatego, że najniższa część Białego Żlebu to mało stromy stok porośnięty kosodrzewiną i lawiny tracą tutaj impet, zwykle nie dochodząc do szosy do Morskiego Oka.

Czarny Staw Gąsienicowy

1624 m, Tatry Wysokie

Czarny Staw Gąsienicowy – jezioro polodowcowe z grupy Gąsienicowych Stawów w Tatrach Wysokich.

Dolina Czarna Gąsienicowa

1624 m, Tatry Wysokie

Dolina Czarna Gąsienicowa – południowo-wschodnia część Doliny Gąsienicowej w Tatrach o długości ok. 2,5 km. Znajduje się na przedłużeniu Doliny Suchej Wody, ciągnąc się od ujścia Czarnego Potoku (1425 m n.p.m.) do Suchej Wody aż po szczyty wschodniej grani Świnicy na odcinku od Zawratowej Turni po Skrajny Granat. Od wschodu jej zbocza tworzą Wierch pod Fajki i grzbiet Żółtej Turni. Od Doliny Zielonej Gąsienicowej na zachodzie oddzielona jest północną granią Zawratowej Turni ciągnąca się przez Kościelec i Mały Kościelec(Grań Kościelców) po widły Czarnego Potoku i Suchej Wody Gąsienicowej.

Buczynowa Siklawa

1623 m, Tatry Wysokie

Buczynowa Siklawa – wodospad w Dolinie Roztoki w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się na niewielkim potoku wypływającym z progu Dolinki Buczynowej. Potok ten wypływa nieco poniżej ścieżki szlaku turystycznego i zaraz opada w postaci wodospadu. Buczynowa Siklawa znajduje się na wysokości około 1550 m. Woda z wodospadu spływa wieloma strugami po skalnych płytach tego progu. Zwykle niżej wsiąka w piargi i tylko po większych opadach płynie powierzchniowo na całej długości koryta, uchodząc do Roztoki poniżej Bacowej Wanty.

Owczy Żleb

1612 m, Tatry Wysokie

Owczy Żleb (niem. Schäferschlucht słow. Ovčí žľab, węg. Juhász-szakadék) – szeroki żleb w masywie Żabiej Grani, w polskich Tatrach Wysokich, opadający z Owczej Przełęczy do Kotła Morskiego Oka. Górna część żlebu jest szeroka, częściowo piarżysta, częściowo trawiasta. Na wysokości około 1750 m żleb zwęża się. Na tym odcinku znajdują się w nim trzy progi położone blisko siebie. Najwyższy i najbardziej stromy jest dolny. Około 150 m poniżej niego żleb staje się szeroki i płytki, o dnie zbudowanym z gładkich płyt. Zimą powstają tutaj lodospady o długości do 70 m i deniwelacji do 50 m. Ich nachylenie miejscami dochodzi do pionowego. Począwszy od lat 70. XX wieku na lodospadach tych trenowali lodowi wspinacze. W ścianach nad prawym górnym końcem lodospadu zamontowali stałe haki używane do asekuracji. Poniżej tego odcinka głęboko wcięte koryto żlebu opada w gąszczu kosodrzewiny.

Siklawa

1611 m, Tatry Wysokie

Siklawa, Wielka Siklawa (niem. Siklawafall, Siklawa-Wasserfall, słow. Siklawa, węg. Siklawa-vízesés) – wodospad w Tatrach Wysokich na potoku Roztoka. Wodospad spada z progu ściany stawiarskiej oddzielającej doliny: Pięciu Stawów Polskich i Roztoki dwiema lub trzema strugami (w zależności od wysokości poziomu wody w Wielkim Stawie). Nachylenie ściany wynosi około 35°, a wysokość progu – około 65–70 metrów. Jest to największy wodospad w Tatrach, lecz nie najwyższy. Walery Eljasz-Radzikowski w swoich „Szkicach z podróży w Tatry” (1874) pisał: Siklawa jest w całych Tatrach najznakomitszym wodospadem, a tylko mała stosunkowo ilość wody spadającéj przeszkadza jéj mierzyć się z najrozgłośniejszemi wodospadami w Europie. Najwyższym wodospadem w całych Tatrach jest Ciężka Siklawa w Dolinie Białej Wody, na Słowacji. Siklawa jest najwyższym wodospadem w Polsce.

Żleb Żandarmerii

1596 m, Tatry Wysokie

Żleb Żandarmerii – żleb opadający z północno-wschodniej grani Opalonego Wierchu do Doliny Rybiego Potoku w polskich Tatrach Wysokich. Bywa mylony z Głębokim Żlebem.

Dolina Gąsienicowa

1595 m, Tatry Wysokie

Dolina Gąsienicowa, dawniej także Dolina Gąsienicowych Stawów (słow. Gąsienicova dolina, niem. Gąsienicatal, węg. Gąsienica-tavak-völgy) – górne piętro Doliny Suchej Wody Gąsienicowej w polskich Tatrach. Oddziela się od niej na wysokości 1425 m (miejsce ujścia Czarnego Potoku do Suchej Wody Gąsienicowej).

Czarny Staw pod Rysami

1583 m, Tatry Wysokie

Czarny Staw pod Rysami lub Czarny Staw nad Morskim Okiem (słow. Čierne pleso nad Morským okom, niem. Meerauge, węg. Tengerszem) – tatrzańskie jezioro położone w kotle polodowcowym w Dolinie Rybiego Potoku. Cienie rzucane przez szczyty oraz występująca w wodzie sinica Pleurocapsa polonica i Pleurocapsa minor nadają jezioru ciemny, nieomal czarny kolor, co ma odzwierciedlenie w jego nazwie. Jest to najdalej wysunięte na południe jezioro w Polsce.

Czarnostawiańska Siklawa

1575 m, Tatry Wysokie

Czarnostawiańska Siklawa – kaskadowy wodospad w polskich Tatrach Wysokich, spadający z progu Czarnostawiańskiego Kotła w Dolinie Rybiego Potoku, powyżej Morskiego Oka. Tworzą go wody Czarnostawiańskiego Potoku, wypływającego z Czarnego Stawu pod Rysami i wpadającego do Morskiego Oka. Potok ten spada wodospadami w dwóch miejscach – bezpośrednio poniżej Czarnego Stawu (ok. 1570 m n.p.m.) oraz kilkadziesiąt metrów powyżej tafli Morskiego Oka (ok. 1460 m). Czarnostawiańską Siklawą nazywane są górne bądź dolne.

Nadspady

1567 m, Tatry Wysokie

Nadspady – niewielka dolinka zawieszona znajdująca się około 150 m powyżej południowo-zachodniej części Kotła Morskiego Oka w polskich Tatrach Wysokich. Jest to kocioł lodowcowy o płaskim dnie. Od południowo-wschodniej strony ograniczenie Nadspadów tworzą podnóża Turni Zwornikowej, od południowo-zachodniej i zachodniej strony wznoszą się nad nią Mnichowe Baby i próg Doliny za Mnichem, od północno-zachodniej strony należące do Miedzianego stoki opadające z Mnichowej Płaśni. W kierunku wschodnim Nadspady opadają stromym progiem do Morskiego Oka. Pomiędzy Turnią Zwornikową a Mnichem opada do Nadspadów Mnichowy Żleb zasypujący je skalnym gruzowiskiem. Zagłębieniem pomiędzy Nadspadami a stokami Miedzianego spływa niewielki Mnichowy Potok, niżej zanikający w skalnym gruzowisku.

Dolina Pańszczyca

1560 m, Tatry Wysokie

Pańszczyca – dolina w polskich Tatrach Wysokich będąca bocznym odgałęzieniem Doliny Suchej Wody Gąsienicowej (odgałęzia się poniżej polany Psia Trawka). Nazwa Pańszczycy związana jest z nazwiskiem dawnych jej właścicieli – góralskiej rodziny Pańszczyków (Pajszczyków) z Białego Dunajca. Dawniej była wypasana (wchodziła w skład hali Pańszczyca).

Głęboki Żleb

1552 m, Tatry Wysokie

Głęboki Żleb – żleb opadający z północno-wschodniej grani Opalonego Wierchu do Doliny Rybiego Potoku w polskich Tatrach Wysokich. Bywa mylony ze Żlebem Żandarmerii.

Limbowa Przełęcz

1535 m, Tatry Wysokie

Limbowa Przełęcz (ok. 1530 m) – szeroka przełęcz w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Znajduje się w pobliżu północno-wschodniego końca tej grani i oddziela Limbową Ścianę (ok. 1580 m) od Orlej Ściany (ok. 1620 m). W południowo-wschodnim kierunku do Doliny Rybiego Potoku opada z niej dość łagodny stok całkowicie porośnięty lasem i zawalony wiatrołomami, w kierunku północno-zachodnim do Doliny Roztoki opada stroma depresja zwana Orlim Kuluarem. Ma on lejkowaty kształt, górą jest porośnięty kosodrzewiną, lasem i trawami, wśród których występują gołe ścianki i płyty skalne. Dolna część Orlego Kuluaru to głęboko wcięty w skały kanion. Wysokość Orlego Kuluaru wynosi około 230 m. Pierwsze jego przejście: Rafał Chołda i Andrzej Zieliński 25 stycznia 1982 (II stopień w skali trudności UIAA).

Urwany Żleb

1529 m, Tatry Wysokie

Urwany Żleb – żleb w południowo-wschodnich stokach Miedzianego w polskich Tatrach Wysokich. Opada do Kotła Morskiego Oka z dolnej części grzędy oddzielającej Szeroki Żleb od Marchwicznego Żlebu. Dolna część tej grzędy to szeroki stok porośnięty lasem i kosodrzewiną. Urwany Żleb powstał w nim w latach 30. XX wieku, gdy w wyniku obrywu po długotrwałych ulewach zsunęła się wraz z kosówką część stoku. Składa się z kilku żlebków. Na początku zimy powstają na nich mało strome lodospady, później żlebki zasypane zostają śniegiem. Zimą przy głębokim śniegu i zagrożeniu lawinowym grzęda, w której znajduje się Urwany Żleb, jest w miarę bezpiecznym i wygodnym sposobem zejścia z Miedzianego lub Marchwicznej Przełęczy. W żlebie rośnie rzadki w Polsce jarząb nieszpułkowy.

Dwoista Siklawa

1462 m, Tatry Wysokie

Dwoista Siklawa – podwójny wodospad nad Morskim Okiem w polskich Tatrach Wysokich. Opada ze Spadów – progu skalnego pod kotłem lodowcowym Nadspady. W rzeczywistości są to dwa wodospady, położone zaraz powyżej południowo-zachodniego brzegu Morskiego Oka. Prawy (patrząc z dołu) z tych wodospadów to Prosty Wodospad, lewy to opadający skośnym żlebkiem Skośny Wodospad. Więcej wody spływa Prostym Wodospadem, Skośny Wodospad natomiast jest bardziej stromy. Wodospady te powstają na dwóch odnogach Mnichowego Potoku, który zanika w gruzowisku skalnym Nadspadów, a pojawia się dopiero w ich progu. Początkowo ma on jedno koryto, zwykle suche, zaraz jednak rozgałęzia się na dwie odnogi. Dwoistą Siklawą prowadzą zimą drogi taternickie. Lodospad na prawej jej odnodze ma różnicę wzniesień ok. 55 m, szerokość ok. 10 m i długość ok. 80 m. Jego dolna część jest mało stroma, a górna ma nachylenie ok.

Wyżnia Filipczańska Przełęcz

1434 m, Tatry Wysokie

Wyżnia Filipczańska Przełęcz (1434 m) – płaska, rozległa i niewybitna przełęcz w reglowym paśmie stanowiącym przedłużenie na południe Kop Sołtysich w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Ostry Wierch Waksmundzki (1475 m) od Suchego Wierchu Waksmundzkiego (1485 m). Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do doliny Filipki, zachodnie do doliny Pańszczycy. Przełęcz jest porośnięta lasem i nie prowadzi przez nią żaden szlak turystyczny. Dawniej w dolinie Filipce nad potokiem spływającym spod Wyżniej Filipczańskiej Przełęczy znajdowała się Filipczańska Polana należąca do Hali Filipki. Od nazwy nieistniejącej już hali pochodzi też nazwa przełęczy.

Waksmundzka Przełęcz

1418 m, Tatry Wysokie

Waksmundzka Przełęcz – położona na wysokości 1418 m płaska, rozległa i szeroka przełęcz oddzielająca Małą Koszystą (2014 m) od Suchego Wierchu Waksmundzkiego (1485 m). Po wschodniej stronie Waksmundzkiej Przełęczy znajduje się Dolina Waksmundzka, po zachodniej dolina Pańszczyca. Na przełęczy znajduje się polana Rówień Waksmundzka, dawniej wchodząca w skład Hali Waksmundzkiej. Przez Waksmundzką Przełęcz przebiega dział wodny pomiędzy dorzeczami Białki i Białego Dunajca. Znajduje się tutaj także rozdroże szlaków turystycznych. Najciekawszy widok z przełęczy rozpościera się w kierunku Tatr Bielskich.

Roztockie Siodło

1405 m, Tatry Wysokie

Roztockie Siodło (1405 m) – przełęcz w zakończeniu długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Roztocką Czubą (1425 m) a Limbową Ścianą (ok. 1580 m). Jest to szeroka przełęcz położona tuż po południowej stronie wierzchołka Roztockiej Czuby, od Limbowej Ściany jest znacznie dalej. Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do Doliny Białki, stoki północno-zachodnie do Doliny Roztoki. Rejon przełęczy i jej stoki są całkowicie porośnięte lasem i zawalone wiatrołomami.

Zadnia Sołtysia Przełęcz

1399 m, Tatry Wysokie

Zadnia Przełęcz Sołtysia (1387 m) – niewybitna przełęcz w reglowym paśmie Kop Sołtysich w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Ostry Wierch Waksmundzki (1475 m) od Zadniej Kopy Sołtysiej (1420 m). Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do doliny Filipki, zachodnie do doliny Pańszczycy. Rejon przełęczy porasta las świerkowy i nie prowadzi przez nią żaden szlak turystyczny. Dawniej był wypasany. Stoki wschodnie należały do hali Filipka, zachodnie do hali Pańszczyca.

Morskie Oko

1395 m, Tatry Wysokie

Morskie Oko (słow. Morské oko) – drugie pod względem powierzchni i objętości wód jezioro w Tatrach, położone w Dolinie Rybiego Potoku u stóp Mięguszowieckich Szczytów, na wysokości 1395 m n.p.m.

Limbowy Żleb

1383 m, Tatry Wysokie

Limbowy Żleb – żleb w orograficznie prawych zboczach Doliny Roztoki w polskich Tatrach Wysokich. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Żleb ten jest widoczny ze szlaku prowadzącego przez Dolinę Roztoki. Znajduje się po zachodniej stronie Orlej Ściany i ma wylot nieco poniżej wylotu Skalnistego Żlebu opadającego z grani Wołoszyna. Dolna część Limbowego Żlebu jest wąska i głęboko wcięta, górna jest płytka i łatwa do przejścia. Sporo poniżej grzbietu żleb zanika zupełnie. Jest na nim kilka stromych progów. Okolice żlebu porastają dorodne limby. Pierwsze przejście żlebu: Andrzej Sikorski i Andrzej Skłodowski 12 marca 1973, II stopień w skali trudności UIAA (progi żlebu obchodzili jego grzędami). Pierwsze przejście letnie Władysław Cywiński 21 lipca 2003.

Dziadula

1360 m, Tatry Wysokie

Dziadula – duża skała w Dolinie Roztoki w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się tuż przy ścieżce szlaku turystycznego, pomiędzy tym szlakiem a potokiem Roztoka. Jest to podłużny blok granitu, widziany z boku przypomina kształtem żebraczkę i stąd jego nazwa. Znajduje się na wysokości około 1360 m, w górnej części Doliny Roztoki, nieco poniżej wylotu Litworowego Żlebu i Urwanego Żlebu, w miejscu, gdzie las przerzedza się i widoczne są stoki Wołoszyna i Koziego Wierchu. W Tatrach znajdują się jeszcze inne skały o nazwie Dziadula, m.in. turniczka Dziadula w orograficznie lewej grzędzie Żlebu Żandarmerii w Dolinie Rybiego Potoku.

Dolina Rybiego Potoku

1342 m, Tatry Wysokie

Dolina Rybiego Potoku (niem. Fischseetal, słow. dolina Rybieho potoka, węg. Halas-tavi-völgy, dawniej także Dolina Morskiego Oka, Dolina Mickiewicza) – dolina w Tatrach Wysokich, odgałęzienie Doliny Białki. Powierzchnia doliny wynosi ok. 11,5 km², długość ok. 5,5 km. Granice doliny tworzą: północno-wschodnia grań Szpiglasowego Wierchu grań główna Tatr na odcinku od Szpiglasowego Wierchu po Rysy północna grań Rysów po Siedem Granatów Dolina odgałęzia się na wysokości około 1150 m, w odległości około 4, 5 km na południe od Łysej Polany. Ma jedno odgałęzienie – Dolinkę za Mnichem i typową dla dolin polodowcowych budowę piętrową. W środkowym piętrze doliny znajduje się największe jezioro tatrzańskie – Morskie Oko. Wyższe piętra to podcięte progami lodowcowymi Czarnostawiański Kocioł, Bańdzioch, Kocioł Kazalnicy i Dolina za Mnichem.

Średnia Sołtysia Przełęcz

1335 m, Tatry Wysokie

Średnia Przełęcz Sołtysia (1335 m) – niewybitna przełęcz w reglowym paśmie Kop Sołtysich w polskich Tatrach Wysokich. Oddziela Zadnią Kopę Sołtysią (1420 m) od Średniej Kopy Sołtysiej (1326 m). Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do leja źródliskowego Jaworzyńskiego Żlebu, zachodnie do leja źródliskowego doliny Skalnite. Rejon przełęczy porasta las świerkowy i nie prowadzi przez nią żaden szlak turystyczny.

Dolina Roztoki

1317 m, Tatry Wysokie

Dolina Roztoki – dolina w Tatrach Wysokich będąca odgałęzieniem Doliny Białki. Jej górną częścią jest Dolina Pięciu Stawów Polskich.

Wołoszyński Stawek

1254 m, Tatry Wysokie

Wołoszyński Stawek – niewielkie, okresowe jeziorko morenowe położone kilkadziesiąt metrów na północ od Polany pod Wołoszynem w Tatrach Wysokich, na wysokości około 1245 m n.p.m. Przy niskim stanie wody początkowo rozdziela się na dwa stawki, a następnie wysycha, choć rzadko w zupełności. Zazwyczaj jego długość i szerokość wynoszą po kilkanaście metrów.

Jaskinia Wołoszyńska Niżnia

1185 m, Tatry Wysokie

Jaskinia Wołoszyńska Niżnia (Wołoszyńska Dolna, Wołoszyńska Jaskinia) – jaskinia w Dolinie Białki w Tatrach Wysokich. Wejście do niej znajduje się we wschodnim zboczu Wołoszyna 20 metrów poniżej Jaskini Wołoszyńskiej Wyżniej na wysokości 1130 metrów n.p.m. Długość jaskini wynosi 46,4 metra, a jej deniwelacja 15,7 metra.

Jaskinia Wołoszyńska Wyżnia

1185 m, Tatry Wysokie

Jaskinia Wołoszyńska Wyżnia (Wołoszyńska Górna, Wołoszyńska Jaskinia) – jaskinia w Dolinie Białki w Tatrach Wysokich. Wejście do niej znajduje się we wschodnim zboczu Wołoszyna na wysokości 1150 metrów n.p.m., 20 metrów powyżej Jaskini Wołoszyńskiej Niżniej. Długość jaskini wynosi 44 metry, a jej deniwelacja 10,2 metra.

Wyżni Wodogrzmot

1122 m, Tatry Wysokie

Wodogrzmoty Mickiewicza, często Wodogrzmoty, także Wodospady Mickiewicza (słow. Mickiewiczove vodopády, niem. Mickiewiczfälle, Mickiewicz-Wasserfälle, węg. Mickiewicz-vízesések) – wodospady w Tatrach Wysokich utworzone z trzech większych i kilku mniejszych kaskad (od 3 do 10 m) na potoku Roztoka (w Dolinie Roztoki) wypływającym z Pięciu Stawów Polskich, ok. 1 km od jego ujścia do Białki. Trzy większe noszą nazwy: Wyżni Wodogrzmot, Pośredni Wodogrzmot i Niżni Wodogrzmot. Powstały one w miejscu, w którym woda pokonuje próg skalny, jakim Dolina Roztoki schodzi do Doliny Białki. Powyżej piętrzą się urwiska Turni nad Szczotami w masywie Wołoszyna. Nad Wodogrzmotami, na stokach Roztockiej Czuby rośnie reliktowy drzewostan modrzewiowo-limbowy. Wodospady te nazwane zostały Wodogrzmotami z racji huku, jaki powoduje spadająca nimi woda, zwłaszcza po dużych opadach.

Pośredni Wodogrzmot

1114 m, Tatry Wysokie

Wodogrzmoty Mickiewicza, często Wodogrzmoty, także Wodospady Mickiewicza (słow. Mickiewiczove vodopády, niem. Mickiewiczfälle, Mickiewicz-Wasserfälle, węg. Mickiewicz-vízesések) – wodospady w Tatrach Wysokich utworzone z trzech większych i kilku mniejszych kaskad (od 3 do 10 m) na potoku Roztoka (w Dolinie Roztoki) wypływającym z Pięciu Stawów Polskich, ok. 1 km od jego ujścia do Białki. Trzy większe noszą nazwy: Wyżni Wodogrzmot, Pośredni Wodogrzmot i Niżni Wodogrzmot. Powstały one w miejscu, w którym woda pokonuje próg skalny, jakim Dolina Roztoki schodzi do Doliny Białki. Powyżej piętrzą się urwiska Turni nad Szczotami w masywie Wołoszyna. Nad Wodogrzmotami, na stokach Roztockiej Czuby rośnie reliktowy drzewostan modrzewiowo-limbowy. Wodospady te nazwane zostały Wodogrzmotami z racji huku, jaki powoduje spadająca nimi woda, zwłaszcza po dużych opadach.

Niżni Wodogrzmot

1096 m, Tatry Wysokie

Wodogrzmoty Mickiewicza, często Wodogrzmoty, także Wodospady Mickiewicza (słow. Mickiewiczove vodopády, niem. Mickiewiczfälle, Mickiewicz-Wasserfälle, węg. Mickiewicz-vízesések) – wodospady w Tatrach Wysokich utworzone z trzech większych i kilku mniejszych kaskad (od 3 do 10 m) na potoku Roztoka (w Dolinie Roztoki) wypływającym z Pięciu Stawów Polskich, ok. 1 km od jego ujścia do Białki. Trzy większe noszą nazwy: Wyżni Wodogrzmot, Pośredni Wodogrzmot i Niżni Wodogrzmot. Powstały one w miejscu, w którym woda pokonuje próg skalny, jakim Dolina Roztoki schodzi do Doliny Białki. Powyżej piętrzą się urwiska Turni nad Szczotami w masywie Wołoszyna. Nad Wodogrzmotami, na stokach Roztockiej Czuby rośnie reliktowy drzewostan modrzewiowo-limbowy. Wodospady te nazwane zostały Wodogrzmotami z racji huku, jaki powoduje spadająca nimi woda, zwłaszcza po dużych opadach.

Wyżnie Walentkowe Wrótka

2113 m, Tatry Wysokie

Wyżnie Walentkowe Wrótka (słow. Vyšné Valentkove vrátka, niem. Oberes Valentinstor, węg. Felső-Bálint-kapu) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości 2113 m pomiędzy Wyżnią Walentkową Czubą (Vyšný Valentkov zub, 2114 m) a Wielką Walentkową Czubą (Vyšný Valentkov zub, 2128 m). Stoki wschodnie opadają ścianą do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Dołem ściana podsypana jest piargami. Również skaliste stoki wschodnie opadają do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina). Wrótka to często używane w tatrologii określenie rodzaju przełęczy. Zazwyczaj jest to niewielka, ale wyraźnie wcięta w grań lub skalne żebro przełączka, lub przejście między skałami na dnie doliny.

Pośrednie Walentkowe Wrótka

2104 m, Tatry Wysokie

Pośrednie Walentkowe Wrótka (słow. Prostredné Valentkove vrátka, niem. 'Mittleres Valentinsto, węg. Középső-Bálint-kapu) – mało wybitne wcięcie w Walentkowej Grani (Valentkov hrebeň) w Tatrach Wysokich. Znajduje się na wysokości 2104 m pomiędzy Pośrednią Walentkową Czubą (Prostredný Valentkov zub, 2107 m) a Wyżnią Walentkową Czubą (Vyšný Valentkov zub, 2114 m). Takie położenie tej przełączki podaje „Czterojęzyczny słownik geograficzny Tatr” (wysokości według mapy „Orlej Perci”). Stoki południowo-wschodnie opadają ścianą do Zadniego Stawu w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Dołem ściana podsypana jest piargami. Również skaliste stoki wschodnie opadają do kotła Kamienne w Dolinie Walentkowej (Valentkova dolina). Wrótka to często używane w tatrologii określenie rodzaju przełęczy.

Mięguszowiecka Szczerba

2255 m, Tatry Wysokie

Niżnie Mylne Wrótka

2052 m, Tatry Wysokie

Szeroki Żleb

1975 m, Tatry Wysokie

Kościelec

1969 m, Tatry Wysokie

Wyżni Waksmundzki Stawek

1960 m, Tatry Wysokie

Kieszonkowy Przechód

1933 m, Tatry Wysokie

Niżni Waksmundzki Stawek

1933 m, Tatry Wysokie

Tatrzańskie Serduszko

1835 m, Tatry Wysokie

Wyżnie Waksmundzkie Oko

1794 m, Tatry Wysokie

Niżnie Siodło

1792 m, Tatry Wysokie

Kocioł Zmarzłego Stawu

1789 m, Tatry Wysokie

Wyżni Czerwony Stawek

1695 m, Tatry Wysokie

Niżni Czerwony Stawek

1693 m, Tatry Wysokie

Małe Żabie Oko

1393 m, Tatry Wysokie

Małe Morskie Oko

1389 m, Tatry Wysokie

Żabie Oko

1388 m, Tatry Wysokie

Wrzące Źródło

1372 m, Tatry Wysokie

Limbowy Kuluar

1366 m, Tatry Wysokie

Wyżnie Siodło

1971 m, Tatry Wysokie

Gładka Ławka

1965 m, Tatry Wysokie

Młyn

1396 m, Tatry Wysokie